Huiverinkt

Zeventien

2012-01-24T00:41:00.012+01:00

Beste Gunter,

00:10. Dat geeft me nog welgeteld dertig minuten om te antwoorden op je vraag. Ik weet dat ze eigenlijk aan Anna gesteld is. Maar soms praten vrouwen zo veel met elkaar dat het onduidelijk wordt waar de ene vrouw eindigt en de andere begint. Zeker als ze samen schrijven is de cirkel rond. De breuk in het uur dat we delen is verzonnen, dus giechelen we. De zon boven ons bed, daar draait het om. De nacht zal zelfs in deze barre tijd zachter zijn na deze brief. Een beetje pathetiek heeft nog nooit iemand kwaad gedaan. Je schrapt er soms zelfs de grootste lafaards mee. Voor even.

Hoe het was om zeventien te zijn. Dat uitgerekend die vraag met een West-Vlaamse tongval gesteld wordt aan ‘mijn’. Is het echt een tikfout, die ‘mijn’? Waarschijnlijk wel. Je weet dat Peter Pan een schaduw nodigt heeft om heel te kunnen worden en je bent een leraar die van poëzie houdt. In den beginne was het woord. Meer weet ik niet, de rest voel ik. Ik heb er trouwens nooit één woord van geloofd, van die God. Maar met godsdienstleraars kan ik het meestal goed vinden - de nieuwe generatie althans.

Toen ik zeventien was, was ik verliefd. Geel verliefd. Heil verliefd. Mijn borsten groeiden van geluk. Hij nam me mee naar Pasolini’s Salò en kuste nadien de ontzette tranen uit mijn ogen weg. Hij las La nausée, ik antwoordde met Eva Luna. Samen luisterden we naar Brel. We mailden nog niet - we schrijven 1999 - maar stuurden faxen naar elkaar, die dertien jaar later vergeeld en onleesbaar zijn geworden. Entre les tours de Bruges et Gand.

Bij mij thuis - ik zat in het laatste middelbaar in Mortsel - dook hij verlekkerd in de jazzcollectie van mijn vader. In de grenszone Gent zetten we de ramen open, zodat de zomerwind langs onze lijven streek. Anderen denken bij Ascenseur pour l'échafaud aan besneeuwde bergtoppen, voor mij is het altijd dé zomerplaat bij uitstek gebleven. In zijn ouderlijk huis in Roeselare moest ik onder de zonnebank van zijn jongere zus slapen. De hele nacht wachtte ik met kloppend hart op het knarsen van de deur. Maar ze knarste niet. Georges Bataille, Jean-Paul Sartre, Pier Paolo Pasolini. Maar onder zijn vaders bladerdek tegen diens wetten ingaan, dat durfde hij niet.

Dertien jaar later leer ik nog steeds wat van de zeventienjarige. Dat oprecht voelen soms pijnlijk kan zijn, maar ons ook het dichtst bij de waarheid brengt - hoe verzonnen die ook is. ‘We strekken ons tot ver in het verleden uit. Dat komt door onze gevoelens, met name de diepe gevoelens die bepalen wie we zijn en hoe het is wij te zijn. Want die gevoelens kennen geen tijd, ze kennen die niet en ze erkennen ze niet.’ Ik ben blij dat ik dit citaat uit Nachttrein naar Lissabon een brief kan geven. Ik zet de ramen open. Niet om te vluchten - een schaduw die zich in de vlucht vormt is zwaar om mee te slepen. Nee, de schaduw die door het raam naar binnen waait, is vol, vloeibaar, rustig. Vertel jij het aan Peter Pan, als je hem in jezelf of in je boeken tegenkomt? Ik heb er de juiste taal niet voor. In mijn taal triomfeert de zeventienjarige, die toen al wist dat haar grootste talent niet schrijven was, maar houden van. Het blijft spijtig dat er nog zo weinig echt gelezen wordt.

Kus,
Marie

P.S. De brief van Gunter staat hier - bij de reacties.
P.P.S Anna's antwoord - op hetzelfde moment, in exact dertig minuten geschreven - staat hier.

Vier jaar Huiverinkt

2012-01-21T14:24:00.005+01:00

Vandaag wordt Huiverinkt vier jaar. Ik heb een handvol rituelen. Als ik erover nadenk heb ik er waarschijnlijk tien keer zoveel als de twintig vingers en tenen die ik tel. Eén daarvan is met wat randgedachten de verjaardag van mijn blog vieren. Elk jaar op 21 januari (en de eerste keer een minuut te laat). Wat kan ik jullie vertellen op een onbeduidende dag in een moeilijke periode? Dat probeerde ik daarstraks te bedenken toen ik onder de douche een kater en paarse regen uit mijn haar spoelde. Niet veel.

Of misschien dit: dat ik steeds beter leer om met ‘niet veel’ tevreden te zijn. En misschien is mijn pen mijn trouwste metgezel in deze reis. Van ‘niet veel’ toch ‘het beste’ maken. Met kleine verhalen een ander licht op deze rotzooi laten schijnen. ‘Waardeer ten volle wat waardevol is’ - zoals ik het vannacht in een sms verwoordde aan een man die droomde over andere plekken en vertrekken. Het hoeft geen terechtwijzing te zijn. Maar ik leg er graag mijn vinger op, op wat rest en troost biedt. Voor mij. Voor jullie.

Ik stapte de douche uit. Mijn gsm trilde. Een man is uit het leven gestapt. Doorgaans rouwt men enkel om de mensen waarmee men zich verbonden voelt. En daarvoor was zijn rusteloosheid te groot en te verwoestend. Maar ik voel me wel verbonden met zij die achterblijft en op dit moment tot in de diepste vezel van haar lijf zal voelen dat de tunnel nog lang is.

Ik zal de muren van die gang behangen met verhalen voor het slapengaan. Ik zal de zon vragen om ook voor haar wat vaker te schijnen. Ik zal wijzen naar de hemel en tonen dat die hemel de tunnel is. Wolken schuiven voorbij en soms onweert het elke dag. Maar we staan niet alleen, onder die wolken. Als je durft voelen, voel je zelfs het kippenvel van zij die naast je staan. En dan wordt het minder koud. Als je durft huiveren.

REWIND - vierenhalf jaar

2012-01-17T23:22:00.003+01:00

18 juli 2007. Rewind? De geblinddoekte vrienden die hun monden aanbieden doen geen vlieg kwaad. De massa op het plein mag blijven zwalken. De Irish coffee mag stomen, ongeduldig aangedragen worden en de dronken vingertoppen verbranden... Draai je enkel om op de kasseien en lach om het hart dat luidkeels in je borstkas rammelt. Vandaag wordt alles anders. Vandaag zoek je een man met een fluit. Je wapen? Een schelle stem, stoere praat, een korte rok en t-shirt met een alfabet waarmee alles mogelijk is. STOP – bewaar dit alles. Tot zover is nog niets gebroken of vergooid.

Al die woorden over wanneer het leven je naar de strot grijpt. Slik ze gauw weer in voor iemand ze hoort. What was I saying? Right, Hollanders zijn gekke wezens – Vlamingen belachelijk en Belgen compleet overbodig. HAHAHA. Ik denk dat ik met je wil vrijen. Maar als dat niet lukt, bak ik een ei op je buik. Rewind. Ik was dronken. Ik bak een ei op je buik en verder niets.

Schouders die trillen onder ongelovige vingers. Een voet die als een vloek tussen benen belandt. Twee verschillende schoenen. De liefste lach die je ooit zag. Een schoot op de kasseien. Een stem die fluistert: “Ik doe je geen pijn. Hier is het rustig.” Een fiets die tussen tramsporen haakt. REWIND. Een woord dat niet gehoord wordt. “Wat zei je?” Het maakt niets uit. We hoeven elkaars taal niet te begrijpen – zolang ons lichaam zingt. I could never take the place of your man.

Een hand die rusteloos naar de juiste muziek zoekt. Luister liefste, zo zingt mijn volk. Zo neemt het afscheid. Laat me rusten, opnieuw in je schoot. Ik wil niets anders dan ruiken en voelen en ruiken en voelen. Een traan valt zacht in mijn oor. REWIND/REWIND/REWIND. Een hand die ondeugend naar 1995 teruggrijpt. Maakt niet uit wat die kaaskop vindt, vannacht doen we het op geile beats. Niet meer of minder. Dwingend duwt het oor de traan naar boven. Een druppel zweeft in de lucht, vindt een oog, sluit zich ongezien op.

Oprisping

2012-01-11T20:42:00.002+01:00

Als een peuter die kijkt naar een vis op het droge en om de spartelingen lacht. Als een kat die verveeld een dode muis een kwartslag draait. Zonde dat deze strijd vooral lachwekkend was en onbegrepen in herhaling valt. In deze taal een vloek waarmee je een willekeurig hart een derde keer brak. Voor jou een sprookje waarin je toch nog gelooft. In een nieuwe lente weliswaar, met een andere kleur. Het boek is dicht. Dit was te hard labeur. Ooit komt er een prinses, denk jij, die met een zachte tong je wonden likt en de gaten in je hart dichtnaait. Maar die prinsessen huizen in mijn buik. Ik tooi hun haar, ik maak hun wangen rood en harten leeg. Ik vijl hun tanden bij en steek spiegels in hun tas. Dan pas laat ik ze vrij. Luister naar hun buik. In elke vrouw woont een vrouw. Een man? Een rusteloze wind, een storm in een glas.

Soundtrack die een sprookje bleek (skip even voorbij de drukke intro)

Nederland - Neverland

2012-01-03T16:21:00.010+01:00

Waar woont Peter Pan, de jongen die zijn eigen levenslessen vergeet om een kind te kunnen blijven? Hij woont in Nederland. Dat is een goed bewaard geheim. Peter Pan wilde immers niet dat zijn pretpark overspoeld zou worden, dus zocht hij een elfje uit dat zorgvuldig omsprong met haar toverstof. Daarnaast duwde schrandere Peter Pan de ‘v’ weg uit zijn land en stopte er een ‘d’ voor in de plaats. Voor buitenstaanders is het land niet zo aantrekkelijk om lang te blijven, want het brood lijkt op gebakken lucht. Maar wie vertier zoekt, is vooralsnog welkom in het land. Een paar paddo’s in de mond, een rookwolk in het lijf en tadáá, Neverland wordt het beloofde droomparadijs.

De Neverlanders houden van verkleedfeestjes. In de schaduw van een wereldwijde crisis kiest dit land ervoor om op de personeelsfeesten Venetiaanse maskers uit te delen aan de genodigden. Eyes wide shut. De olijke feestneuzen krijgen weinig eten en veel drank, zodat ze op het eind van zo’n avond vergeten wat er gisteren gebeurde. En wat morgen op de agenda staat, is dan helemaal niet van belang. De tijd staat stil in Neverland.

Toch is Neverland ook een druk land. Op de fiets kan je maar beter tempo houden, als je niet onder een auto wil belanden. Naar je omgeving kijken is niet nodig. Dat grachtenpandje staat er morgen ook nog wel. Een fiets is een verlengstuk van je benen, niet van je ogen. En wat in theorie werkt, blijkt ook in de praktijk. Bovendien heeft het weinig zin om rond je te kijken. Neverland is opgeruimd, netjes en elke dag gelijk. Enkel de zon en de paddo’s werpen soms een andere licht op de dingen. Je kan in Neverland niet zomaar bomen planten. Want je respecteert de tegels die boven de wortels liggen en die mogen geen millimeter opschuiven. In Neverland moet je vooral geloven dat alles zo is om een reden die jij niet hoeft te weten. En dat dit alles onwrikbaar is.

In Neverland sluiten de kroegen vroeg. Zodat de Neverlanders de dag daarop fris en fruitig op hun yogacursus kunnen verschijnen, op zoek naar hun innerlijke kern. Trouwens, wat heb je aan nachtbrakers? Schattig zijn ze wel, die kleine Bourgondiërs uit het buurland. Ze bakken doorgaans niets van het leven, door maar steeds alles in vraag te stellen en om te draaien. Nee, daar is niets veiligs aan. Lees de handleiding van het leven maar. Je leent je beter stuk tot je dertigste en spijst zo de staatskas, dan in vier jaar af te studeren en toch genoeg kroegen te bezoeken. Neem je tijd. Niets verandert. Dus ook niet in Neverland.

Er zijn weinig plekken in Neverland waar de leiders van het land in vraag worden gesteld. Deze schaarse pleinen worden geruisloos opgeruimd en de massa krijgt af en toe een glimp te zien van het leidersleven. En wat blijkt? Ze vinden dezelfde feestjes leuk en dansen – overdag uiteraard – tussen dezelfde droomkastelen. Onder de bomen schommelen de zusjes van Tinkerbell. Maar deze dansende leiders in vraag stellen? Dat doet je uiteraard niet. Wat voor zin heeft het te geloven dat je enige invloed hebt op hun beslissingen? Nee, dat is een show die ver van het Neverlandbed opgevoerd wordt. Hou je aan de simpele regels, van stoeptegels en slechts twee buggy’s in de tram. De rest is staatsgevaarlijk.

Laat de vragen maar aan de anderen over. Je hebt de inhoud, maar je bent er voor de vorm. Dus dans door en houd je administratie grondig bij. Als je dan ooit gevraagd wordt wat niet in Neverland thuishoort, heb je altijd je keurige administratie om door te schuiven. En ziezo, alle moeilijke vragen worden snel en efficiënt uit Neverland verwijderd. Want wie niet veranderen wil, stelt best geen vragen. Doe eens normaal, man.

Sprookjesfiguren die slecht aflopen

2012-01-02T01:08:00.004+01:00

Dat het leven geen sprookje is, weet ik al heel lang. Misschien kwam het eerste besef toen ik in de tuin van mijn grootouders velletjes van de berkenstam trok. Terwijl mijn grootvader, een wijze oud-strijder, in de moestuin de grootste pompoen van Edegem probeerde te kweken, keek ik ontzet naar mijn vingers, die de ranke stam uitkleedden zonder dat ik dat wilde. ’s Avonds kon ik niet slapen. Mijn klasgenoten staken slakken in brand. Mijn grootmoeder zweeg over haar dode zusje.

Nu weet ik stilaan ook dat ik me moet beschermen tegen de archetypes die sprookjesfiguren zijn. Dat gaat veel verder dan het hokjesdenken over man en vrouw. Daar weet ik me, als ik niet boos ben, nog best goed tegen te wapenen. Maar de sprookjesfiguren die in mijn leven voorbij komen, zijn een moeilijker geval. Laat het een les worden dat ze me altijd pijn doen. En dat enkel hij die in geen enkel vormpje past goed voor me kan zijn.

De eerste die mijn hart brak, was de Grijsaard. Hij was maar zes jaar ouder dan ik en had een jonge buik, maar ik herinner me de gesprekken over later, als hij grootvader zou zijn. Een boek, een pijp, een glaasje wijn. Op mijn favoriete foto van hem leunt hij voorover en trekt peinzend aan een sigaret. Toen hij inzag hoe turbulent mijn hart nog was – ik was net achttien – brak hij het. Hij komt gemiddeld twee keer per jaar in mijn dromen voor. Dromen waarin ik me steeds geborgen voel. De dag dat ik voor het eerst zijn naam niet uitsprak, kwam pas vijf jaar later, toen ik het tweede sprookjesfiguur ontmoette.

De Grote Boze Wolf was een geval apart en veruit de mooiste. Donkere ogen die steeds droevig stonden, nadat hij bekende een dier te hebben gedood. Die bekentenissen waren loodzwaar. Hij verbood me erover te schrijven, stal de weinige woorden die uit me sijpelden en paste ze rillend aan. Meubels schoven centimeters op als we samen waren. Het waren drie wilde jaren van draaikolken, verzingend verlangen en bedrog, bloedgeile onbereikbaarheid en krassen in een rug. Van schuld en boete, smeekbedes. Toen hij met een mes in zijn polsen sneed, stak ik een sigaret op. De opluchting die ik voelde, borrelde op als een schaterlach. Een week later was ik al best goed genezen.

Toen kwam Peter Pan. Hij dook op in een feestmassa, leidde me er doorheen en lachte toen ik onderweg de Grote Boze Wolf in zijn kloten stampte en de Grijsaard bij zijn tengere schouders greep. Aan het eind van de massa ging hij in kleermakerszit op de klinkers zitten en nodigde me uit om me op zijn spontane schoot neer te vlijen. Ik stelde voor om een ei te bakken maar we eindigden in bed en hij huilde in mijn oor. Bij Peter Pan zingt het licht, maar in het donker vindt hij de schakelaar niet. Peter Pan houdt van verstoppertje spelen. Hij is vingervlug, sierlijk en doodsbang. Terecht misschien. Was hij een jong katje geweest, ik had hem in een emmer water gezet en een deksel op zijn kop gezet. Maar hij is geen kat, hij is Peter Pan. En Peter Pan laat je buiten spelen, terwijl je zijn oorlogen voert.

Nu is het mijn beurt, Peter Pan, om in jouw oor te huilen. Hier kom je niet onbeschreven vanaf.

2011: een balans

2011-12-31T12:50:00.010+01:00

Ik herinner me 2011 als een jaar dat begon met ruzie. We zaten in een huis, in een straat die haar naam nog waarmaakte, en aten Nederlandse soep uit blik en een Belgisch hoofdgerecht dat uren had staan pruttelen. Bij de buren werd een vrouw in het gezicht geslagen. Misschien een mes. Sirenes, een man die de benen neemt. Ik zoek mijn lief om me vast te houden. Hij kust de andere mensen eerst. Het onheilspellende gevoel dat me bekruipt, wijt ik aan mijn schrijvershoofd en ietwat bange buik.

Ik herinner me 2011 als het jaar waarin ik met succes de Nederlandse podia beklom. Een jaar waarin de taartballon die ik voor mijn negenentwintigste verjaardag kreeg naar beneden zakte en de grote bananenboom een bloem kreeg en stierf. Een jaar waarin ik over protest schreef, voor het eerst drieënvijftig kilo woog en roze laarzen kocht die rond mijn kuiten spanden. Vriendinnen werden zwanger en bevielen van een bundel onschuld. Ik herinner me de avond waarop ik aan een kampvuur met een vijfjarige praatte. En ‘La chanson des vieux amants’ zong terwijl baby’s tegen mijn schouder in slaap vielen.

Ik herinner me eind april. Mijn lief belde me op terwijl ik naar de fitnesszaal huppelde. Hij zei ‘Het is fijn dat je de laatste dagen zoveel lacht.’ Ik sprak uit gelukkig te zijn en beet op mijn tong. Ik herinner me begin mei. Mijn vader komt op bezoek en begint te huilen. Mijn vingers die drie letters in de zoekbalk tikken. A – L – S. Ik herinner me een lief dat mijn angst probeert te kaderen. Een man die steeds verder van me wegkroop en elke week hetzelfde lijstje verwijten aan me presenteerde. Een toverformule waaruit een vrouw ontstond die ik steeds minder goed herkende.

Ik herinner me 6 juli. Prince kwam naar Gent. I was going to party like it was 1999 – met hem die in dat jaar mijn hart brak. Die warme ochtend zou de angst verdwijnen. Maar dat deed ze niet. Ze werd verdriet dat nergens heen kon. Stilte aan de andere kant van de lijn. Veel ‘kop op’, ‘hou je taai’ en ‘geniet van wat rest’. Veel tranen in een krib die plots benauwd leek. Geen bergen of duinen in de buurt. Een moeder die me zegt dat ook zij verlamd zal raken. Een moeder die nog steeds niet luistert. Een zus die tegen mijnbouw vecht in een ander deel van de wereld.

Ik herinner me vijf maanden keihard ‘bikkelen’. Overuren maken en noodkreten die niemand hoort. Een relatietherapeut die me vertelt dat ik de teugels in handen moet nemen en mijn verdriet een plek moet geven. Ik herinner me 2011 als ‘lijnen op een plein’. Ik schreef niet minder, maar voelde me ongelezen. Ik praatte veel en kreeg geen vat op wat onbegrensd uit me stroomde, in me vrat.

Ik herinner me de laatste nacht van 2011. De kat sliep voor het eerst bij me in bed en drukte haar trillend lijfje tegen mijn buik aan. Ik werd steeds opnieuw wakker van mijn eigen kreten. Ik herinner me mijn lichaam in de spiegel. Ik ken deze achtenveertig kilo goed, maar ze zijn veel ouder geworden. Boosheid werd wanhoop, mijn blond zonnekind een eenzame soldaat, een lafaard met knellende hoofdpijn. Ik herinner me de bel die gaat terwijl ik de balans opmaak. Uit een grote doos komt een nieuwe ballon. Een vlinder. De brief die aan het touwtje hangt, zorgt ervoor dat de vlinder niet kan opstijgen. Deze weegschaal is uit balans.

Ik neem een trein. Een nachttrein naar Lissabon, een dagtrein naar Antwerpen. Op de laatste avond ga ik wat me nog rest in mijn armen koesteren. Op de laatste avond ga ik troosten.

Voor wie na het lezen van dit bericht behoefte heeft aan troostende woorden: lees wat Anna schreef.

Een soldaat zonder naam

2011-12-25T13:15:00.005+01:00

Voor het verhaal begint - de soundtrack.

Daar staat mijn soldaat. Ik zou hem er uit de duizenden uit kunnen halen. De helm die zwaar op zijn hoofd drukt, doet zijn fijne trekken onrecht aan en laat ze kinderlijk lijken. Mijn soldaat is kleiner dan de rest en een stukje breder. Zijn borst steekt vooruit. Dat is niet zozeer een blijk van trots, maar een logisch anatomisch gevolg van zijn spieren, die ter hoogte van zijn buik een plateau vormen maar hoger op de ribbenkast dik gestapeld zijn. Zelf als hij een week moet zweten en niet eten kan door de griep, blijven zijn schouders en borst die niet bedoelde trots bewaren. Bovenop zijn schouders staan twee knobbels, die nu verstopt zitten in het uniform.

Ik heb de laatste dagen goed voor hem gezorgd. Geen enkele vrouw, moeder of zus ziet haar soldaat graag vertrekken. Ik heb broodjes gebakken en vis in de oven gezet. Met veel groenten, want die krijg je niet zomaar in een oorlog. Ik heb ook veel gehuild. 'Kijk,’ heeft hij me voor het afscheid gezegd. ‘Ik heb mijn ogen getraind, zodat ze sneller drogen. Tranen vertroebelen je zicht als je een dier moet doden.’ Ik antwoordde dat het knap was en vocht tegen de aandrang om wasknijpers op zijn oogleden te zetten, zodat hij me eeuwig aan moet kijken.

Hij heeft lappen gekocht. Die zijn nodig om zijn knokkels te beschermen tegen het glas. In het land waar hij heen gaat, staan spiegels. Wat een soldaat met die spiegels moet doen, verschilt per missie en valt op voorhand niet te vertellen. Misschien moet hij ze op zijn schouders binden en ergens anders plaatsen. In dat geval komt de brede rug goed van pas. Het kan ook zijn dat hij zonder knipperen in de spiegels moet kijken. Dat klinkt eenvoudig, maar die goed getrainde ogen zal hij nodig hebben. Misschien krijgt hij de opdracht van een Generaal Zonder Naam om al die spiegels stuk te slaan. Dan heeft hij maar beter doeken rond zijn vuisten gebonden. Want ’s avonds in het kamp is er geen vrouw om het bloed op te zuigen. De pleisters zijn schaars in het Kamp Zonder Naam.

Niet iedereen vindt het verstandig van me om vroegtijdig in de rouw te gaan. Wie weet komt hij levend terug? Ik zal hem herkennen, zeggen ze, aan de sproeten op zijn rug als hij met ontbloot bovenlijf zijn tanden poetst. Ja, dat klopt. Misschien zullen er wat nieuwe sproeten zijn ontstaan, maar de tekening blijft gelijk. Ik kan ze uit duizend andere besproete ruggen herkennen. Maar ik heb hem zien veranderen en dat doet zeer. Niet enkel zijn trekken werden ietwat harder, ook zijn nek werd alvast wat stijver om die helm te kunnen dragen. Zijn handen zijn steeds vaker in knuisten gebald. Zelfs zijn logica veranderde. De tijd die ons voor zijn vertrek beloofd was, kortte - onder invloed van wetten die ik niet kende - aanzienlijk in. Een hele week werd een verlengd weekend.

Misschien komt hij terug. Maar hij wil op dit moment de oorlog in. Strijden voor een land dat misschien nooit van zijn vader was en dus ook niet van hem zal worden. De grenzen van het land kent niemand, het heeft niet eens een naam. En dat hij kiest voor dat naamloze, laat het mij zo zinloos lijken. Maar wie ben ik, als vrouw. Ik kan niet anders dan in mijn eigen handen bijten. Ik heb geen ogen die getraind zijn tegen weer en wind. Ik zal mijn eigen oorlog vechten. In stilte. Of met een pen misschien.

Stomme orchidee

2011-12-23T22:54:00.002+01:00

Ik had vandaag achter Twitterschermen een gesprekje met een student. Hij vroeg om een cijfer, ik vertelde dat ik wat hij op zijn blog had geschreven over de beoordeling behoorlijk ongegrond vond. Een paar minuten later stuurden we de beste wensen naar elkaar. Toen kreeg ik dit bericht: ‘Daarnaast wil ik wel nog even kwijt dat ik het jammer vind dat je docent bent geworden en geen fulltime schrijfster of columniste. En dat is een compliment.’

In de uren die volgden op zijn bericht heb ik een lange brief geschreven. Ik heb zo’n drie uur nodig gehad om die brief te schrijven. Het resultaat is weinig poëtisch, omdat poëzie soms in de weg zit als je dingen duidelijk wil maken. De hele middag bleef de opmerking van de student in mijn maag zitten. Heeft hij gelijk? Kan ik dit als een compliment zien of voel ik me vooral betrapt? Waarom voel ik me betrapt?

Plots schrok ik. In mijn ooghoek verloor één orchidee een wit blaadje, dat zielloos op de vensterbank ging liggen. Er trilde iets in mijn hart. Ik vloekte en onderdrukte de neiging om de stomme plant kaal te plukken. Waarom? Deze bloem staat symbool voor alles wat nu niet aanvaard wordt, omdat het kwetsbaar is en geen ruimte kan krijgen. Niet van anderen, ook niet van mezelf. Sterker nog: de kwetsbaarheid wordt vervloekt als een lastig obstakel.

Want wat heb je aan een gevoelige bloem? Hoe je ook draait of keert – een mens blijft in de kern alleen. Sommigen schrijven die wijsheid op een tegeltje en hangen het op in de wc. Anderen weigeren zich hierbij neer te leggen en kiezen voor het onderwijs. Nooit veel geld, altijd een beetje idealisme. En in hun vrije tijd schrijven die enkelingen wat woorden op om de wereld te verbeteren, op grote en op kleine schaal. Gratis en voor niks een stukje ziel te koop. Er valt echt niets mee vrij te kopen.

Onderwijs en poëzie. Voor het eerst in zeven jaar tijd vind ik het surrogaten die me afleiden van waar ik dringend door moet. Nee, u hoort geen alarmbel. Ik weet zelf wel dat dit gevoel overwaait. Maar soms is het vreselijk vermoeiend om te merken dat je zelfs met je talenten geen verbinding met anderen kan leggen. Kortom: onder druk vind ik in geen van beide ‘disciplines’ rust. En dat ik in die periodes niet enkel slechter les geef, maar ook geen tijd maak om te schrijven, geeft me het gevoel dat ik een zwakke bedrieger ben. Terwijl ik tegelijkertijd ook niet geloof dat iets van beide langdurig soelaas kan bieden.

Akkoord, er zijn mannen die op basis van wat ik schrijf met me zouden willen trouwen - zonder dat ze me ooit ontmoet hebben. Dat weet ik, omdat ik af en toe mailtjes in mijn mailbox krijg. ‘Dat ik ze raak’, zeggen ze dan. En af en toe schrijf ik een brief die de illusie wekt dat woede op dezelfde manier gedeeld wordt. Of dat ontroering zo oprecht is, dat de wereld even een paar millimeter in de juiste richting opschuift. Doordat we samen duwen. Omdat we samen trekken.

En ja, soms geef je lessen waarin er tijd is om te praten en er op niks bespaard moet worden. En dan kom je jaren later een ex-leerling tegen, die je zegt dat hij of zij er nog vaak aan denkt. Aan dat ene gesprek of dat andere gedicht dat we lazen toen er buiten een storm woedde – weet je nog - of aan die vervelende opmerking die ik naar aanleiding van dat ene conflict maakte. En hoe dat iets gewijzigd heeft, een paar seconden in de klok van het leven.

Maar hoe kortstondig is dit alles. Een paar dagen geleden stond ik om half negen ’s ochtends tevergeefs aan een fietsslot te rammelen terwijl er boven een klas op me wachtte. Het was het tweede slot dat deze week besloot potdicht te roesten en dat zinloos wrikken vatte het allemaal zo mooi samen. Ik kreeg zin om op de spaken te trappen, ze tussen mijn tanden te slijpen, door de regen naar de andere kant van de stad te hollen en één van die spaken in een zeker mannenhart te steken.

Ik kreeg zin om in te storten, te huilen op de natte grond en niet op te houden tot mijn vader me op mijn schouder zou tikken. En me zou brengen naar een plek waar het muisstil is. Waar ik geen enkele taalregel hoef uit te leggen en geen woorden meer hoef te schrijven. Waar voor één moment alles zeker is.

Hier vind je de soundtrack van dit bericht.

Een brief aan de Belgische premier, Elio di Rupo

2011-12-08T00:04:00.007+01:00

Beste Elio Di Rupo,

Ik schrijf u een brief om verschillende redenen. Ten eerste om u te vertellen dat u een sprankel trots in mij hebt opgewekt. Niet omdat u de eerste openlijke homoseksuele premier van Europa bent. En ook niet omdat u als één van de zeven kinderen van een arme, Italiaanse mijnwerker de ‘Belgian dream’ verwezenlijkt. Dat is knap, toegeven, maar die droom bestaat niet. Hij ontstaat hoogstens in uw handen.

Normaal gezien interesseren de privélevens van politici me weinig. Niet verwonderlijk, als wat je van die levens te zien krijgt vaak gereduceerd wordt tot een glimp van onbelangrijke platvloersheid. Het bezoekje aan een ‘gesellig’ dancefeest bijvoorbeeld, een betoog over de waarde van de Strangers of de beste samoeraisaus in de plaatselijke frituur. Ieder zijn zonden, maar sommige dingen moeten misschien niet gezegd worden.

Daarnet bekeek ik een interview, waarin u toch wat golven van uw persoonlijke woelwater laat zien. U vertelt hoe uw moeder, toen ze op jonge leeftijd weduwe werd, veertien jaar geen vlees heeft gegeten om haar kinderen zoveel mogelijk te geven. Hoe ze jarenlang in het zwart rouwde en daarna koos voor een donkerblauwe schakering. Om op feestdagen toch een beetje specialer dan anders te eten, sneed ze gesuikerde sandwiches doormidden en legde daar een laagje vanillesaus tussen. Wanneer de vermoeidheid toeslaat, grijpt u nog steeds naar vanillepudding.

Ik ben al weken moe. Ik ben zo moe, dat ik niet meer kan schrijven. Maar vanavond, toen ik u hoorde vertellen over die vanillesaus, borrelde er een brief op in mijn Belgenbuik... Misschien heb ik een zwak voor pezige Italianen. U doet mij een beetje denken aan een andere leuke Italiaan, Sandro Veronesi. Hij is ook een trotse, wat theatrale, maar bovenal eloquente en innemende man. En hij heeft oog voor het kleine. Een strikje staat hem vast ook. Zou het zo simpel zijn?

Nee, het gaat nog verder. U nam één avond mijn vermoeidheid weg, u liet mijn ledematen lachen en maakte mijn spieren rustig. Ik drink al maanden liters ‘slaapzacht’-thee, met een berenfamilie op de verpakking, maar het mag niet baten. Uw lichte tred hielp wel. Uw tegenstander maakt graag van een mug een olifant. Laat hem. Lees poëzie, tover dan uw mooiste Vlaams boven en bied hem een dik pak friet met samoeraisaus aan. Laat hem sudderen in zijn eigen vet.

Elio. Ik schrijf u omdat ik hoop dat u dit leest. Dat u begrijpt dat er Vlamingen zijn die wel in u geloven. En bovenal: dat u er zelf in gelooft. Probeer het – de hele rotzooi wat eerlijker en fijner maken. En ja, het regeerakkoord moet ik nog lezen. Het is niet ondenkbaar dat de berenthee het niet zal winnen van de verontwaardiging. Maar toch. Trap niet in mijn val. Wees niet te vaak boos, zoek de krachtige verontwaardiging en buig dat alles om tot hoop. Maak van die olifant weer een vlinder. En sla genoeg vanillesaus in.

Liefs,
Marie

EP-presentatie Leendert & Thomas Aram. En nieuws uit Guatemala.

2011-11-14T20:51:00.003+01:00

Een aantal maanden geleden was ik getuige van een onrechtvaardige gebeurtenis. Singer-songwriter Leendert mocht met zijn schilderachtige liedjes niet door naar de finale van een wedstrijd, omdat ze volgens de jury 'te intens' waren. Ik schreef over de stilte die hij teweeg bracht en sindsdien deelden we al een paar keer het podium. Aanstaande woensdag houdt Leendert met Thomas Aram een 'dubbele EP-presentatie' in Pakhuis Wilhelmina. De deuren gaan om acht uur open. Met een feestje achteraf en mijn herfstige teksten als voorgerecht. Welkom!

In afwachting van wat meer tijd om te schrijven laat ik jullie graag luisteren naar een interview van Radio Centraal met mijn zus, Irina Meeusen. Ze besteedt aandacht aan onderbelicht nieuws en vertelt over de overstromingen en de verkiezing van een ex-militair tot president in Guatemala, waar ze op dit moment woont.

Offerande

2011-10-23T00:36:00.004+02:00

Leg mijn naam op tafel, tussen de gangen
van het kaartenhuis dat ons beiden te klein is.
Gun me de keerzijde die dit allemaal niet waard is.

Zet me klem in de zwaartekracht van de kaarten:
de schoppen drie, het hoogste goed en twee koninginnen:
die van de nacht en van het bloedrode hart.

Ik ben een verhaal zonder einde. Steeds weer.
Maar wees gerust: ik ken de rol die ik spelen moet.
Uw portret hangt al ingelijst in deze koude kamer.

Mijn vingers kennen het stof dat zich ophoopt
tussen de offers die ik eerder verbeeldde.
Dus sla mij lam, ik zal u smalend eren.

Smeek om meer en laat me ontkomen.

Bewerking van het Nederlandse regeerakkoord op Occupy Amsterdam

2011-10-22T21:38:00.002+02:00

Protest bis

2011-10-22T12:48:00.004+02:00

Ik ben niet op tijd op het Beursplein geraakt om mee te stappen met de mars/wandeling/... die vandaag door Occupy Amsterdam georganiseerd wordt. En heb daar de allerbeste reden voor. Maar u heeft die reden vast niet. Laten ik daarom, ter herinnering aan alles wat nog belangrijker is dan de stomste kutreden om niet op een plein te geraken, een ingezonden bericht plaatsen. De tekst is van Ron.

Juist vandaag de dag is protesteren dapper. We staan dagelijks poedeltje naakt salvo's marketing, politieke leugens en bullshit te incasseren. Dit zijn we zo gewend dat we ons van de intoxicatie niet eens bewust zijn. We denken dat het allemaal wel meevalt of overwaait. We leiden aan apathie. Vinden het nog heerlijk comfortabel ook. We zijn ingekakte verwende apen in luilekkerland ...wij hebben nooit hoeven vechten. En we moesten ons schamen tegenover generaties voor ons die nog lansen braken voor sociale zekerheid, vakbonden, fatsoenlijk onderwijs of 'gewoon' vrede. Ondertussen winterslapen we lekker door totdat we wakker zullen worden van de kou en alle beschaving als een Atlantis zien verzuipen. Protesteren anno 2011 is dapper. Maar vooral hard nodig!

Of je meedoet of niet, zet protest alsjeblieft niet denigrerend weg alsof het puberaal idealistisch geneuzel is. Neem de wind niet uit de zeilen van schepen die nodig zijn.

En ook Dima legt uit waarom protest nodig is.

Ik wens iedereen een fijne, verontwaardigde dag toe.

Lijnen op een plein

2011-10-20T13:51:00.004+02:00

We hebben ons verzameld op een reusachtig plein. Er waait een sterke wind en het is zo koud, dat onze lippen blauw geworden zijn. Misschien zou het helpen om wat dichter bij elkaar te staan. Maar dat blijft toch altijd schrikken, huid op huid en merken dat de ander het nog kouder heeft dan jij. Dus we blijven op een veilige afstand van elkaar staan.

Gelukkig is de opdracht voor vandaag heel eenvoudig: een paar lijnen op de grond tekenen. Ik neem een wit krijtje uit mijn zak om een eerste grens te trekken. Dat kan ik goed, het initiatief nemen. Maar door de kou slaag ik er niet in om het krijtje vast te houden. Het breekt in tweeën op de stenen grond.

Plots staat hij achter mij. Zijn handen, die onverklaarbaar warm zijn, omkapselen de mijne. Hij sust me: “Rustig, ik zal ervoor zorgen dat je je krijtje opnieuw vast kan houden.” Vol afgrijzen kijk ik naar mijn handen. De warmte was afkomstig van dikke stroop, die nu mijn vingers aan elkaar kleeft. Ieder protestgebaar ziet er vanaf nu potsierlijk uit. Als ik mijn duim en wijsvinger tegen elkaar zou plaatsen en heel luid “Va fan culo!” zou roepen, dan blijven mijn vingers tot in de eeuwigheid in die protestpositie staan. Er zit niets anders op dan de zoete stroop van mijn handen te likken.

Nu stapt zij naar voor. Ze heeft net als ik een krijtje meegebracht, dat even rood is als haar lippenstift. Driftig somt ze alles op. Conclusie? Ze heeft een cirkel nodig waar veel ingestouwd kan worden. In één beweging tekent ze een grote, rode cirkel op het plein. De rode lijn raakt bijna mijn tenen en komt ook heel dicht bij alle andere voeten.

Ik roep. “Nee! Wij hebben ook ruimte nodig!” Plots begint het heel hard te regenen. Heb ik die regen opgeroepen? Alleszins niet met opzet. De dikke, rode lijn vervaagt. Het lijkt wel alsof er een jager voorbij is gekomen met een bloederige haas op zijn schouder. Met de zware regenval komt er ook een bord naar beneden gewaaid dat op een meter voor mij landt. “Wij zijn 99%!” staat er op het bord. Ik knik. Zo vol zijn onze hoofden.

Misschien moeten we op zoek gaan naar dat ene procent dat overblijft. Van daaruit onderhandelen vooraleer we grenzen trekken. Of is het beter om al die strepen te vergeten en heel dicht op een hoopje te gaan staan? Kunnen we dan nog wel ademen?

De opdracht voor vandaag leek nochtans niet zo moeilijk. Een paar lijnen trekken op een plein.

En wat muziek die hier goed bijpast. Dank je, Nora.

Na een nachtje slapen... aanvullingen en huisregels

2011-10-18T14:15:00.005+02:00

Uiteraard was ik me er gisteren van bewust dat de mogelijkheid bestond dat deze - meestal erg rustige - virtuele plek overspoeld zou worden door lezers die hier normaliter nooit komen. En uiteraard was dat stiekem ook een beetje de bedoeling van deze 'piratenactie'. Ik betreur dat het publieke debat onmogelijk geworden is. Een echt inhoudelijk discussie, met voor- en tegenstanders die zich zo goed mogelijk informeren, is wat echt nodig is. Dat ik daarvoor door het slijk getrokken wordt door bepaalde mensen is een offer dat ik graag maak. Nog een paar opmerkingen voor ik zuidwaarts vertrek:

1. Occupy is een internationale beweging. Omdat de beweging geen echte leiders heeft en zo vreselijk breed is (gevormd door mensen uit allerlei politieke, geografische en sociale hoeken), is het normaal en gezond dat er nog geen echt manifest is.

2. Dit betekent echt niet dat Occupy een vaag allegaartje is. Kijk maar naar het manifest van 'De Naamloze Vennootschap' , dat helder probeert te verwoorden welke verontwaardiging gedeeld wordt door de mensen die zich aansluiten bij de Occupy-beweging. Ook op de website van Occupy Amsterdam vind je een aantal voorstellen die in de toekomst bruikbaar kunnen zijn. Als je mee wil discussiëren, moet je wel even een account aanmaken.

3. De voorlaatste alinea van mijn brief heb ik gisteravond nog aangepast. De boodschap blijft gelijk, alleen heb ik ze nu zo verwoord op een manier die eenduidiger is en minder vatbaar voor misinterpretatie.

4. Ik heb meneer Verhaars columns nooit 'kanker' genoemd, want deze metafoor is veel breder bedoeld. Dat ik hem zelf kanker toewens, zoals in sommige reacties gesuggereerd wordt, getuigt al helemaal van een gebrekkige leesvaardigheid. Dat deze kankermetafoor door Verhaar toch aangewend wordt als een reden om niet te reageren, vind ik naast zwak ook ontzettend hypocriet. Hij is een vast columnist voor een website waar vrouwen regelmatig 'hoeren' wordt genoemd en in de reacties onder de desbetreffende post, wordt regelrecht opgeroepen tot geweld tegenover zwarte mensen.

5. Mocht Peter Verhaar, toch nog willen terugkomen op zijn laffe reactie, dan ben ik daar zeer benieuwd naar.

6. Huiverinkt is GeenStijl niet. Hoewel ik verheugd ben over de discussie die ontstaat, wil ik ze zo inhoudelijk mogelijk proberen te houden. Daarom zullen alle anonieme reacties verwijderd worden. Ook reacties die geschreven zijn door mensen die de brief én daaropvolgende reacties niet of oppervlakkig gelezen hebben en daar toch allerlei zaken over beweren, worden verwijderd. Als u daar niet mee akkoord gaat, verzoek ik u dringend op andere plekken te gaan fulmineren.

Een prettige discussie verder. Ten vroegste vrijdag volgt het volgende verslag van Occupy Amsterdam. Tot dan heb ik andere dingen aan mijn hoofd. En hopelijk vind ik binnenkort opnieuw tijd voor een blogpost met een zeker poëtisch gehalte.

Open brief aan Peter Verhaar (columnist van GeenStijl)

2011-10-17T15:48:00.013+02:00

Beste Peter,

Ziezo. Een open brief die begint met een heldere aanleiding. 'Om 1200 demonstreren ze op Damrak tegen kapitalisme;s'avonds kijken ze op hun grote flatscreens of ze in beeld zijn.' Op de startdag van Occupy Amsterdam werd deze tweet van uw hand meer dan 100 keer geretweet. Twee dagen later is dit nog altijd een zogenaamde ‘toptweet’ die bovenaan staat als je in de zoekbalk #occupyamsterdam intikt. Gezien uw populariteit was dit een makkelijke maar geslaagde kaping van een belangrijk maatschappelijk onderwerp, toegegeven.

Ik wil het niet hebben over de pijnlijke slordigheid waarmee uw tweet getikt is. Ook wil ik niet jammeren over de dubbele rol die de media spelen in de berichtgeving rond de Occupy-acties. Sterker nog, voor deze brief vind ik uw stukje ‘Inhoudsloos bazelen’ op GeenStijl minder interessant dan waarom uw tweet een toptweet wordt.

Het is de kanker van de tijd, vermoed ik. Deze kanker wordt op GeenStijl (‘tendentieus, ongefundeerd en nodeloos kwetsend’) verder gecultiveerd. Als je deze kanker probeert tegen te gaan, dan wordt er verwacht dat je meteen een duidelijke behandeling in de plaats kan stellen. Een onderzoekende houding wordt niet getolereerd en gezien als tijdsverlies. ‘Welke alternatieven bieden de bezetters van Occupy Amsterdam?’ Tweets als deze plaatst u driftig op uw persoonlijke pagina. U heeft pasklare antwoorden nodig van die linkse ratten, want van dit inhoudsloos gebazel wordt u ongeduldig. Kom op, laat ze maar komen, met hun voorstel tot wereldwijde regularisatie van het banksysteem en een alternatief voor het neoliberalisme. ‘Wij zijn benieuwd, moehaha.’

Meneer Verhaar, mag ik de bal terugkaatsen? Kan u een vinger leggen op dit wanstaltig gezwel? Kan u duidelijk uitleggen waarom u meedraait in het heersende systeem? Door uw columns op GeenStijl te plaatsen hoopt u misschien dat wij de indruk krijgen dat u nog steeds het stoute jongetje bent dat vanuit de kantlijn tegen de grote vragen staat aan te schoppen. Maar kwajongens regeren dit Neder-land en verwijten op ongefundeerde websites dat anderen maar inhoudsloos bazelen. Meneer Verhaar, het is tijd om groot te worden en naar de rijke vent in de spiegel te kijken.

Wie u zeker bent? U bent onder andere ‘oprichter Alex Beleggersbank.blog en bank-columnist op GeenStijl’. Zijn er genoeg redenen om te vrezen dat we nooit overeen zullen komen? Niet belangrijk, want ik schrijf u deze brief om te begrijpen wie u nog meer bent. U bent een deel van de kanker. Ik ook, begrijp me niet verkeerd. Maar ik sta nog open voor alternatieve behandelingen. Al is het inderdaad erg moeilijk om niet besmet te raken met dezelfde misselijkheid die zo vreselijk ‘tendentieus’ is. Moet ik mezelf in quarantaine plaatsen? Ik denk het niet.

U schrijft voor GeenStijl. MijnStijl is soms dromerig en kwetsbaar, maar wel vaker boos en verontwaardigd. Misschien is die verontwaardiging wel net wat we delen. Ik zou daarom dolgraag weten waarover u verontwaardigd bent. Dat is hetzelfde als vragen wie u nog meer bent, begrijpt u dat?
Bent u boos over de flatscreens die de deelnemers van Occupy Amsterdam volgens u thuis hebben staan? Kinklare onzin, dat beseft u zelf ook wel. Een boekenkast, dat wel. Kom gerust eens aan de toekomstdromen in die boeken ruiken.

In uw column schrijft u verder dat het rijke Nederland geen reden heeft om te protesteren. Inderdaad, voorlopig hebben de Nederlanders het een stuk beter dan de gemiddelde Amerikaan, Griek of Portugees. Maar die welvaart is erg wankel. Voorbeelden uit mijn eigen leven? Ik wil MijnStijl hier liefst niet te persoonlijk maken, maar vooruit. Ik weet niet of ik kinderen op deze onzekere en keiharde wereld wil zetten. Veel van mijn studenten aan de Hogeschool van Amsterdam moeten op hun 25ste beginnen met het terugbetalen van een studieschuld van 50.000 euro. Eigen schuld, dikke bult, dat klopt. Maar geef toe, het is niet eenvoudig om op te staan in een samenleving die je liever slaappillen geeft dan redenen om je wakker te schudden. De massa slaapt en bovenaan de slapende massa staat GeenStijl te schreeuwen. ‘Tendentieus, ongefundeerd en nodeloos kwetsend.’ Oef. Gelukkig hebben we jullie nog om ons erop te wijzen dat ons protest ‘inhoudsloos gebazel’ is.

Kortom: een inhoudelijk gefundeerd antwoord durf ik van u niet te verwachten. Maar toch zou ik graag begrijpen hoe het komt dat u in naam van GeenStijl schrijft. Is het omdat u weet dat ook zonder kleren aan de keizer heel lang indruk kan maken op zijn onderdanen? Gelooft u echt dat de Occupy-beweging bestaat uit mensen die thuis naar flatscreens kijken? Of beweert u morgen lekker het tegenovergestelde, dat de beweging bestaat uit een groep werkloze mensen met vettige dreadlocks, die de wiet uit elkaars rugzak stelen? Of is het allemaal veel simpeler dan dat en komt het u nu eenmaal beter uit als we de verrotting door laten woekeren? Als dat uw antwoord is, zou het mooi zijn voor de maatschappelijke discussie als u dat ook kon toegeven.

Beste Peter Verhaar, is het zo moeilijk om voor één keer 'consequent, gefundeerd en respectvol' te zijn? Als dat niet lukt, probeer u dan eens echte tegenslag voor te stellen. Een kelderend bedrijf bijvoorbeeld. Of een grachtenpand dat veel te duur blijkt te zijn. Een doodziek familielid voor wie de behandeling niet gedekt wordt door de geprivatiseerde ziekteverzekering. Kan u zich nu meer voorstellen bij de verontwaardiging die de mensen die zich bij Occupy Amsterdam aansluiten? Ziet u hoe die verontwaardiging vanuit oprechte bezorgdheid ontstaat? Het lijkt me goed als u bij uzelf eens nagaat waar uw 'ongefundeerde' verontwaardiging echt is ontstaan.

En nog dit: waarom de Occupy-beweging haar tenten niet heeft opgezet in de Zuidas, waar het echte geld zit? Het mag dan vooralsnog een dorp vol dromers en linkse ratten zijn, ik ben blij dat ze er toch iets van hebben begrepen. Kom me vanavond gerust eens opzoeken in het goed bereikbare centrum van de stad op het Beursplein. U herkent me aan mijn Belgische tongval. En ik kan vooralsnog gerust het bier betalen, mocht u op mijn uitnodiging ingaan. Ik ben geen zakkenroller. Nu u.

Met nieuwsgierige & verontwaardigde groet,
Marie

'We zaten eventjes op dezelfde frequentie' (verslag dag 2)

2011-10-17T00:16:00.007+02:00

foto: Kasper Vogelzang

Nieuwsgierigheid heeft ervoor gezorgd dat ik op de grond naast een man met dreadlocks ben beland. Hij heeft een verweerd gezicht, lieve ogen en een heftig verhaal. Erg duidelijk lijkt onze conversatie niet te worden. Nochtans trok hij eerder op de avond, tijdens de ‘group assembly’, mijn aandacht met een kurkdroge opmerking. Toen we de actie bespraken die morgenochtend bij de opening van de beurs zal worden gehouden.

Plots hoor ik een blond meisje met een bril een vraag stellen. Wie zijn we, wat doen we? Ik richt me op en leid haar en haar vriendinnetje naar de informatieboom. Dit is één van de vaste stekjes die de laatste 24 uur deel zijn gaan uitmaken van het vreemdsoortige dorp dat het Beursplein ondertussen is geworden. Bij de pingpongtafel staan een paar Marokkaanse jochies te praten met Spaanse toeristen. We lopen voorbij een jongen die net aan de UvA is gepromoveerd en die vanavond stevig bijdroeg aan de ‘group assembly’.

De twee meisjes bekijken grondig het foldertje van ‘Occupy Amsterdam’. Hmm, niet duidelijk één politieke strekking dus. Maar wat dan wel? Ik besluit de vraag terug te stellen. Waarom zijn zij gekomen? Het blonde meisje werkt bij de Bijenkorf. Na twee dagen wilde ze wel eens weten wie al dat vrolijke geluid maakt.

Ze gaat verder. Of ik weet dat de versterking op het plein gisteren, toen mensen door een microfoon hun protest uitten, even op dezelfde frequentie zat als de intercom van de Bijenkorf? De winkelende toeristen wisten niet wat hen overkwam. Een lach borrelt uit het diepste van mijn buik op. Enthousiast loop ik naar het mediateam, dat hopelijk morgen (maandag) om half zes echt vorm zal krijgen. Ik hoor een leuk verhaal voor een tweet, wil ik hun zeggen, maar behalve de nieuwe geluidsman (die gisteren mijn protesttekst opnam) krijg ik de aandacht niet. Alle blikken zijn fanatiek op het computerscherm gericht. Sommige mensen zijn bezig met het opzetten van een partytent. Ach, ik schrijf het zelf wel even op. Het blonde meisje krijgt mijn visitekaartje.

Wat later staat ze te praten met fotograaf Kasper. 'Vind je dat niet vreselijk?' hoor ik hem uitroepen. Het gesprek gaat over de studieschuld van het meisje, die 50.000 euro bedraagt. Daar moet ze even over nadenken. 'Ik kom later zeker nog eens langs', belooft ze. 'Want het gaat over ons allemaal, toch?' Het is nog iets te vroeg voor het idee om elke dag een kleine nieuwsuitzending van één minuut in de Bijenkorf uit te zenden. Maar misschien is het wel een leuk plan voor binnenkort. Want zelfs de winkelende mensen in het grootwarenhuis delen dezelfde frequentie. En ook met de politie zit het voorlopig wel goed.

Wie zich wil informeren over het waarom van deze beweging… hier is de tip van de dag.

open e-mail aan schoolbestuur Landstede

2011-10-16T14:47:00.002+02:00

Beste schoolbestuur,

Veel tijd voor deze e-mail heb ik niet. Ik moet nog wc-papier gaan kopen en dat samen met de douchegel en de plakken kaas die ik op overschot heb in een tas steken. Deze spullen geef ik straks aan de actievoerders die sinds gisteren in het kader van Occupy Amsterdam het Beursplein bezetten. 'Bezetters' is overigens een veel te groot woord voor de paar duizend mensen die inzien dat er een paar dingen erg fout gaan in deze wereld. En dat we dringend een plek nodig hebben om samen te praten over wat we hieraan kunnen doen.

Gisteren was er ook een leerling die op jullie school studeert bij de sprekers die de duizenden mensen op het Beursplein toesprak. Zijn naam heb ik niet onthouden, maar ik onthield wel wat hij vertelde. Dat het schoolbestuur met een schorsing had gedreigd nadat hij op school posters van ‘Occupy Amsterdam’ had opgehangen.

Ik werk zelf al een jaar of zes in het onderwijs. Eerst in Belgische scholen, waar een behoorlijk streng posterbeleid wordt gevoerd. Daar geldt de regel: enkel posters voor evenementen die je zelf organiseert en zeker geen posters met commerciële doeleinden. Occupy Amsterdam heeft geen leiding. Iedereen organiseert mee.

Nu ik werk op de Hogeschool van Amsterdam, kijk ik mijn ogen uit. Tijdens mijn lunchpauze kijk ik naar een scherm dat flitsende beelden van merknamen en naakte vrouwen toont. De liften en muren in het gebouw hangen vol met reclame voor Blackberry, T-mobile, Apple en andere bedrijven. Mocht ik daar een affiche van ‘Occupy Amsterdam’ zien hangen, dan zou mijn hart een sprongetje maken van opluchting. Want is dat niet waar onderwijs over zou moeten gaan? Zelf een beter, slimmer, handiger mens worden. En ervoor zorgen dat ook de wereld rondom jou betere overlevingskansen krijgt.

Met vriendelijke groet,
Marie

Occupy Amsterdam: verslag dag 1 aan de hand van persoonlijke hoogtepunten

2011-10-15T23:21:00.007+02:00

#voorbereiding Ik knip een tasje met stoffen handvatten doormidden en schrijf er het volgende op: “The only good now listens to the past and cares about the future. No pasaran.’” Daarna steek ik mijn armen door de lusjes, zodat de slogan op mijn rug belandt.

#Spanjaardinkielzog Onderweg, op het Rokin, tikt een fietsende Spanjaard me op mijn sloganeske rug. Vanwaar die Spaanse uitspraak? Ik vertel hem heel kort iets over mijn grootvader en troon hem mee naar het Beursplein. Hij belooft langs te zullen komen.

#lievepolitie Naar aloude gewoonte, stoot mijn fiets opgewonden wat andere fietsen omver. Braaf zet ik ze allemaal weer recht en zie in mijn ooghoek twee agenten grinniken. Ik vraag ze om lief te zijn vandaag. Ze zeggen dat ze het tot nu toe allemaal 'best gezellig' vinden.

#prachtigallegaartje Ik zie baby’s, bloemen, oude mannen, verontwaardigde zestienjarigen, veel kleur en verrassend weinig dronkenlappen. Mijn hart maakt een sprongetje. Vijf van mijn 625 Facebookvrienden komen langs en wisselen elkaar af. Het moet ergens beginnen, denk ik (lichtelijk teleurgesteld).

#geduld Een halfuur lang wacht ik geduldig op de microfoon. Ik luister naar Roel van Duijn (Provo). Een jongeman vertelt aan de menigte dat ze hem op school dreigen te schorsen omdat hij posters heeft opgehangen. We beloven een mail te sturen naar het schoolbestuur - info@landstede.nl.

#protest Ik neem de microfoon en leg de slogan op mijn rug uit. Daarna lees ik ‘Protest’ voor. Ik zeg dat deze dag wel wat seks kan gebruiken en zeker geen censuur. Handengeklap. Naast mij loeit een sirene.

#tranenindeogen Een oude man knijpt na afloop mijn schouders fijn. Ze kunnen wel wat dragen, beloof ik hem met dichtgeknepen keel. Ik krijg een visitekaartje, deel er zelf de kaartjes uit die mijn liefste vorige week voor me maakte. En ben nu al benieuwd wat er zoal in de brievenbus zal vallen.

#kringgesprek Een paar vrijwilligers leggen uit hoe we zonder micro’s en met gebaren een gesprek zullen houden. De discussie die volgt is chaotisch, maar hoopgevend. Er komen vrouwen, anarchisten en marxisten aan het woord. Maar vooral veel mensen die het allemaal kotsbeu zijn. En iets nieuws willen proberen.

#Brussel Mijn neef sms’t. “3000 Brussel. Hoeveel in Amsterdam?” (Achteraf blijkt dat er in Brussel zeker 6000 mensen aanwezig waren)

#afspraak Morgen, 16 oktober in de Melkweg. En ook in de Stadsschouwburg. En elke zaterdag vanaf nu op het Beursplein. We gaan actiegroepen maken. Nadenken over werk, onderwijs, geld, verspreiding, media. En vooral: praten over hoe het anders kan.

#oudegeitenhart Twee jongemannen spreken me aan. Ze studeren film en maken een sfeerverslag. De geluidskwaliteit van mijn optreden was slecht. We trekken elkaar naar een tussenverdieping in de Bijenkorf. Daar lees ik geduldig nog eens de tekst voor. Deze keer is het geluid een stuk beter, luister maar. Mijn oudegeitenhart maakt een sprongetje.

#theinsidejob Na een korte afwezigheid keer ik terug naar het Beursplein. Daar is de duisternis gevallen. Op een groot scherm wordt “Inside job” getoond. Over de malaise in de financiële wereld. Ik kijk verbouwereerd. Matt Damon verrast me in goede zin en Obama stelt teleur. En al de rest is te grof voor woorden. Eén man in het publiek lalt onzin die een kern van waarheid betreft. Op de trappen zie ik nog steeds veel zeventigplussers zitten.

#paprikachips Er gaat een zak chips rond. Mijn linkerbuurman houdt de zak net iets te lang vast en wordt op de vingers getikt. Mijn rechterbuurman wil vooral gelukkig zijn, maar toch vond hij het belangrijk om te komen. En vlak voor mij zie ik plots Joost Baars, die net tot de raad van beheer van het mooiste literaire tijdschrift ter wereld is toegetreden.

#smerigedixies In mijn enthousiasme ga ik zonder te kijken op de bril zitten. Een kletsnat gat en geen redding nabij.

#tenten Onderweg naar mijn fiets spreek ik 3 moedige kampeerders aan. (Er waren er veel meer). Ik beloof morgen wc-papier voor hen mee te brengen. Neemt u ook een rol mee?

Occupy Amsterdam: waarom?

2011-10-15T01:23:00.006+02:00

Het holst van de nacht. Niet echt, dit zou het begin kunnen zijn van een wilde nacht, maar naar Amsterdamse normen is dit het holst. Negentig procent van de feestjes in de binnenstad wordt immers om één uur ‘s nachts afgesloten. Ik probeerde er twee dagen geleden over te discussiëren in een klaslokaal. Toen zei ik er snel bij dat ik een beetje aan het provoceren was. Over de avondklok heb ik met geen woord gerept. Het zou nogal zwaar zijn om dit nachtbeleid te vergelijken met een strenge avondklok uit vroegere tijden. Hopelijk denken ze daar zelf over na. Dat dit een stad is geworden waar ontzettend veel te doen valt, maar waar de discussie achteraf vaak kort en mager blijft. Omdat de kroegen sluiten. Omdat vergunningen onverbiddelijk gekoppeld zijn aan strikte burgerlijke gehoorzaamheid. Ook mijn dertigste verjaardag in een ‘creatieve vrijplaats’ werd bruusk afgesloten door een paar in het zwart geklede securitybinken. Ik was niet onder de indruk van hun machtsvertoon, maar de muziek stopte onverbiddelijk. Ruimte om het feest te rekken was er niet.

Als ze op die creatieve vrijplek een microfoon hadden geregeld, zoals beloofd was, dan had ik verteld wat al een tijdje van mijn hart moet. Hoe ik tien jaar geleden, op een betoging van ‘andersglobalisten’ in het centrum van Gent in discussie raakte met een man in maatpak die door het centrum flaneerde. “Over tien jaar praten we nog eens!” riep hij me zelfzeker toe. Dan zou ik kinderen hebben, veel geld verdienen en al helemaal niet de ambitie meer hebben om de wereld te verbeteren. Net als hij. Want that’s the way things go in this life.

“Nee!” riep ik luid en tien jaar later hoef ik hier niet op terug te komen. Ik wil weliswaar graag kinderen, maar vraag me elke dag weer af of ik ze wel op deze wereld wil zetten. Mijn studenten schrikken ervan, dat ik dat zo stellig in vraag durf te stellen. Maar ik meen het. Zoals ik het ook meen wanneer ik zeg dat iedereen die niets beters te doen heeft, morgen naar het centrum van de dichtstbijzijnde hoofdstad moet afzakken. Ik neem zelf wat teksten mee naar het Beursplein, waar Occupy Amsterdam van start zal gaan.

En nee, ik heb geen glasheldere alternatieven. Maar ik heb wel een idee over hoe beter zou kunnen gaan. En inderdaad, ik plaats me niet buiten het systeem waartegen ik reageer. En ja, de kans is groot dat dit initiatief gekaapt wordt door anachronistische marxisten en een bende nihilisten en dat zij samen met een paar politieagenten de kans schoon zullen zien om primitieve lusten bot te vieren. Maar toch, lieve mensen, blijft het een betere optie dan al die ‘ja, maar’-argumenten op te sommen en thuis te blijven.

Tot morgen? No pasaran. Laten we de geschiedenis niet vergeten. Ik wil in ieder geval vechten voor een toekomst waarmee mijn grootouders blij zouden zijn.

En nog een passend liedje gekozen door Huiverdj Nora.

Met dank aan...

2011-10-04T23:34:00.001+02:00

troost uit onverwachte hoek. En wat 'onverwacht' is, daar hebben we het later wel eens over.

De platte aarde die niet draaien wil

2011-10-04T19:32:00.002+02:00

Soms denk ik dat de aarde plat is. Want ze kantelt op dit moment gevaarlijk. In het veilige midden is er even geen plek meer, dus ik kan niet anders dan dichtbij het randje staan.

Als dit inderdaad het geval is, dan moeten de mensen die in het midden staan even wat meer ruimte bieden aan de afvalligen. Knuffel me desnoods. En neem in die omarming ook de mensen die ik graag zie mee. Als je toch de onweerstaanbare behoefte zou voelen om mij of mijn naasten pijn te doen, hou er dan rekening mee dat ik ondertussen al een flinke tijd gewichten aan het tillen ben. Mijn armspieren zijn niet te onderschatten. Ik kan stevig omhelzen, maar als het nodig is geef ik je een duwtje. En dan moet je me niet roepen, als je daar ergens gewichtloos aan het bloeden en huilen bent.

Maar misschien is de aarde helemaal niet plat en ligt het probleem ergens anders. Als ze toch rond is, is ze vast gestopt met draaien. Ik bengel –samen met een grote hoop anderen- ergens onderaan. Wat we moeten doen als dit de oorzaak van het probleem is? De wereld draaiende houden. Zorgen dat iedereen een portie begrip en medeleven krijgt. Ruimte bieden. En af en toe een feestje houden. Een kampvuur maken. Ook dat kan helpen om die wereld draaiende te houden.

Kortom: hoe gevaarlijk deze situatie ook is, de oplossing ligt opvallend dichtbij.

In het oog van de storm

2011-09-25T23:19:00.002+02:00

“Huh, schrijf jij dan nog? Ik dacht dat je sinds juli niets meer op Huiverinkt zette.” Ik merk de laatste weken dat ik met mijn onheilspellende bericht van het begin (of einde) van deze zomer wat lezers heb weggejaagd. Wie overblijft is de jonge garde, die een blog moet bijhouden voor een vak dat ik geef. Het leek me wel zo fair om dan ook maar mijn blogurl met hen te delen. Daarnaast zijn er de nieuwsgierige oudjes en zij die niet geloofden dat ik niet langer zou schrijven. Gelijk hebben ze. Ook al stond de wereld even stil, ik begrijp maar al te goed dat hij ondertussen doorjaagt. Dit plekje is een broodnodig punt om af en toe tot rust te komen. Voor mij. En in mijn wildste dromen hoop ik ook voor de lezer.

Veel wil ik vandaag niet zeggen. Ik kom tijd tekort en slaap te weinig. Maar heb net toch het gesprek met Roel Verniers beluisterd dat op de radio werd heruitgezonden naar aanleiding van zijn dood. Ik ontdekte een paar maanden geleden de prachtig columns die hij schreef over zijn kanker. Mensen drukken me wel drie keer per dag op het hart dat ik niet te veel in de droevige dingen mag duiken. Maar voor mij werkt het helend. In het windstille oog van de storm vind ik begrip.

Graag zou ik wat meer onder vrienden zijn. Ik vrees soms dat mijn virtuele alomtegenwoordigheid op sociale media de indruk schept dat ik geen gaatje meer heb voor een moment met zijn tweeën. Het tegendeel is waar. Daarom ook kijk ik zo hard uit naar het feest voor mijn dertigste verjaardag, want daar zal ik vijftig keer met zijn tweeën proberen te zijn. Veel mensen ken ik van in het oog van één of andere storm. Of van een memorabel onweer dat de wereld even anders kleurde, of een briesje dat langs onze wangen streek. Eerlijk gezegd zal het me die dag ook niet kunnen schelen of er deeltjes zijn die sneller reizen dan het licht.

Dat het leven snel gaat. Dat wou ik even zeggen. Sta daar gerust af en toe bij stil.

Ik heb een brief gekregen!

2011-09-11T22:26:00.004+02:00

Drie zomers geleden schreef ik een stukje. Over meisjes - of eigenlijk één specifiek meisje - in mijn bed. Deze tekst doet het nog altijd goed op de podia. En telkens als ik hem lees voor een publiek, voel ik me een beetje betrapt. Omdat de tekst naast grappig ook zoveel meer is. Hj gaat over ontluikende vriendschap en hoe dat soms overweldigend kan zijn. Dat was in ieder geval de bedoeling.

Drie jaar later schrijft dat meisje mij een publieke brief. En daarom heb ik op zondagavond plots een krop in mijn keel. Ik vind de brief zo mooi, dat ik hem met jullie wil delen. Kijk maar. En misschien voelt zij zich nu ook een beetje betrapt. Net als ik. Maar weet je, dat maakt niet uit. Er zijn veel manieren om je betrapt te voelen. Sommige daarvan zijn best 'schoon'.

Reflecteren

2011-09-01T21:03:00.001+02:00

‘Reflecteren’. Ze spreekt het woord uit. Niemand in het klaslokaal reageert. Hier en daar wordt een zucht geslaakt. Ze maakt zich geen illusies. Stiekem kokhalst er vast een enkeling bij het horen van het woord. Ze zou hem of haar wel naar haar vorige school willen sturen. Waar ‘reflecteren’ volgens vaste patronen gebeurt. In groep. Of in zoveel alinea’s en met de juiste tussentitels. Maar waar zij nu over praat, is geen dwangbuis. Dat hoeft het althans niet te zijn. Ook met een spiegel kan ze deze ‘reflectie’ moeilijk vergelijken. Haar spiegel vertoont barstjes. Wie ze ‘s ochtends in de spiegel zit, herkent ze nog niet helemaal. ‘Reflecteren’ betekent ook weerkaatsen. Van geluid. Opnieuw Echo: de eeuwige stem tussen de rotsen.

Nee, liever de weerkaatsing van licht. Licht dat soms zo fel schijnt, dat het haar even verblindt en laat lachen. Want dat moet gezegd worden. De eerste lesweek is loodzwaar, maar verlicht haar ziel toch merkbaar. Na een les merkt ze op dat ze écht twee volle uren niet gedacht heeft aan de schaduw die er sinds een paar maanden is. Het is geen boom die deze schaduw biedt. En ze heeft nog geen enkel plekje gevonden om te rusten.

Iets bemoedigends? Dit is veel ernstiger dan liefdesverdriet. En daarom krijgt ze minder advies, hierbij verbleekt elke goedbedoelde betweterigheid. Maar soms wordt die stilte wel erg luid. Hoopt ze dat er onverwachts aangebeld wordt. Of dat haar studenten haar een opdracht geven. Om te reflecteren. Over het verband tussen een albatros en een sinaasappel desnoods. Of iets anders, liefst iets wat lichtjaren verwijderd is van de schaduw.

Onweer in de ochtend

2011-08-26T15:05:00.001+02:00

Het dondert in Amsterdam. De kat staat tegen de muur gedrukt. Ik spits mijn oren en luister naar het water dat buiten over de daken en binnen over het lijf dat me lief is klatert. Stel je de wereld voor die een koprol doet. Wij zijn het zwaartepunt, klaar voor de kanteling. Alles op zijn kop. Het is augustus, dan hoort ontlading bij de avond. Misschien hebben er zich vannacht klamme dromen in de hoofden genesteld. Moeten die weggespoeld worden, zodat we zonder hoop aan de dag kunnen beginnen. Zonder hoop en domweg vrolijk.

“Waar blijft het onweer?” hoor ik mijn vrienden in het zuiden zeuren. Ze hadden spektakel verwacht. Ik hoor hen aan. De knallen waren nochtans hard. Wie goed luistert kan ze over de grenzen horen.

Brief aan een vijfjarige

2011-08-24T23:11:00.007+02:00

Liefste Marius,

Je bent nu nog iets te jong om deze brief te lezen. Dat geeft niet, want ik denk dat je stiekem al best veel begrijpt. De wereld gaat nog eens ten onder door vijfjarigen als jij zo massaal te onderschatten. Een echte prins ben je. Nog net iets voorzichtiger zijn met de marshmallows die je boven het vuur houdt en elk meisjeshart smelt mee in je hand. Mijn benen tintelen nog na van jouw voeten, die je telkens weer bij de vuurton en daarna bij mijn benen hield, omdat ze volgens jou te koud waren.

Maar goed, een brief. En die brief begrijpen. Ik denk dat begrip tussen laagjes ligt die je op kan tillen. Soms loop je er voorbij of til je lang het foute laagje op. En soms vind je iets wat je doet lachen. Misschien gaat het met begrip wel net zoals met jouw onzichtbare klauwen. In de Goede Tijd zijn ze er wel. In de Slechte Tijd zijn ze er ook, maar we kunnen er niks mee. En we kunnen ze als buitenstaander al helemaal niet zien.

Ik ben al twee maanden heel droevig. Om iets wat een tijd geleden ook jouw papa droevig heeft gemaakt. En sinds ik me zo droevig voel, is het wat moeilijker geworden om met mensen te praten. Een groep mensen lijkt meer lawaai te maken dan voordien en als ik alleen ben, doet de stilte pijn aan mijn oren. Ik vind dit dus vooral een Slechte Tijd en voel me behoorlijk verwant met de dinoskeletten die je me toonde toen je het concept van de verschillende Tijden uitlegde. Ze horen nergens bij.

Wat ik zeker moest begrijpen, was dat het tegelijk Goede en Slechte Tijd kan zijn. Soms komen die beide Tijden in een soort van nulpunt samen. Ik denk dat we vorige week zo’n nulpunt beleefden. Toen heb ik je het verhaal van de nimf Echo verteld, weet je nog? En daarna hebben we liedjes voor elkaar gezongen, om niet te droevig te worden voor het slapengaan. “Donna, donna” en “de IJsbeer”. Je toonde me al je 'muggenbulten' en toen ik vertelde dat ik ze 'muggenbeten' noem, vond je dat best logisch. Want uiteindelijk bulten die muggen niet, maar ze bijten wel.

En weet je wanneer ik echt stapelverliefd werd? Toen jij “Meisje, ik ben nix voor jou” van Doe Maar zong. Ik antwoordde met “Klein is fijn, ik wil niet groter worden” omdat ik geen beter antwoord had. Daarbij liet ik alle medeklinkers raspen en verboog mijn klanken net zoals jij dat doet. Pas toen zei je dat ik niet zo raar mocht praten.

Liefs,
Marie

Gebrekkige beeldspraak

2011-08-02T13:15:00.002+02:00

Met z’n vieren stonden ze naar de grond te kijken. Een grijze man, een man van middelbare leeftijd in maatpak en een jong stel. Misschien broer en zus. Of was er geen enkel verband tussen deze vier mensen? Hadden drie van hen gewoon besloten om mee op zoek te gaan naar het verloren voorwerp dat ergens op de kasseien ligt. Een lens waarschijnlijk. Al kan het ook wat anders zijn. Een trouwring, een bidprentje, een stoute muis die naar de gracht rent.

Ik weet niet op welke manier, maar dit tafereel past bij me, op dit moment. De metafoor die ik niet helemaal kan interpreteren sluit naadloos aan op mijn gebrekkige beeldspraak. Ik worstel met taal. Want waar ik op het internet niet over wil schrijven, vertel ik wel op een podium omringd door vrienden. En voor het eerst in jaren pen ik wat in een boekje neer. Ik glimlach als ik naar de geschreven letters kijk. Ze zijn naakt, ontdaan van elke literaire glans lijken ze naïef zelfzeker. En dus ook in die letters kan ik weinig van de radeloosheid kwijt die af en toe door mijn lijf raast.

Misschien ben ik ook niet radeloos. En is deze verhevigde vorm van kwetsbaarheid doodnormaal. Maar hoewel ik op zoek ben naar gelijkgestemde zielen, mag niets hiervan ‘doodnormaal’ genoemd worden. Dat zou afbreuk doen. Aan wie hij is voor mij. Aan waarom ik de hele dolle zomer mijn nagels lak en nog meer dan ooit tevoren op mijn allermooist wil zijn. (Hoewel dat niet meer kan en in zijn ogen ook nooit echt nodig is).

Ik lees ‘Schaduwkind’ en mijn hart stokt. Nu snap ik de grijze waas die over de schrijver hing met wie ik enkele weken geleden het podium deelde. Enfin, ik snap het niet. Zijn verdriet komt uit een andere werelddeel, maar af en toe leunt het met een kubieke millimeter huid tegen mijn verdriet aan. Die flinterdunne gelijkenis biedt troost.

Dus ik bijt in de stem die zegt dat ik vrolijke boeken moet lezen. Ik verbrand in gedachten de handen die me ongeduldig op de schouders slaan. Ik vervloek de mond die dronken het vreugdevuur wil aanblazen. Nee, rust, een strandwandeling met schoenen aan, een droevig boek, de kat in mijn armen, een dromende man tegen me aan en steeds weer naar die plek om herinneringen te verzamelen. Dat is wat ik nu nodig heb.

23 juli optreden op de Gentse Feesten

2011-07-16T13:33:00.003+02:00

Op 23 juli treed ik op de Gentse Feesten op. Naar aloude, gezellige gewoonte: bij Bob en zijn kompanen, in café Los Perros Calientes, in de Goudstraat en op een boogscheut van het Baudelopark en Sint-Jacobs. Ik sta als voorlaatste gepland en laat mij omringen door de erg charmante Nederlandse singer songwriters Harold K en Leendert. Harold K is een erg fijne collega in Amsterdam en over Leendert schreef ik al eerder een stukje nadat hij mij behoorlijk betoverde met zijn intense liedjes in Paradiso.

Verwacht geen olijk optreden van mij deze keer. Maar mochten jullie zin hebben in een poëtisch rustmoment tijdens de Feesten, dan is dit cafeetje de uitgelezen plek. Bij het event "En het grootste deel schreven we samen in bed" op Facebook vinden jullie een uitgebreid programma voor de volledige tiendaagse.

Stilte/pauze

2011-07-08T14:50:00.002+02:00

Beste lezer,

Misschien is het de trouwe lezers opgevallen dat het hier al een tijdje stiller is dan normaal. De ongerustheid die tot de stilte leidde is tot mijn spijt bevestigd met heel heftig nieuws. Wat er aan de hand is, wil ik wel delen met mijn vrienden en familie (de meesten weten ondertussen wat er aan de hand is). Maar het internet is even geen geschikte plek. Facebook blijft toch vooral Feestboek en op Twitter fluiten de vogeltjes.

Schrijven helpt mij echter door moeilijke periodes, om maar één voordeel op te sommen. Daarom heb ik besloten om de komende maanden vooral in stilte te schrijven. Misschien sijpelt er af en toe wel iets door op deze blog. Dat kan. Maar hoezeer ik de persoonlijke toets ook één van de sterkste dingen vind van Huiverinkt, mijn wereld trilt te veel omdat zo maar online in zinnen te gieten.

De nieuwe lezers van deze blog nodig ik in tussentijd graag uit om in het archief te snuisteren. Op meer dan drie jaar tijd heb ik best wat bij elkaar geschreven. En aan mijn vrienden: ik zie jullie graag. Dank voor de steun.

Kus
Marie

Literanita

2011-06-29T23:13:00.008+02:00

Weer heel erg last-minute: Morgen is het voor de negende keer "Literanita" in de Nieuwe Anita in Amsterdam, een fijn café in West. Naast mijzelf "lezen Ronald Snijders, P.F. Thomése, Rob Waumans en Maartje Wortel humorvol voor. Verwacht geen stand-up comedy maar we zwerven ergens tussen besmuikte glimlach, absurdistische onthutsing en droge ironie. Er mag gelachen worden, maar verbijstering is ook goed." Spanned en ietwat stresserend. Desalniettemin alsnog welkom.

En zei ik al dat ik op 23 juli op de Gentse Feesten optreed met de heren Harold K en Leendert? En beloofde ik al eerder wat vaker te gaan schrijven? Wel, ik beloof het weer, licht monkelend en met neergeslagen blik uiteraard.

De cactus

2011-06-08T00:08:00.002+02:00

Onhandig til ik de lamp van tafel. Ze botst tegen de lange, veelarmige cactus. Lief trekt ogen open. Hij kijkt verschrikt naar het witte bloed dat theatraal droevig uit één oksel sijpelt en draait zich stekelig naar mij om. Ik weet niet wat gedaan. Kaarsvet op de groene huid druppelen? Kusjes geven? Aan de plant of de man?

Ook geen idee met wie ik me het meest verwant voel. De man tegenover me: een jongen met een voorliefde voor vetverzamelingen uit stripverhalen. Of met het tweedelige prikkoppel dat eerst in zijn kamer en nu in onze kribbe staat. De cactus die vandaag ongedeerd bleef, kreeg bij de verhuis een behoorlijke stomp in zijn middenrif. Sindsdien wordt hij met touwtjes gespalkt. Maar ook veel gevoel voor dramatiek, die planten. Want bovenop de scheve romp groeit een felgroen uitstulpsel dat er best funky uitziet voor zo’n trage plant.

Op het internet lees ik dat je de gewonde arm ook af kan breken. Krak. Eventjes laten drogen en klaar: gewoon weer opnieuw planten en de geamputeerde cactus krijgt een kind in ruil voor de verloren arm. Ik haal diep adem. Nog steeds geen idee hoe het met die verwantschap zit. Ik ben erg prikkelbaar. Maar verder? Niet doorvragen. Geef me liever een kusje op mijn groene huid.

Optreden in Gent: Zaradi Tebe

2011-06-03T14:39:00.002+02:00

Ik stap zo meteen in een auto richting Gent en hang dit weekend rond op Zaradi Tebe. Om er zondagmiddag om half drie ook even op te treden. Welkom! En ik sta open voor verzoeknummers.

Het kansloos korstje - dertig jaar Brakke Grond

2011-05-27T01:16:00.005+02:00

Aan de ontvangstbalie krijgen we allemaal een badge opgespeld. Een tweekleurig hartje. Zoek je lotgenoten in de massa, van elke soort zijn er vier exemplaren. D., de expat die, nadat ik hem zijn vreemd stemgedrag en hij mij mijn blogpost vergeven had zowat mijn beste vriend is geworden, drukt zijn sigaret uit. We betreden de eetzaal. Vrijwel meteen vindt D. de zielsverwanten die hem voor de gelegenheid opgedrongen worden. Twee mannen in maatpak, een Nederlander en een Brusselaar. Ze drukken hem enthousiast de hand. Ik kijk rond. Verderop staat een jongen beteuterd naar de grond te staren. Zijn gesprekspartner loopt naar buiten. Mijn oog valt op zijn hart. Blauw en geel! Enthousiast wijs ik hem op mijn badge. Nadat hij beaamd heeft dat we inderdaad dezelfde kleuren dragen, draait hij zich zonder iets te zeggen om en loopt weg. De mannen wenken amper zichtbaar. “Kom maar hier zitten,” grolt de ene. “We adopteren je wel.” Ik neem plaats.

Een halfuur later is de nieuwe voorzitster van de raad van bestuur aangeschoven. Ze blijft met een zakdoek haar neus vegen. De zakdoek wordt roder en roder. Ik gniffel. “Tja, ik heb een wondje op mijn neus,” zegt ze tussen oog en lippen door en ze blijft krampachtig over haar neus wrijven terwijl ze de politieke geschiedenis van het cultuurhuis uit de doeken doet. Ik luister een beetje, maar denk vooral aan hoe blij ik ben dat korstje niet te zijn. Zo’n kansloos bestaan. Maar tegelijkertijd besef ik dat ik weer de enige ben die zichtbaar gniffelt, met te veel wijn op. En hoe dat ervoor zorgt dat ik steeds struikel als ik ergens wil komen. Gelukkig heb ik niet uitgesproken hoe ik me heel goed in dat korstje kan verplaatsen.

Mijn Nederlandse tafelgenoot verklaart bij D66 te horen. “Links liberaal”, legt hij me geduldig uit. “Mossel noch vis” denk ik in stilte, maar ik zeg: “Alexander Pechtold komt best goed over in debatten.” Hij kijkt me enigszins verbluft aan. Tiens, een Belg die hier echt lijkt te wonen. De Brusselaar vult aan. Hij is CD&V’er. En verder is hij hier naar eigen zeggen om de ballon te doorprikken. Mocht dat nodig zijn, uiteraard. Maar bij die culturele instellingen moet je dat toch altijd goed checken, of ze wel even goed werk leveren als ze beweren. Zijn Nederlandse buurman knikt volmondig. Gelukkig is het aanbod hier heel groot in Amsterdam. En De Brakke Grond slaagt er al dertig jaar in om het beste uit Vlaanderen naar hier te brengen. Maar het brengen is één ding. Begeleiding in het verre Nederland is een andere kwestie. Ik kijk om me heen. Het is de eerste keer dat ik hier zoveel Vlamingen zie.

Later die avond kijken we naar een voorstelling over integratie en conflict. Het gaat vooral over Hongarije en Nederlands, maar voor de gelegenheid ook over België. Er wordt ons gevraagd om ons voor te stellen dat Nederland door water overspoeld wordt en dat alle Nederlanders naar Hongarije moeten verhuizen. Wat zouden de Nederlanders zeker mee moeten nemen? Wat red je uit een brandend huis? En wat zouden de Hongaren in die situatie kunnen leren van België, een land dat al zo lang twee, nee drie, of zelfs vier gemeenschappen huisvest? “Gewoon splitsen”, roept een grijze man. Misschien is hij wel één van de zestien parlementsleden die hier op hotel zijn. Zelfs het Vlaamse Belang is aanwezig - merk ik op Twitter. Om heel kritisch de gang van zaken in het Vlaamse cultuurhuis onder de loep nemen. Misschien is het tijd om nog een glas wijn te drinken met D. En met M., de Nederlandse fotografe die geen flauw benul heeft van wie ze eerder fotografeerde. Een oud-minister, een gefrustreerd Vlaams parlementslid, Geert Van Istendael, een laconieke Nederlander, een Arabierenbol of cuberdon, een droevige Belg.

De Flamingo in het land van de Grote Vogels (deel 1)

2011-05-24T21:40:00.006+02:00

Plots was ze daar. Vreemd, hoe snel en onopgemerkt zo’n roze schreeuwlelijkerd aan kon komen waaien. Ze streek haar veren plat en schuifelde nog wat onwennig over het speelplein, zocht naar de beste poot om niet om te vallen door de wind, die een stuk steviger blies dan in haar land van herkomst. Toen ze het evenwicht gevonden had en haar lange rechterpoot in de roze veren had geplooid, haalde ze diep adem. Ze kon de zee bijna ruiken en boven haar hoofd cirkelden een paar stevige reigers. Het was geruststellend dat er ook hier vogels waren die lekkere vis konden appreciëren. Want het was op zijn minst opmerkelijk, dat geschuifel in de kantine van die Grote Vogels. Geduldig wachtend op een halve liter melk die ze dan in één teug in hun snavel goten. Zich van geen rariteiten bewust, verdoofd op haar neerkijkend, alsof het koeien waren.

Ze had voor vertrek overwogen om haar naam te veranderen in Belgingo. Of om haar veren oranje te verven. Maar of dat iets veranderd zou hebben? Nee, ze was gewoon zichzelf en dus anders. Daar viel niks aan te doen. Toen de eerste kuikentjes zich aan haar voeten verzamelden, beantwoordde ze dan ook geduldig al hun vragen. Ja, ze voelde zich al een beetje thuis. Haar gekakel klonk misschien anders, ze vertelde dezelfde verhalen. Nee, niet alle vogels drinken daar bier op het middaguur. En de Vette Kalkoen die zo graag het land wou splitsen, viel niet bij iedereen in de smaak. Geef haar maar garnalen, bijvoorbeeld. Veel voedzamer dan vettig kippenvlees. Waarom ze haar knieën naar achteren boog? Kijk eens goed, dat zijn enkels, geen knieën. Wat je niet kan zien is soms verrassend buigzaam…

Uitslag poll 11: "Vroeger was ik"

2011-05-11T14:34:00.002+02:00

De vorige poll is al een eeuw afgesloten. Tijd om het stof eraf te kloppen en te bekijken wat we vroeger waren. Dertig mensen beantwoordden deze licht absurde vraag. En wat blijkt? Vroeger waren we even verschillend als we nu zijn. De uitslag:

"Licht en kiezelstenen" en "verder dan nu" kregen allebei 26 procent van de stemmen (elk 8 stemmen), op de voet gevolgd door "water en vuur" en "lucht" op de tweede plaats (elk 7 stemmen).

Eat this, wetenschap!

Mooie noten in Paradiso en Leendert

2011-05-11T00:19:00.004+02:00

Ik schrijf niet graag over muziek. Mijn pen is daarvoor niet toonvast genoeg. Mijn octaven zijn beperkt en ik schrijf met een kopzin met klein bereik. Nee, voor schrijven over muziek heb ik bijna even weinig talent als voor piano spelen, wat ik in een ver verleden wel een viertal jaar geprobeerd heb. Grom. Hoe zacht de gordijnen aanvoelen, met welke steek de randen afgezoomd zijn? Ik weet het niet. Geef mij het uitzicht dat de ramen bieden als ze openstaan. Boots in mijn oor de wind na die waait door de lichte gordijnen, of vertel me wat zich verbolgen schuilhoudt achter winterse rolluiken.

Gisteren vond in Paradiso de halve finale van de wedstrijd “Mooie noten” plaats. Acht acts streden om vier finaleplaatsen. Voor aanvang klonk “Nothing really ends” van dEUS door de speakers. Ik glimlachte ietwat meewarig. Gekke Hollanders, nog steeds het muzikale oor op België gericht. Hun enige minderwaardigheidscomplex tegenover de zuiderburen. Is het terecht?

De drie dames van “Lauw” openden de avond. Ik kende ze al van in Pakhuis Wilhelmina. Ze hielpen mij toen niet van mijn nervositeit af die ik voelde bij mijn eigen optreden. De ‘verloren weesliedjes’ van Lauw klonken zoals beloofd. Verloren, en ik was niet bereid ze in mij op te nemen. Ook gisteren klonken ze best aardig, maar compleet ongevaarlijk. Na Lauw hoorden we een paar liedjes van Kashmere Hakim. Enkel het liedje waarin hij over de cassettebandjes zong die hij vroeger naar zijn Marokkaanse grootouders stuurde, liet licht door de gordijnen schijnen. Bij het derde optreden, van de zangeres Chagall, werd ik even wakker. Wat een stem. Spijtig dat de liedjes geen verhaal vertelden.

Toen kondigde de presentator Leendert aan. Een man met lef, die Leendert. Komt hard aan, durft diep te gaan. Bring it on. Een rijzige, mooie jongen betreedt het podium. Priemende ogen die me pijlsnel in het nu schieten. Een blonde vrouw volgt hem, plaatst een cello tussen haar benen. Leendert mompelt iets. Hij lijkt nerveus, maar tegelijkertijd straalt hij een oeverloze rust uit. Nog voor de eerste noot voel ik het water stijgen.

Waarover hij juist zong, weet ik niet. Ik onthield zinnen als “Ik ben het beest dat rondgaat om te verslinden. Ik ben het lam dat aan je voeten ligt”. Ik zat aan mijn stoel genageld. De stilte van het publiek sprak boekdelen en hij zong over eeuwenoude angsten die altijd actueel blijven. Over een man die tussen golven sliep en verdronk. Even dacht ik aan Jeff Buckley. Maar die vergelijking schiet tekort. Want de kracht van Leendert is van een andere kwetsbaarheid. Dus zo, dacht ik, is het ook gesteld met de Nederlandse muziek. Mijn vriend beaamde. Het publiek snoepte verschrikt en bleef tot de laatste noot muisstil.

Er volgden nog een paar optredens. Een stem als een klok uit een meisje (Rebecca Sier) en vrolijke, grappige atypische hip hop (Woezels). Even was ik blij dat ik geen jurylid was. Want ik wist maar twee dingen zeker: twee acts waren lauw en Leendert was bloedheet én ijskoud. Zowat al de rest was verrassend sterk. De jury heeft zijn tijd nodig, kondigde de presentator aan. In afwachting genoten we van een finalist van vorig jaar, Case Mayfield.

Er gingen uiteindelijk vier acts door. Drie van de vier keuzes begreep ik. Maar geen Leendert. En wel Lauw. Dus zo zit het met de Nederlandse muziek. Er is talent, maar dat wordt om onbegrijpelijke redenen de mond gesnoerd. Waarschijnlijk net te moeilijk om te plaatsen. Liever weeskindjes dan een wild dier. Spijtig hoor, van die juryleden met poep in hun oren. Misschien moeten we ze een nachtje in de golven te slapen leggen. Of ramen laten wassen.

O ja, en wat Leendert betreft. Wie leent die jongen goede opnameapparatuur en geeft hem het oor dat hij verdient? Vrijdag kunnen we weer gaan luisteren, kijk maar op zijn site.

Trefzeker of hoe zeg je dat. Herman De Coninck in Amsterdamse handen.

2011-04-24T21:00:00.005+02:00

Paaszondag. Het lief heeft Amsterdam verruild voor een dorp dat zuidelijker ligt. Ergens oostelijk in de stad, waar de wind naar zee ruikt, ligt een Belgische vriendin met haar nieuw lief in het gras. Hij is nog te vers om al te delen en ik was te druk met lente vieren. Daarom verliep slechts één ding volgens plan: vanmiddag met een andere vriendin in de Roode Bioscoop belanden, een schattig zaaltje in één van de uithoeken van de binnenstad. Theatergroep Flint bracht daar ‘Klaarlichte nacht’, een verzameling op muziek gezette gedichten van Herman De Coninck. We waren het jongste publiek. Op de achterste rij zat zijn weduwe Kristien Hemmerechts. Mijn Nederlandse vriendin herkende haar niet.

De zanger, een rijzige, grijze man, zong de gedichten met welgemeende tremolo. Hij knipte zinnen, herhaalde de voor hem belangrijkste zinnen, maakte kleine gedichten langer, brulde en hijgde. Zijn compagnon plukte driftig aan de snaren van een cello en de pianist rolde af en toe lieflijke ladders over de woorden uit. De Nederlandse vriendin luisterde muisstil. Op het einde veerden verschillende toeschouwers op om heel luid te klappen. Bij een glas wijn hoorde ik een enkeling de Vlaamse taal bezingen. Die, zeg maar, zoveel ‘trefzekerder’ was.

Mijn gedachten dwaalden tijdens de voorstelling vaak af. Opnieuw vijftien, opstandig en kieskeurig idolaat. Ik luisterde naar Nirvana en had via een andere dode junk, Jotie ’t Hooft, dé knuffeldichter van Vlaanderen ontdekt. Ik herschreef zijn gedichten, veranderde van sommige geen woord en plakte ze op de kasten van mijn zolderkamer. Toen ik op een meidag hoorde dat De Coninck gestorven was, klom ik tijdens de les Engels op mijn stoel en las een gedicht van hem voor. Welk gedicht dat was? Geen idee, ik weet enkel dat de klas stil werd en dat mijn stem trilde. Ik herinner me de krop in mijn keel, hoe die hielp om later eigen klanken te vinden. Mijn wereld beefde even toen hij stierf.

Vandaag voelde ik vooral schaamte. Het had iets te maken met de overbekende metaforen die steeds opzichtiger uit de gedichten springen en de soms veel te luide zanger, maar verder snapte ik de schaamte niet. Ik probeerde de schouders te lezen van zijn weduwe, die tijdens de voorstelling voor me zat. Haar kapsel zat hetzelfde als altijd. Ze was enkel wat grijzer geworden. En verder kon ik uit niets opmaken dat zij dezelfde rusteloosheid als ik ervoer.

Zijn dood ligt nu ongeveer in de middelste vouw van mijn leven. Misschien voelt de herinnering daarom zo besloten en intiem aan. Of ligt het anders en lijkt De Coninck in mijn opzichtige metafoor op Koen Wauters. Er is niets mis met op een eenzame avond in Amsterdam wat gedichten van Herman De Coninck te herlezen. En misschien leg ik straks ‘Hoezo Clouseau’ op. Maar breng dit naar een zaaltje in een vreemde stad en ik voel me vooral eenzaam. Misschien past bij het denken aan een dode dichter een vinger op de lippen beter. Uit schaamte of uit eerbied, dat maakt verder niets uit.

Een droom. Een huis van glas.

2011-04-08T11:49:00.000+02:00

Een droom. Een huis van glas. Een man. Een vrouw.
En nog een man. Als dat maar goed komt.
Doe de gordels aan en laat de remmen los.

Een droom. Een huis. Een boom die ontwortelt.
Onder de omgevallen stam loopt een beest leeg.
Vluchten kan niet. Zes voeten verbrijzelen glas.

Een huis. Een man. Een droom die ontwortelt.
Het dier leeft en draait zich in vuil ondergoed.
Een zompige grens. De splinters worden losgeweekt.

Brief aan mijn vrienden

2011-03-29T22:24:00.002+02:00

Lieve vriend(in)

Ik weet dat het in de golf van gemis die kolkend over me heen spoelt, moeilijk is om me te horen. Ik weet dat Amsterdam drie uur met de trein is en nog steeds tweeënhalf uur met de auto. Dat het allemaal ongenadig verder gaat en dat ik in die drukte enkel een futonmatras aan kan bieden en een oude winterjas die de kat opzichtig achterliet in de zetel. Dat ik me ondertussen moet concentreren om niet ‘woonkamer’ te zeggen in plaats van ‘living’. Ik weet dat de tong rolt tot er iets breekt. Dat het dan moeilijk kan zijn om het uiterste punt van herkenning te vinden. Het einde van de bergweg, de warme rots die daar wacht. En soms breekt er niets maar vijlt het traag langs ons heen.

Ik weet dat ik soms de aller-slechtste vriendin was. Ik praatte te luid, zette Prince op toen je iets wou vertellen en voerde wel vaker monologen. En toen je een jaar lang studeerde in één of andere stoffige, zuiderse stad belde ik je nooit. Ook de brieven hielden op en kregen een publiekelijk karakter. Jij weet: we waren onze tienerjaren net ontgroeid en voor mij was in Gent wonen een migrantenactie die ruimschoots mijn brave geworteldheid compenseerde. En mijn kamer was altijd zo vol, dat er weinig stilte over bleef om jullie te missen. Later werd dat beter. Maar mijn tanden knarsen nog even luid. Zwijgen kan ik nog niet heel goed, maar elke dag wat beter. En ik durf te beweren dat ik een stuk van jou haarfijn ken.

Ik weet waaraan ik dit verdiend heb, ik snap waarom het niet anders is en misschien had ik ook niet meer verwacht. Dit is dus geen klaagzang maar de traan van een kind dat aan de bedrand staat. Dit is een luide lach, een echo uit een nacht van lang geleden, een lach die uit de boeken valt die op de planken achterover leunen. Dit is een wanhopige liefdesbrief, maar wel een trotse.

Geef me een lichaam. Dat ik plat kan knijpen. Een lichaam dat mijn bloed kan horen. Botten die ik blind in elkaar kan klikken. Plaats mijn oor op je buik en leg me traag uit wat in jou groeit. Of schenk me wijn uit die beter is dan de brol die ik nu drink. Leg een knoop in onze uren en trek me dan in een donker café zonder sluitingstijden.

Liefs
Marie

Eindelijk: brief aan de lente

2011-03-16T22:04:00.003+01:00

Beste lente

Het spijt me. U hebt lang moeten wachten. Maar uw verlangen wordt dan toch beloond met een brief. Geloof uw jonge ogen maar of beter nog: laat wat knoppen barsten van vreugde. Dat kan u goed, bescheiden losbreken, plagerig wegblijven en in dat komen en gaan altijd even ondeugend zijn (en maagdelijk lijken). Lichtvoetig komt u dichterbij, zonder de pathetiek van langgerekte nachten of de korte woorden als ijs, rijm, vorst, die uw broer de winter zich toe-eigent. Ja, lieve lente, kom gerust nog wat dichter, ga voorzichtig liggen op dit broze, witte vel.

Want hoewel ik eerder – in een oude brief aan de winter – beweerde dat u geen seizoen van brieven bent, krijgt u er toch één. Een brief die net meer probeert te zijn dan het kattenbelletje waarmee ik u vergeleek, al vind ik die metafoor nog steeds bij u passen. Achteloos valt uw licht op de tafel, alsof u onze lange smeekbedes nooit gehoord heeft maar toch even langs wou komen. Rinkelend kruipt de kat door het luikje. Stuifmeel op haar snorharen, de eerste morsdood gespeelde mug kleeft aan het kussentje van een poot.

Lente, ik vind u lief, maar u bent nog net iets te jong om volmondig van te houden. Aan uw tijd ontbreekt volharding, uw schuwe bedoelingen zijn zonder contouren. U kan in een vingerknip omgedraaid worden in mist, opgeslokt door stormweer, aardbevingen en dreigende kernrampen. Uw geluiden verdrinken in het geschreeuw van stervende rebellen. Uw enige schaduw komt van al wie niet in uw komst durfde te geloven en loodzwaar van een lage brug springt.

Ja, er is één ding dat gelijk blijft. Gemaskerd in vederlichte dromen blijft u even genadeloos als andere seizoenen. Laat dat uw les zijn. Bekoren mag, maar ga nooit intens houden van wat nog aan zichzelf twijfelt.

Veel moed, lente!
Marie

Een paar wensen en Pageturner in Pakhuis Wilhelmina

2011-03-15T21:48:00.003+01:00

Het is stil. Niet omdat er niets is om over te schrijven. Maar als ik boos ben, GRAM! blijf ik soms beter stil. Dat is verstandiger, zegt men mij. LAUW! Ik luister en probeer me enkel boos te maken waar dat zinvol is. Toch even een overzicht van wat ik sommige collega’s op dit moment toewens:

De lentezon, moed zonder over. Lappenpoppen om als het nodig is rond oren mee te slaan. Een kat op elke schoot, een kop thee in elk bevend hand en als dat niet lukt: een hese stem, gehoorapparaat en een heldere spiegel aan de muur. Een blik in het hart. GLAMEOKI! Een hand in eigen boezem. Oor voor elkaar en veel billenkoek voor zij nog steeds staan te schreeuwen (prop in de mond). Gooi bezems weg, breek eerst je scherpe ellebogen en daarna een lans voor wat echt belangrijk is.

Maar goed. Hier is het nog even stil tot de storm is gaan liggen. NO NINJA AM I! Ondertussen treed ik op. Want overmorgen (donderdag 17 maart) krijg ik drie keer vijf minuten om eigen werk in Pakhuis Wilhelmina voor te dragen, op een wervelende avond die Pageturner #24 heet. Voor en na mijn ‘voordracht’ is er veel goede muziek. Zoals GARÇON TAUPE en andere acts die ik door dit bericht draaide. Dus echt stil is het niet. Ik denk dat ik vooraf twee glazen wijn drink – een oude gewoonte - en daarna ga ik dansen. Want wat heb ik dat gedachteloze zijn even keihard nodig.

Achteraf een dj-set. En tussendoor nog dichters.

Een ach-brief

2011-03-07T23:39:00.004+01:00

Ach

De brief aan Letter punt is al geschreven. Meer zelfs: het is zowat de enige brief uit meer dan drie jaar Huiverinkt die volledig weg gecensureerd werd. Letter punt: het duidt sowieso op een misdrijf. Wat klinkt dit dramatisch. Let op, correctie: op zijn minst een ongerijmdheid of iets dat toch heel even een tikkeltje stout en clandestien was.

Ondertussen eten we met elkaar, roddelen we een avond vol en denken we waarschijnlijk af en toe hoe veel ouder we ondertussen geworden zijn - en toch nog hetzelfde. Vreemd is dat, hoe we flinke porties van onszelf door de jaren heen slepen en hoeveel rustiger we ondertussen ongemerkt ook worden. Welke zeeën we ook doorzwemmen (“ik dacht dat ik stikte” VS. “over die periode valt echt niks te vertellen"): uiteindelijk blijft zoveel hetzelfde. Zoals hoe we, ondanks alles, lekker blijven dooreten en uren volpraten. Altijd een beetje onwennig en net door die zachte vloek zo heerlijk vol in de mond en stiekem vertrouwd.

Een liefdesbrief maak ik hier niet van. Hiervoor zijn de avonden in Amsterdam te kort. Jij hebt een kind te veel en ik heb een lief dat me zoveel meer dan lief is. Bovendien hebben we elkaar nooit veel gegund. ‘You write like an angel’, je perste het welgeteld één keer uit je vingers, toen ik al mijlenver van je verwijderd was, bijna aanbeland in de kalme zee van herkenning waarin ik me ook vanavond bevond.

Ach, mijn leermeester en onhandige minnaar. Het is echt waar begot, dat het alweer anderhalf jaar geleden was. Dat we nog eens bij elkaar ons krampachtige zelf konden wezen, helemaal zoals het hoort en nooit voorbestemd. Behalve in verhalen. “Het was heel fijn je weer gezien, m.” Dat schreef je, met een veilige kleine letter. En een punt. En ik schreef terug dat 160 tekens zo verdomd karig zijn. Dat is deze brief misschien ook, maar schrijven is schrappen. En gehouden hebben van is dat ook.

Liefs
Marie

Protest

2011-02-24T22:42:00.003+01:00

25/02/2011, 20u, Delicatessen Zeeburg, literair-muzikale avond met als thema “Courage” (protest). Organisator Harold K vroeg me na te denken over wat het thema voor me betekent…

Protest is een fundament. Door tegen de baarmoederwand te stampen leren we de eerste grenzen kennen. Later gris je als kleuter balorig zakken snoep uit de rekken. Met gebalde vuist ga je de grond te lijf. Al protesterend plaats je je in de wereld, leer je wat een pruillip oplevert - of desnoods een huilbui. Protest is soms potsierlijk en gênant – maar van in het begin broodnodig.

Protest is pijnlijk. Wanneer het niet gehoord en in de kiem gesmoord wordt. Wanneer het ontwricht en tegen de muur geplaatst wordt. Wanneer het als een gebroken minnaar toegeeft aan de tirannie van de ander. Wanneer het met geweld bestreden en bebloed snel toegedekt wordt.

Protest is beter dan zwijgen. Al wie beweert dat het zinloos is om te protesteren, mag een laffe prop in zijn mond stoppen en in een zelfgekozen uithoek zich laveloos zuigen aan verstikkende stilte. Zwijgen is even gevaarlijk als de slechtste vorm van protest: grotesk uitgehold, zonder inhoud, leeggezogen, nageaapt, tot enkel “NEE” en agressie overblijft. Niet meer dan wat de kleuter toonde.

Protest kan soms ook lief zijn, als het niet helemaal gemeend is. Voor de grap je benen sluiten en drie keer roepen dat het nog veel te vroeg is. Om daarna zacht mokkend toe te geven. Of een klauwtje van de kat krijgen. Omdat je haar net iets te lang geaaid hebt.

Protest is op zijn mooist als er moed in het spel is. “Moeder Courage” riep mijn grootmoeder in een droom toen ze stierf. Met het gezicht naar de volle zon gericht boven de gemaskerde massa uitstijgen. De orders van een generaal niet opvolgen. De namen niet doorgeven en hen naast een naam ook een plek in je kelder geven. Nadenken over de stem die je uitbrengt en luidop zeggen waarom anderen geen stem verdienen. De kogel opvangen. Leren uit het verleden en toch nog geloven in een mooiere toekomst. De tegenstander doen struikelen. Of op zijn minst: altijd wanneer nodig de stem verheffen.

Stem voor mijn artikel over ayahuasca (genomineerd in essaywedstrijd)

2011-02-16T13:12:00.006+01:00

De vaste lezers herinneren zich misschien nog de identiteitscrisis die ik vorig jaar mei-juni doormaakte. Een lange internetstilte en tussendoor veel twijfels afgewisseld met momenten van euforie, waren de belangrijkste symptomen. Maar uiteindelijk was het klaar, het verhaal over 'ayahuasca', het eeuwenoude, knotsgekke plantendrankje dat mij van het roken afhielp. Toen het in Kluger Hans 6 verscheen, was ik heel trots. Maar ik vond het toch best spijtig dat dit langere artikel maar zo weinig mensen onder ogen zou komen. Want geloof me, het is een wonderlijk verhaal.

En hoera! Dit essay is ondertussen genomineerd voor de publieksprijs (op de juryprijs durf ik niet te hopen) in een essaywedstrijd van Celt, vereniging van culturele en literaire tijdschriften. Jullie kunnen op deze website het artikel lezen en een stem uitbrengen. Klik op het pijltje in het blokje "Mind the book", dat rechts op de homepagina staat. Kwestie van het duidelijk te houden.

En uiteraard mag deze oproep massaal doorgestuurd en gedeeld worden.

Bedankt!
Marie

(Ik vertrek vanavond voor een weekje naar Berlijn - geniet van de stilte, zou ik zeggen)

Krampacht maakt macht

2011-02-14T23:01:00.006+01:00

Ik kan klagen over het Nederlandse brood en over de visieloze besparingen in het Nederlandse onderwijs. Ik kan me druk maken over puriteinse sluitingsuren van cafés en het vele geld dat in protserige, inhoudelijk graatmagere projecten wordt gestopt. Maar als er één ding is dat ik voorlopig nog heerlijk vind aan wonen in Nederland, is het gebrek aan krampachtig, geconstipeerd gedrag (al moet ik hieraan toevoegen dat ik discussies met de zogenaamde linkerzijde voorlopig probeer te vermijden - ik maak me al druk genoeg). Toegegeven: een racist blijft daardoor duidelijker een racist en dat is niet altijd fijn om te zien. En wie allergisch reageert op eerlijkheid, krijgt hier in Nederland vast vreselijke uitslag van de soms best botte reacties.

Een tweetal weken geleden ontstond aan de Hogeschool van Amsterdam – mijn werkplek dus – opschudding rond een docent die vanuit religieuze overwegingen besloten had om vrouwen niet langer de hand te schudden. De reacties waren fel en breidden zich snel uit naar de nationale pers. Toen het opperhoofd van de hogeschool zich uitsprak in het voordeel van de religieuze vrijheid van die man, ontstond er nog meer protest. Eerlijk gezegd vind ik het een enigszins vervelende discussie, omdat ik er zelf helemaal niet uit ben wat ik van de kwestie moet vinden. Ik heb immers geen idee wat de wereld het meest leefbaar maakt. Maar wat me – los van het hele onderwerp – wel charmeert, is dat er constant gewaarschuwd wordt voor krampachtige reacties. De nieuwe hoofdredacteur van Havana – de hogeschoolkrant – vroeg ons om niet bang te zijn om over deze kwestie na te denken. Dat we de visie van de docent in twijfel durven trekken, betekent niet per se dat we islamofoob zijn.

Graag zou ik met eenzelfde vrijheid de mediaheisa rond de dood van de Vlaamse Belang-politica Marie-Rose Morel in vraag willen stellen. Hier kan ik dat. Maar als ik in België dezelfde vraagtekens plaats, dan word ik door heel wat mensen als gevoelloos of zelfs pervers en demonisch afgeschilderd. En dat vind ik op mijn beurt behoorlijk pervers en hypocriet. Natuurlijk is een dood altijd erg voor de nabestaanden, kinderen in het bijzonder (valt het jullie op hoe ik deze zin niet durf weg te laten - alsof dit niet voor zich spreekt?). En ik denk dat er ook een bepaalde waardigheid toe te schrijven valt aan Morel. Een waardigheid die geen vorm kreeg in discretie, maar eerder in een opvallende vechtlust en een persoonlijk optimisme dat tot enkele dagen voor haar dood uit haar blogberichten af te lezen valt. Op Valentijnsdag wil ik zelfs respect opbrengen voor Frank Van Hecke, het andere Vlaams Belang-kopstuk dat enkele weken geleden een stervende vrouw huwde.

Maar tot daar ga ik. Meer sympathie kunt u mij echt niet laten voelen. Laat staan dat u het recht heeft om van mij een duivelse rat te maken omdat ik toegeef dat ik verder echt niets voel bij de dood van een vrouw met een duidelijk fascistisch gedachtegoed. Ik hou sowieso niet van de krampachtige verering van doden. Ik hoop dat er, mocht ik op mijn achtendertigste sterven aan kanker, ook nog mopjes gemaakt kunnen worden over de scheetjes die ik koppig liet onder de dekens. Wat mij betreft vertel je er in een speech bij dat ik mezelf wel heel graag hoorde praten en daardoor soms te weinig aandacht had voor anderen. Want dat zou de waarheid zijn. Net zoals het waar is dat Marie-Rose Morel ultrarechtse ideeën koesterde. Dat ze tot de mildere zijde van haar partij hoorde, maakt de zaak niet meteen veel minder erg, gezien de neonazistische wortels van het Vlaams Belang.

De Waalse RTBF heeft zich te veel laten opjutten. In tijden als deze is het niet erg slim om te zeggen dat Morel haar ziekte politiek heeft uitgebuit. In zekere zin is dit misschien waar, maar het blijft erg dom en contraproductief om dat te beklemtonen. Hoewel ik niet weet wat te denken van een moslim in het onderwijs die vrouwen geen hand wil schudden, weet ik wel dat Morel volgens mij recht had op haar eigen manier van sterven. Het zou niet mijn manier zijn en ik vond het vorige zomer – toen duidelijk werd dat de kanker weer terug was en haar fataal zou worden – soms een beetje wansmakelijk hoe ze de aandacht zo vestigde op haar nakende dood. Maar het is haar volste recht. Zij die haar ziekte en dood nu verder uitbuiten om xenofobe ideeën te vergoelijken, vind ik wel schuldig. Want ja, politieke ideeën neem je mee in je graf. Doodgaan maakt je wel bleek, maar neemt je identiteit niet weg. Het relativeren van negationistisch gedachtengoed, het aanzetten tot haat: dit alles verdwijnt niet zomaar als je sterft. Integendeel, veel blijft hangen: je mooie en lelijke kantjes, tientallen onhebbelijkheden, de koppige wratjes op je linkerteen. De pijnlijke waarheid.

De echte schurken zijn dus op dit moment de media – ook de RTBF – die zich vol overgave op Morels dode lijf en trieste kinderen storten. Om haar dood zal ik geen traan laten, maar hoe mijn kleine landje zich met zoveel krampachtigheid verder in de steeds bredere kloof duwt – dat maakt me woedend. Krampacht maakt macht. Maar wat voor een akelige macht. Arm, arm België.

Voor de Nederlanders en alle anderen: wie meer duiding wil, raad ik dit artikel van Christophe Callewaert aan.

Willekeur

2011-02-11T00:59:00.002+01:00

Taal zoekt vruchteloos naar een stoel.
Twee letters schoven op. Doel: dat niets iets uithaalt.
Hol zonder echo. Geritsel in een jonge nacht.

De dichter zei: “Willekeur is mooi” en hij likte aan zijn pen.
De keur van de wil. Of een hond met vuile poten
tussen kegels. Misplaatster nog: genocide, de massa

die met wijdopen ogen op de brandstapel belandt.
Ook dat is willekeur. Een kiezel die terugkaatst.
Orpheus die zich domweg omdraait.

En dat nog honderd keer.

Problemen met reageren?

2011-02-07T00:08:00.004+01:00

Het is hier stil. Niet van mijn kant, ik ratel er weer behoorlijk op los. Maar jullie, daar aan de andere kant van de lijn, zijn erg stil. Een beetje vreemd vond ik dat, aangezien er de laatste weken wel vaker 100 bezoekers per dag even langskomen, een behoorlijk aantal voor een relatief serene internetplek als deze.

Maar dat ook enkele vaste bezoekers, zoals Sam, erg stil waren verwonderde me nog meer. Hij was het dan ook die me enkele dagen geleden wees op het feit dat hij simpelweg niet kon reageren. Ik heb hetzelfde probleem ook gehad bij een aantal blogs, tot ik in september overstapte op een Macbook met Safari als standaardbrowser. Heb het al meermaals aangekaart in het help-forum van Blogger, maar tevergeefs. Maar goed, als er iets op het puntje van uw tong ligt en u kan het toch niet zeggen, sluit Mozilla Firefox dan. En probeer het opnieuw met Safari of Explorer. Of Google Chrome.

En stuur gerust ook eens een bericht naar het help-forum van Blogger. Of vertel me dé oplossing, als u die kent.

Het waait

2011-02-05T12:56:00.002+01:00

Het waait. Al twee dagen ontzettend hard. Gisteren werden we van onze fietsen geblazen toen we na een optreden (van Emmelie Zipson - tip!) thuis probeerden te geraken. Gelukkig waaide ik naar links en tussen de bomen. Toen ik eerder aan de kapper had gezegd dat hij mijn haar los moest drogen, voegde hij daar lachend aan toe dat hij met die wind echt niets anders van plan was. Een slimme kapper was het. Hij had absoluut geen zin in prietpraat en vroeg me of ik wist hoe de toestand in Egypte was. En daarna moest ik drie nadelen opsommen van het wonen in Nederland.

Het waait. Het waait zo hard, dat de kat nog harder lijkt uit te glijden op de gladde planken vloer. Het waait zo hard dat ik naar beneden zou moeten lopen, om aan de onderburen te vertellen dat ik de ramen van het tuinhuisje -tevens de slaapkamer van een wilde student - zag klapperen toen ik net de afwas deed. Het waait zo hard, dat ik de stille ademhaling van mijn lief niet kon horen vannacht. Enkel een gierende wind die de glasraampjes doet trillen. Een wind die om ons de oren slaat en het enkel glas zo bol doet staan, dat het licht van de overbuur beweeglijk weerspiegeld wordt. Het waait zo hard, dat ik bang ben dat dingen om zullen vallen. Dat dit allemaal zelfs maar een millimeter zou opschuiven.

De nacht

2011-01-27T00:39:00.002+01:00

Niets blijft haken in een dag die als een kind
doorraast over stoeptegels, langs een dronkenlap
en dode raaf, bloemenkramen, een zakenman
die net zijn vrouw verloor en daarom stottert.

Kortom: aandacht is er nooit echt overdag.

Nee, beter is de nacht. Ondanks de zwarte gladheid
heeft hij een weerbarstig karakter. We kunnen
de nacht omhelzen en toch steeds de kleinste zijn -
onder de indruk van wat rond en in ons beweegt

en bang zijn om groots te groeien.

(Fijne Gedichtendag - of beter gezegd Gedichtennacht!)

Poëzie van het alledaagse en keiharde seks

2011-01-25T23:01:00.004+01:00

Schrijven is als seks. (Heb ik u aandacht, zappende lezer, sprinkhaan met korte aandachtsspanne?). Serieus. Het is een ontzettend cliché dat het oppercliché – in ieder cliché schuilt een kern van waarheid – wulps bevestigt. Als ik eenmaal begonnen ben, denk ik aan weinig anders. En in inktluwe periodes is zelfs een chagrijnige oma er meer mee bezig dan ik. Tot het beest op een dag ontwaakt, met een oergrom, een partner zoekt en deze aan flarden scheurt. Daarna ietwat beschaamd de sporen wist, het hoofd neerbuigt. “Ik heb te veel...” “Of had ik dat maar niet ...”. Fuck it.

Maar goed: deze week komt zowat alles samen. Er is de politiek en het gebrek aan pit daarin - die mij ontzettend hitsig maken. De workshop “Poëzie van het alledaagse”, die ik met collega Harold in elkaar gestoken heb, loopt ondertussen lekker los. Dus ook dat tintelt tot in mijn vingertoppen. Toch ging ik lezen vanavond. Want op mijn nachttafel liggen twee onuitgelezen boeken te kreunen. Net wanneer ik 1 van hen wilde openvouwen, stootten de klanken van “Erotic city” (extended version) door de houten vloer van dit appartementje. Zelfs de puisterige buurjongens zitten blijkbaar in dit complot. Dus ik legde Sign of the Times op en hier zit ik weer te schudden en te schrijven.

Lang maak ik het niet. Maar die week dus, daar op de hogeschool, tussen al die gekke Hollanders. Wat is het daar plezant. Gisteren nam ik aftandse Haan mee naar het kringgesprek over geliefde voorwerpen – enkel de echte vrienden zullen weten wie ik daarmee bedoel en nee, het is geen Waal. Daarna schreven de studenten rondelen over familiefoto’s, een opdracht die ik uit een vroegere schrijfcursus heb geplukt. Vandaag vertelden de studenten elkaar over de ruiltocht die ze gisteren in Amsterdam hielden. En tegen vrijdag moeten ze één voorwerp uit die ruiltocht in een andere context plaatsen en daar… euh… op locatie ‘iets’ mee doen. Een schlager zingen in een volkscafé. Een fototentoonstelling maken in het Oosterpark. Een toneelstuk opvoeren met een marktkramer als Pierrot. Enfin, som maar op, en ik hoop dat wat ze zullen brouwen nog gekker zal zijn dan deze opsomming. Éen groepje wou iets doen met stukken tapijt. Een tuintje maken op zolder. Ik reageerde al een beetje extra enthousiast… Plots riep een meisje, 1 minuut voor de deuren van het klaslokaal sloten, “Vlekken op een tapijt!!! Iedere vlek heeft een eigen verhaal!”

Ik lachte breed en kon het niet laten om een verhaal te vertellen over een fles rode wijn, die ik ooit over het witte tapijt van een nette moeder gooide. Dat vertelde ik.

Maar stiekem dacht ik aan keiharde seks.

Interview met Tom Lanoye

2011-01-23T21:00:00.003+01:00

Voor we voor vandaag de boeken dichtdoen, wil ik jullie graag dit aanraden. Een interview op de NOS met Tom Lanoye. Hij legt heel helder uit wat er met België aan de hand is en plaatst dit ook in een historische en internationale context. De Nederlandse journalist zegt weliswaar 'Vlamen', maar laat Lanoye uitspreken, wat in België niet vaak meer gebeurt. Ook voor Nederlanders die nog minder dan ik begrijpen wat er allemaal aan de hand is, is dit interview een absolute aanrader.

Gewijzigde versie van brief aan Bart De Wever

2011-01-23T18:23:00.004+01:00

Een aantal onder jullie lezen mijn blog via een feedreader en kregen daarom een vorige versie van de brief aan Bart De Wever te lezen. Die brief bevatte nog een element dat ik er nu heb uitgehaald, omdat het de brief niet sterker maakte en vanuit woede geschreven werd. Ik wil geen pot zijn die de ketel verwijt dat hij zwart is en daarom vindt u op mijn blog een ietwat mildere brief. Met dank aan Punkerke voor zijn terechte kritiek op een medeblogger.

Brief aan Bart De Wever

2011-01-23T16:57:00.005+01:00

Beste Bart De Wever

Het is stil in Amsterdam. Mijn landgenoten zijn aan het betogen en daarom is het ook rustig onder de Belgen op Facebook. Het doet me plezier om te zien dat veel vrienden mijn ongerustheid delen. Ik betoog niet mee, maar protesteren doe ik wel. Met een Belgische button op mijn Slavische profielfoto. En niet met een spandoek, maar met een brief.

Op de site van De Standaard las ik het volgende: “Voor de betogers heeft De Wever begrip, maar niet voor degenen die ze proberen te recupereren. ‘Zij die deze betoging misbruiken om gewoon het status quo te behouden en er een pro-België en anti-N-VA-verhaal van te maken, voor hen heb ik deze boodschap: wees nu eindelijk eens eerlijk en zeg openlijk wat je echt wil. Wie ons kwijt wil, moet het zeggen. Wij willen nu duidelijkheid van iedereen.’ ”

Eerlijk gezegd snap ik dit niet. Laten we ervan uitgaan dat met het Belgische woord ‘recupereren’ rekruteren bedoeld wordt. Dan zegt u dat u wel begrip heeft voor de betogers die zomaar meelopen, maar niet voor zij die betogen omdat ze zich niet kunnen vinden in de ideeën van de NV-A. U heeft geen begrip voor uw echte tegenstanders, maar toch moeten ze u eerlijk en openlijk zeggen wat ze willen. Wilt u dat echt? Wel, mijn antwoord is “Ik wil u kwijt”. Luid en duidelijk wil ik dat gerust in uw oor komen roepen.

Maar goed, we raken u voorlopig niet zomaar kwijt. Zullen we maar even terugkeren naar de tweede alinea uit deze brief? Ik vind het immers erg gemakkelijk en zielig wat u daar zegt. Het is zoals ruzie hebben met iemand die bij de minste kritiek keihard gaat janken en roept “Als ge mij haat, zegt dat dan hé.” Komaan De Wever, uw papa is geen politieagent en we zijn allemaal volwassen. Ook al zou ik uw vertrek geen moment betreuren, dit scenario vormt een weinig vruchtbaar vertrekpunt voor verdere discussie. Dus laten we er even vanuit gaan dat u blijft en dat u zelfs – in een realistisch rampscenario – met uw muilentrekkerij nieuwe verkiezingen weet af te dwingen.

Vorige week ben ik met een Belgische expat op café gegaan in Amsterdam. Omdat hij mij in zijn uitnodiging ‘een echte Vlaamse’ noemde, begon er iets te borrelen in die gedetermineerde onderbuik van mij. Maar toen dacht ik, “Komaan Marie, niet flauw doen. Ga eens praten met de tegenstander.” Ik ben dus wijn en bier gaan drinken met de Vlaming in kwestie. En geloof het of niet: het was supergezellig. Zo gezellig, dat we zelfs over onze tegenovergestelde politieke visies konden praten en daarna nog een uur lang over andere zaken. Hij legde mij uit waarom hij voor u gestemd had. ‘Responsabilisering’ zei hij en voegde hieraan toe dat als hij in juni geweten had dat het allemaal zo’n vaart zou lopen, hij wel 2 keer had nagedacht over zijn stem.

Aan de ene kant is zijn twijfel hoopgevend. Dat betekent dat er ondertussen toch een aantal van uw tienduizenden aanhangers aan het twijfelen zijn. Misschien dat u daarom ook een beetje bang wordt en op de nieuwjaarsreceptie onzin begint uit te kramen. Maar toch snap ik de houding van de expat niet. Ik vond hem naast gezellig immers ook best intelligent.

Wat ik niet snap? Wel, wie stemt op een separatistische partij die populair wordt door het opkloppen van negatieve gevoelens als cynisme, angst en polarisatiedrang, had dit allemaal van ver kunnen zien aankomen. Kortom: als ik met mijn herseninhoud op NV-A had gestemd, dan zou ik nu erg trots op u zijn. U doet het immers niet slecht voor een separatist. Toegegeven, het is een beetje onhandig dat die impasse zo slecht is voor de economie en het imago van België. Maar in feite is dat ook superhandig. We geven de plant geen water, wijzen ernaar en kunnen dan keihard roepen: “Kijk, ik heb gelijk, die plant is niet levensvatbaar.” Bovendien is het mooi meegenomen dat ook de Franstaligen regelmatig dwarsliggen, of dat een enkeling af en toe net zoals ik vanuit zijn onderbuik roept “da ge ne vuile fascist zijt”. Al deze toestanden leiden mooi de aandacht af van uw masterplan: de Vlamingen massaal betoveren met woorden als ‘responsabilisering’, ze wijsmaken dat ze erg benadeeld en bedot worden, ondertussen met vingertjes wijzen en maandenlang blijven kijken naar hoe de boel van binnenuit verrot.

Zoals ik al zei – ik kan het u amper verwijten. De politicus wordt slechts iemand van belang als hij genoeg stemmen krijgt. En dat heeft u – toegegeven – knap gedaan. Ik weet dus ook niet goed wat ik u nog meer kan zeggen dan “Ik wil u kwijt”. Want nieuwe verkiezingen vrees ik. En zelfs uw redelijkste akkoord zal het land verder schaden. Maar misschien is dat toch nog iets minder schadelijk dan het besmettelijke cynisme dat tot ver over de landsgrenzen reikt, tot aan deze tafel, in het hartje van Amsterdam.

Dus, vooruit met de geit. Afbollen of eindelijk beginnen aan een akkoord. Dikke vriend, wat betekent ‘responsabilisering’ voor u? En waarom koos u niet lekker helder voor het woord ‘verantwoordelijking’? De spellingscorrector herkent vooralsnog geen van beide woorden. En ik vind de Vlaamse equivalent ook best goed bij u passen: nog potsierlijker en uitgesproken krommer dan de lelijkste contradictie in dat masterplan van u.

Met onderkoelde groeten
Marie Meeusen

P.S. Luister ook hier eens naar. Stefan Hertmans mag u ook een brief schrijven.

40 stappen om als belezen vrouw een salsa-avond waardig en zonder kleerscheuren te overleven (met kersverse vriendinnen).

2011-01-22T15:38:00.005+01:00

1. Spreek nooit van tevoren af dat je salsa gaat dansen.
2. Start de avond met een cultureel evenement. Een toneelstuk of een vernissage in de Brakke Grond bijvoorbeeld.
3. Praat niet over politiek, maar enkel over jezelf, elkaar en over mannen.
4. Vertel ook verhalen over de zwakke kanten van mannen. Dit helpt later om de heupen sneller los te krijgen.
5. Drink al een aantal glazen wijn en begin wat meer te giechelen.
6. Laat het idee om naar een salsabar te gaan plots, maar gelijktijdig ontstaan.
7. Reageer enthousiast op het idee, maar vermeld voor de vorm ook nog de andere opties.
8. Zoek even op welke bars vijf jaar later nog bestaan. Schrap een aantal keuzes. Hou de beste over.
9. Ontdoe je, mocht dat nog nodig zijn, van alle mannelijke wezens. Zeker liefjes, maar ook beste vrienden en homo’s mogen niet mee.
10. Twijfel nog een beetje aan de ingang. Wederom voor de vorm.
11. Reageer een beetje onwennig op de eerste man die toenadering zoekt en maak het kringetje waarin je staat wat kleiner.
12. Betaal de eerste drankjes zelf.
13. Zeg dat je al lang geen salsa hebt gedanst (voor zij met leservaring) of dat je nog niet zeker bent dat je wel zal dansen (voor zij zonder leservaring).
14. Spreek luidop bewondering uit voor het ene koppel dat al bij aanvang de sterren van de hemel danst.
15. Bewonder de glanzende benen van de vrouw van het paartje, maak een compliment over haar hooggehakte muiltjes en haar zwierige draaiingen.
16. Beperk de meewarigheid in je stem tot het absolute minimum. Besef: zij durft en kan wat jij niet durft en kan.
17. Kijk, als je voor het eerst gevraagd wordt, meteen schaapachtig naar je vriendinnen. Vertel met je ogen dat je echt niet kon weigeren.
18. Krijg je een drankje aangeboden, protesteer dan almaar zachter gedurende 3 minuten en zorg ervoor dat alle vriendinnen een drankje krijgen.
19. Betaal zelf de cocktails, laat de mannen cola’s brengen. Of bier, mocht 1 van de dames Belgisch zijn.
20. Zet je talenkennis in ten behoeve van het kringetje. Sluit elkaar niet uit. Als het Portugees, Spaans of Frans niet zo goed lukt, laat de mannen dan Nederlands praten. Maak grapjes over de harde en zachte G.
21. Laat altijd zien wie de baas is.
22. Trek pas een kledingstuk uit als je het echt te warm hebt.
23. Laat geen borsten uit bloesjes hangen. Steek etiketjes weg bij elkaar.
24. Kies gezamenlijk de knapste man uit. Schuif hem door naar elkaar.
25. Neem geen I-phones mee. Mocht zich er toch één in een handtas bevinden, zorg dan voor een rolverdeling waarbij 2 vriendinnen dansen en 1 de hele handel bewaakt.
26. Besef dat de bewakende rol helpt om nog scherper te observeren.
27. Schakel zoveel mogelijk de reukzin uit. Denk niet na over eigen zweetgeuren.
28. Blijf de knapste man doorgeven. Geef hem geen telefoonnummer.
29. Doe enkel uitspraken over strakke biceps en fijne gelaatstrekken. Bespreek dit enkel in het kringetje en nooit met de mannen in kwestie.
30. Hou je mond over buikspieren of de golving van een penis in een strakke broek.
31. Aanvaard enkel nog cola van zodra je voor het eerst bijna je enkel verzwikte. Of iets te veel naar die golving kijkt.
32. Maak de golving openbaar bezit en schuif de knapste man nogmaals door.
33. Herinner elkaar er af en toe aan dat het belangrijk is dat je kan praten met een man. Goed kunnen dansen is niet voldoende.
34. Blijf dame en meesteres van je eigen lichaam.
35. Besef dat de lelijkste man vaak de beste danser is. Probeer hem dus ook even uit. Dans niet met de inheemse mannen.
36. Als er plots een kat langs je benen scheert en een man op de grond een imitatie van Jim Kerr ten berde brengt, besluit dan tegelijkertijd weg te gaan.
37. Verlaat het pand even fluks als je gekomen bent. Voor de vorm.
38. Reageer niet op het donker individu dat op straat roept: “Hé schatje, een zwarte lul maakt mooie kindjes.”
39. Blijf niet te lang bij deze uitspraak stilstaan, giechel nog een laatste keer en geef elkaar een dikke kus.
40. Maak je man bij thuiskomst niet wakker. Vertel niets, maar val tegen zijn rug in slaap.

Hiep hiep Huiverinkt (3)

2011-01-20T20:38:00.009+01:00

Ik ben geen blogger in hart en nieren. Daar ben ik veel te perfectionistisch voor en zuinig met woorden. Aangezien ik niet aan het solliciteren ben, zal ik het anders zeggen... ik ben een nerveuze pezenwever, een muggenzifter, mierenneuker, kattenontvlooier, een purist met dialectische tongval. Op dit moment schrijf ik rechtstreeks in het kadertje van Blogger. Dat is nog maar de vijfde keer in drie jaar Huiverinkt. Ik mag vandaag alleen terugkeren om tikfouten eruit te halen. Woorden vervangen door andere woorden, grijze muizen omwisselen voor protserige pauwen, dat mag ik vandaag niet. En over tien minuten moet dit online staan.

Hoe ik perfectionistisch ben? Wel, ik kan om drie uur 's nachts uit bed springen omdat ik plots besef dat ik twee spreekwoorden met elkaar vermengd heb tot één drakenconstructie. Die ene keer dat een vriendin me wees op een dt-fout in een Facebookstatus, liet ik alles vallen om die fout meteen weg te halen en ik was er letterlijk een week lang beschaamd om. Waar dit allemaal vandaag komt, weet ik niet zo goed. Het is het enige ding waar ik echt goed in ben, denk ik soms. Het is beter dan echt goed zijn in weinig eten. Misschien moet ik van dat mierenneuken nog iets meer mijn beroep maken. Een bijberoep.

Maar goed, daarom blog ik weinig en verschijnen er tussen die weinige blogposts relatief veel "Sorry dat ik niet meer schrijf-posts". Een afgezaagd excuus dat vooral dient om mezelf aan te porren. En een Nederlandse collega die me vanmiddag vroeg wanneer ik nog eens iets in het Nederlands ging schrijven, dat helpt ook. Ik ben vrij behaagziek, ook al heb ik niet altijd even veel lezers om te behagen. En weet ik ook niet goed waar ik u het meest plezier mee doe.

Iedere dag denk ik: ik moet daar weer eens een steen gaan leggen. Op Huiverinkt. Geen ei, maar een steen. Die loodzwaar op je maag ligt (een brief aan Bart De Wever bijvoorbeeld). Een barokke steen met mooie krullen. Of juist een gladde, minimalistische steen, zonder franje, geen woord te veel, pas op, 't is minder zacht dan het eruit ziet, kijk uit dat je je niet snijdt aan de randen.

Maar goed. Vanavond niet. Vanavond ga ik voor het cement. Je kunt er geen Huiverhuis mee bouwen, maar zonder cement blijven die stenen ook niet op elkaar staan. En ik heb al genoeg stenen buitenshuiverhuis gelegd. Volgende week start de "studieregiepunten"-week, die ik met collega Harold in elkaar gebokst heb en waar ik ontzettend veel zin in heb. Bent u even benieuwd als ik naar wat de studenten ervan zullen bakken? Volg Parels en Zwijnen, want daar posten we hun gedichten, foto's, documentaires. Of weet u een plekje of werkje voor Orfee in Amsterdam, klik hier dan even verder. Hoorde u niet bij de 80 gelukkigen die vandaag een ietwat wanhopige "Kluger Hans zoekt abonnees"-mail kreeg, klik dan hier om op een andere manier te weten te komen waar u nog 25 euro aan kan uitgeven. En o ja, ik kreeg een eerste aanbod om in Amsterdam op te treden. Amsterdammers, schrijf alvast 25 februari in uw agenda. Het thema - protest - staat al in rode letters op mijn borst gekalkt.

Tot de volgende steen!

(Ik heb echt maar drie woorden vervangen... En wat nog minder gelogen is: ik besef na de tiende minuut dat Huiverinkt over drie uur jarig is. Niet gelogen. Deze peuter wordt nu een echte kleuter, want is verdomme al drie jaar geleden dat ik dit schreef. (En dit 2, dit 1). Ik mag dan geen blogger in hart en nieren zijn, er zijn er toch maar weinig die me dat nadoen... Waarvoor een pluim op eigen hoed.)

Phoenix

2011-01-13T23:49:00.003+01:00

Les recettes de mon père – tout est perdu.
Le pyjama qu’il portait la semaine avant qu’il…
- je ne peux pas dire plus.

La guitare sur laquelle Bono a mis son nom.
Et les musiciens – le guitariste et le batteur aussi.

Je n’osais pas inspecter ce qui me restait
Parce’ que comme ça il devenait clair ce que…
- je ne peux pas dire plus.

Un portrait de mon frère comme enfant.
Le peintre me disait toujours: les yeux disent tout
et quand il peignait il ne disait rien du tout.

Mon père était docteur à Westerbork
Et il écrivait des lettres à ma mère
et disait – je ne comprends pas des enfants comme lui.
Je ne comprends rien du tout – il est trop petit.

Des gramophones d’avant la guerre
des phonographes et tout ce qui concerne
la technique préhistorique. Tout est perdu.

Ici vous trouvez l'inspiration...

Une petite idée d'une petite belge...

2011-01-11T21:09:00.006+01:00

Enfin, ça commence à bouger en Belgique. A partir d'ici, Amsterdam, je vois toutes les conneries qui se produisent dans mon pays. Après quatre mois d'immobilité et de silence indifférent et impuissant, ça démarre. Des manifestations de groupes de protestation expliquant ce qui les inquiète ... Finalement les gens disent qu'ils en ont marre. Ici (No gouvernement? Great country). Et ici. (Camping16). Par example.

Je me pose la question: "que pourrais-je faire?". J'aime mon pays et j'aime la langue française (et j'adore Jacques Brel), mais en même temps il y a si longtemps que je n'ai plus écrit en français et je n'ose plus le faire. Une langue qui fait partie de mon identité nationale mais que je n'ose plus utiliser. Pourquoi pas? Il y a pire!

Je propose que tous les bloggers de la Belgique qui ne veulent pas que leur pays soit encore plus divisé, pratiquent pendant une semaine une autre langue de la Belgique. Ne serait-ce pas formidable? Beaucoup de choses me traquassent depuis longtemps. Il est temps que je fais entendre la voix sans la briser. Je voudrais murmurer, ne pas crier: "J'aime la Belgique!"

Polderlicht

2011-01-08T00:31:00.009+01:00

Ik krijg in Nederland af en toe een flinke klap op mijn schouders. Of een kusje op mijn voorhoofd. De boodschap is gelijk: we hoeven ons heus niet zo klein te voelen, wij Belgen. We hebben genoeg hoffelijkheid en zachte poëzie te bieden, dus het wordt tijd dat we een regering vormen en dat minderwaardigheidscomplex overboord gooien. Meestal ga ik hier niet op in, maar grinnik ik wel stilletjes. Want eerlijk gezegd – Nederlanders en Belgen kunnen er allebei wat van.

De Belg uit dit in een gefrustreerde houding tegenover de lawaaierige noorderbuur – vaak compleet ongegrond en bijna altijd overgoten met een dikke saus van ‘eerdere ervaringen met Ollanders’ en een heleboel vooroordelen. De Nederlander van zijn kant kijkt maar al te graag in de spiegel om zich er luidop van te vergewissen dat hij er nog is. Even checken of hij daar nog staat, de botte lul met brede schouders, die zichzelf een eerlijke hufter noemt en daar zelfs in de serenere tv-programma’s van Nederland 2 ernstig onderzoek naar doet, gespalkt door meningen van filosofen, cultuurwetenschappers, onderbouwd door Meningen met grote M. Het viel me vandaag op dat twee ‘commercials’ in hetzelfde reclameblok beginnen met “Wij Nederlanders”. Wij Nederlanders houden van soep en wij Nederlanders letten graag op ons geld. Het zal allemaal wel – maar wie is het nu het zekerst van zijn stuk? De stille foeteraar die zich in een kudde laat meevoeren door een lillend stuk Vlaams vlees (en als hij niet meeloopt, komt hij evenmin in opstand)? Of de Nederlander – recht voor de raap en niet te beroerd om te vertellen wie in het pashokje zijn stem heeft gekregen… De Nederlander – voor wie de Tweede Wereldoorlog de eerste was en allang geen enkele invloed meer heeft op wie hij nu is.

Zoals wel vaker wordt de inleiding langer dan wat ik wou vertellen. Maar dat komt misschien doordat er weinig woorden zijn voor wat ik nog wou zeggen. Vorige week liet ik me door een collega meeslepen naar Polderlicht. “Licht- geluid en videokunst op verschillende adressen in de Amsterdamse Oosterparkbuurt.” Polderlicht@home heette de editie van dit jaar, waarin de kunstenaars gericht iets hadden gemaakt wat ze bij het stulpje van de bewoners vonden passen. Het hart van deze buurtactie lag in de Vrolikstraat. Een straat die de moord op een 12-jarig meisje in de jaren '90 als startsein aangreep om in samenwerking met buurtcorporaties de buurt van haar grimmige imago af te helpen. En dat lijkt wonderwel gelukt. Dat Theo van Gogh een paar jaar geleden om de hoek vermoord werd, is niet meer dan een voetnoot in een lange geschiedenis van een straat met een bloeiende, kleurrijke buurtwerking.

Op zich mag deze achtergrondinformatie geen doorslaggevende factor zijn in de beleving van de toeschouwer-wandelaar. Maar wat in kunst niet mag, wordt stiekem toch beslissend. Ik moest dus een paar keer flink slikken, toen ik het enthousiasme zag van de mensen die hun huis uitleenden aan de kunst. En de gedrevenheid waarmee een handje vrijwilligers en kunstenaars vorm en inhoud gaven aan het hele gebeuren. Veel ervan was niet mijn ding. Wel keek ik met ingehouden adem naar de videobeelden waarin Femke Moedt twee omgedraaide wijnglazen aan haar voeten had gebonden en voorzichtig maar zeker leerde lopen op glas dat niet mocht breken. De gastvrouw vertelde enthousiast dat Femke zich liet inspireren door de geisha's en zelf een echte rijzige Hollandse is. In een ander huis stemden twee reusachtige vioolconstructies zich op elkaar af. “Het huwelijk” heette het geheel, en beide instrumenten hadden sensoren. Bij de minste beweging van de toeschouwer streek een strijkstok subtiel over een grotee snaar. Achteraan in de ruimte vertelden een heleboel krantenknipsels het kleurrijke verhaal van de Oosterparkbuurt.

Toen het donker werd, gingen we met bevroren vingertoppen nog een laatste woning binnen - het laatste punt van ons parcours. Een forse vrouw van achteraan in de dertig of begin veertig troonde ons mee naar de zolder, die net zoals de rest van het huis verbouwd werd. Ze drukte op een knopje en voor onze neus begon een verlicht treintje aan zijn wonderlijk parcours. De rails gleden onder glas van allerlei vormen en kleuren, mandjes en een winkelwagentje. Wanneer het treintje voorbijkwam, schenen de wonderlijkste schaduwen op de zoldermuren. Mijn lief, de collega en ik keken ademloos. En drukten nog vijf keer op het knopje. Een man kwam naast ons staan. Warrig haar en lieve ogen. De kunstenaar natuurlijk (1 van de 2, bleek later). Ik wou hem bij zijn schouders grijpen en hem vertellen hoeveel deugd dit me deed. Een oase in het midden van al dat lawaai en 'o zo hard proberen'. Atypisch was dit, niet hip en daardoor zo menselijk en herkenbaar. Ook dat hebben we gemeen. Maar ik zei niks, behalve dat ik zou proberen er een stukje over te schrijven.

De foto plakte in een mail die ik achteraf van Polderlicht-organisatoren John Prop en Loes Diephuis kreeg. Weet niet wie de fotograaf is.

De nachtraaf

2011-01-07T01:05:00.000+01:00

KRAK. Daar kraakt een nachtraaf nog een noot. Of PLOF – de noot blijkt een bes te zijn. Meer dan een zoetsappige stroom die van de boomstam glijdt, heeft de raaf niet meer te bieden. Zijn snavel is niet scherp genoeg. Betekenisloos zonder meer en zeker zonder luisteraars. Of is er daar een kind dat zich in de wortels verschuilt? Een heel vroege vlinder die alvast zijn vleugels uitprobeert en bij het minste geluid weer landt op een met mos begroeide stronk? Droom verder wereld. De kat strekt zich uit op het schapenvel.

Ik weet het niet of daar nog iemand is. En bovendien is dit niet meer dan het ongeduldig tikken van een schramme pen – die na drie dagen bros beschuit in een maag gedrenkt met venkelthee – zacht in me zingt… “Buig me, zuig me uit, gebruik me desnoods hardhandig”…

Uitslag poll 10: "Dat Marie naar Amsterdam verhuist..."

2011-01-04T20:51:00.003+01:00

Nu ik na 2 dagen buikgriep niet veel meer ben dan een lichaam dat uit botten, vlees en veel minder water bestaat, kortom een vod met een kop die nog nazindert van de koorts... Nu ik me 2 dagen lang erg veel heb kunnen wentelen in zelfmedelijden en andere belachelijke gedachten... is het misschien eindelijk tijd voor de uitslag van poll 10 - de meest narcistische tot nu toe: "Dat Marie naar Amsterdam verhuist...". Het is oud nieuws, maar ondertussen is poll 11 al afgerond en ik ben te veel gehecht aan de juiste volgorde van dingen om poll 10 zo maar te laten vallen. Dus ziehier:

1. kan mij niks schelen. Ook daar kan je schrijven, toch?: 5 stemmen

Ja, inderdaad, maar of ik het meer doe hier valt vooralsnog te betwijfelen.

2. vind ik behoorlijk spijtig. Ze gaat te ver weg/komt te dichtbij: 8 stemmen

De winnende keuzemogelijkheid. Wegens een dubbele vraagstelling zal ik me niet wagen aan het trekken van conclusies. Wel kan ik besluiten dat Huiverinkt nog steeds het meest gelezen wordt door mensen die me ook in het echt kennen. Shame on me en lief van hen.

3. is leuk. Belgen zijn een beetje bizar maar schattig: 5 stemmen

Ik durf ervan uit te gaan dat hier vijf Nederlanders aan het woord kwamen. En zowaar, wat verklappen de statistieken van deze blog? Ik kreeg de laatste maanden meer bezoek uit Nederland dan uit België. Net iets meer. (Deze maand: 163 Nederlandse en 161 Belgische bezoeken). Dat kan twee dingen betekenen: ik hoor hier thuis EN/OF ik word daar snel vergeten.

4. Dit is de slechtste enquêtevraag ever: 4 stemmen

En opnieuw heeft de massa ongelijk. Dus laat ik u het vanuit de marge nog het allerbeste wensen. Een jaar vol kippenvel, goosebumps, kiekenvlees. En dat alles op poëtische wijze welteverstaan.

Oproep: Orfee zoekt werk

2010-12-26T23:30:00.006+01:00

Ik heb een heel goede vriendin, Orfee. Die net als ik verliefd werd op een Amsterdam-based mannelijk jongmens en nu vanuit Parijs werk zoekt in (de omgeving van) Amsterdam. Om vanaf februari - maart dichterbij haar manmens (en haar goede vriendin) te kunnen zijn. Kernwoorden: talendiploma, cultuurmanagement, open hart en over de grens. En nog beter nieuws: ze plaatste haar curriculum vitae op haar blog.

Misschien hebt u haar - net als hij en ik - nodig?

Home sweet home

2010-12-24T14:58:00.002+01:00

Tram 11 tussen de Eksterlaan en de Melkmarkt is ‘nogal nen tram, zenne’. Bij de tweede halte stapt een man op die zo uit het lemma ‘zwerver’ in een beeldwoordenboek lijkt geplukt. Een grijs-rosse baard, vettige dreads in het haar, negen beschimmelde en één zwarte nagel waarmee hij aan de rafels van zijn kaki legerjas pulkt. God mag weten of hij 35 of 55 jaar oud is. “Da maske achter u”, roept hij tegen de jongen die voor mij zit, “die kan mij krijgen. Ze heeft waarschijnlijk al een lief, mor ze weet ni wa ze mist.” Ik ontwijk zijn blik als ik uit de tram spring en met koude vingers de sleutel in het slot steek.

“Ondertussen blijven de zoutleveranciers over en weer rijden tussen Rotterdam en Vlaanderen en Wallonië (50 ton per vrachtwagen).” Had Di Rupo ongelijk, toen hij zei dat de Vlaamse pers eenzijdig flamingant is?

Stomdronken krijgen de heren een rekening van 57 euro onder hun neus geschoven. Twee keer spaghetti en daarna vooral veel bier en wat sterke drank om weer helder te worden. Meneer 1 vraagt om een ‘btw-bonneke’, meneer 2 valt hem met dubbele tong bij. De barman herinnert hen eraan dat ze in een café zitten en niet in een restaurant. En drinken op kosten van de baas is vooralsnog niet fiscaal aftrekbaar. De mannen mopperen. Dat het een schande is.

Mij komt het voor dat de kunst van het compromis in ons eigen land ietwat vergeten is geraakt. (kerstspeech Koning Albert)

In het café hangt boven de toog een poster. “Een echte Vlaming spreekt Frans”. Een grapjas heeft er ‘zoals’ bijgeschreven. Op het raam dat uitkijkt op het witte plein is een driekleurig hart met nieuwjaarswensen geschilderd. In het midden pronkt een haan met leeuwenklauwen. En in het Glazen Huis op de Groenplaats doet Stijn eer aan zijn imago van Belgische Prince door ‘Little Red Corvette’ te coveren. Hij lijkt een beetje op nen Hollander, denk ik gniffelend. Het valt me op hoe ik hier dubbel zoveel gniffel. Dat helpt om het huilend hart te sussen. Home sweet home.

"Prettig feestdagen. En amuseerdu" (Mevrouw Geitenwollensok van de natuurwinkel)

Parels en Zwijnen

2010-12-15T18:24:00.004+01:00

Het is stil sinds de brief aan Prince. I know. Maar geen nood: de kerstvakantie komt eraan en aangezien ik nog niet erg veel vrienden heb in Amsterdam, ben ik van plan om te letterduiken tot ik barst. Het handje vol ongeduldige lezers kan in tussentijd aankloppen bij Parels en Zwijnen, een kersverse (tijdelijke) blog. En dat betekent dus niet dat we stoppen met huiveren.

Een brief aan Prince

2010-11-20T00:08:00.009+01:00

Liefste Prince,

Ik wou dat ik je niet vanuit hoeken had gezien, zonder percentages of andere maatstaven, ongefilterd door de keuzes van anderen. Niet in schermen verlicht maar hurkend als een grimmig dier. In een grot die ik speciaal voor jou gebezemd heb. Kom hier, lief kind. Dat ik je met rebelse tong neerpen en met regelmaat van de klok in herfst, rook en regen stuur. Een schreeuwende duif zal je talisman zijn. Tot zover.

Soms krimp ik weg bij je gehoekte aanblik. Dit is hoe het hoort: ik ben klein – net als jij - en daarom kunnen we ons goed in gaten verstoppen. Ik kon je niet zien, dus meer dan naar jou keek ik gisteren naar de mannen om me heen – ze tilden me een glimp op, gaven me bier en ik lachte. Als jij stem en snaren laat trillen, wordt zoveel transparant en intens. En je weet hoe graag we intens ‘echt’ noemen, al is de verliefdheid erg veilig. (En daarom aartsgevaarlijk - zingen de tegenstanders). Dank je.

Of ik verliefd op je ben. Dat vragen ze wel vaker. Dan gooi ik lachend mijn haar naar achter terwijl ik met losse knot het antwoord bedenk. In zekere zinnen wel. Maar deze brief is niet uniek. Mijn lief van vlees en bloed kan hem lezen zonder bang te hoeven zijn. Want hij weet: ook een kat kan een geliefde zijn, een lied, groenteman of de gedachte daaraan. We zouden bleek zijn zonder fladderende minnaars – wit worden en daaronder liggen blauwe aders. Ook dat weet iedereen. De takken van dit verhaal kraken. Ik weet niet of ik je kan vangen. Als een gepoederde Mozart, als leeuw of libel. Of een beetje andersom. Wat maakt dat uit.

Vannacht gaf een blonde vrouw je paarse rozen. Je plaatste haar op de piano en beloofde haar na school niet in het echt te neuken. Wat later besloot ik tegen de stroom in naar de wc’s te gaan. Een jongen greep me bij mijn arm. Hij zei iets erg liefs. Ik maakte me lacherig los terwijl je verder zong over sneeuw in april en een oldskool ster willen zijn. ‘Houtskool’ zegt de spellingscorrector. Zo je wil.

Als ik je zou tegenkomen op straat zou ik waarschijnlijk zwijgen. Maar kom dan wat dichter, ik zal deze brief in je jaszak proppen en kuis verder lopen. En thuis grinnikend nadenken over wat je zou doen nadat je mijn brief had gelezen. En daarover verhalen schrijven.

Liefs
Marie(Louise)

(19/11/10, een dag na Arnhem, Gelredome)

Ideeontwikkeling: de bekommernissen van een oude vos

2010-11-10T22:48:00.007+01:00

Ik krijg nog iedere dag de vraag wat ik juist doe, hier in Amsterdam. Behalve heel vaak man en kat knuffelen, snuisteren in boekenwinkeltjes en een evenwicht zoeken in het eren en verloochenen van eigen taal en gebruiken, werk ik aan de opleiding Interactieve Media aan de Hogeschool van Amsterdam. Daar geef ik Nederlandse les (jaja, dat gaat behoorlijk goed en neenee, de studenten zijn niet stouter dan in België) en ben ik manusje-van-alles. Geen klusjesvrouw, daarvoor heb ik wel tien baldadige linkerhanden te veel. Wel loer ik mee over schouders, kijk met plezier de cursussen van collega’s op taalfouten na en stiekem leer ik op korte tijd de opleiding vanuit veel perspectieven beter kennen. Uitdagend, soms frustrerend, vaak leuk en af en toe verontrustend.

Deze week mogen de propedeusestudenten (ik weiger het woord uit te spreken met de hier gewone duif-tweeklank) een week lang aan ideeontwikkeling doen. Het thema is “the smarter city” en de omkadering waarbinnen ze ideeën ontwikkelen is “the internet of things”. Als die termen u weinig zeggen, is de kans groot dat u geen i-phone heeft, slechts sporadisch uw social media-kanalen checkt en niet meteen een definitie van een ‘smartphone’ kan geven. In dit geval is het verstandig om even deze tekst van een eerstejaarsstudent te lezen, want hij legt heel helder uit waar het om draait (internet is niet langer enkel computer-gerelateerd) en legt meteen ook de vinger op de wonde. En ook de hippe internetgeeks die zich af en toe zorgen maken over de mogelijkheden en gevaren van een wereldwijd netwerk, lezen Donny’s tekst best even. Om opgelucht te concluderen dat een deel van het jonge geweld zijn bovenkamer weet te gebruiken bij het dromen van al die dolle dromen.

Vandaag vroeg een collega me om een aantal tussentijdse presentaties te bekijken, waarin de studenten hun toekomstplannen met internettoepassingen uiteenzetten. Hoewel ik gevraagd was om de vervelende criticaster te zijn, vond ik het toch moeilijk om die glanzende ogen tegen te spreken. Hoe maak je een bewustzijn wakker zonder bazig en ouderwets te zijn? Hoe maak je een nieuwe generatie duidelijk dat het niet volstaat om te praten in termen van ‘supervet’ en ‘technisch mogelijk’? Ik kreeg zin om over Aldous Huxley te vertellen en het boek ‘1984’, Davidsterren en Michel Foucault. Te vragen wat ze van de film Minority Report vonden. Ik wilde een strenge monoloog opsteken over hoe schitterende uitvindingen de wereld niet enkel transparanter maken, maar ook gevaarlijker. Over hoe onze toekomstdromen in hetzelfde bedje slapen als de toekomstdromen en toch te weinig met elkaar durven praten. In mijn hoofd bedreigde het monster van Frankenstein zijn eigen uitvinder en ik voelde de neiging om te zeggen dat hun gebrekkige spelling - in tegenstelling tot wat ze denken – heus niet het probleem is waardoor ik ’s nachts soms niet kan slapen.

Maar ik slikte 99 procent van wat ik wou zeggen in, bedacht me dat ook ik vrij kwistig ben in het delen van persoonlijke informatie en werd meegesleept door het enthousiasme waarmee de studenten over hun ideeën vertelden. Enthousiasme is zo’n vreselijk mooi iets. Met krop in de keel kan ik enkel hopen dat dit enthousiasme een stevige, constructieve relatie aangaat met bewustwording en verantwoordelijkheid.

En of je nu Nederlands geeft aan het departement Lerarenopleiding in Gent of aan de opleiding Interactieve Media in Amsterdam, mijn bekommernissen blijven dezelfde. Zo snel raakt een oude vos zijn streken niet kwijt.

Lancering website Voordekunst

2010-11-05T16:44:00.004+01:00

Beeldende kunst en ik hebben een moeizame relatie. Ik laat het op mijn weg komen, maar ga er zelden uit eigen initiatief naar op zoek. En net omdat het niet mijn primaire medium is, hou ik erg van de momenten waarop ik bij de keel gegrepen word door een foto, beeld, collage of installatie. Niets is zo heerlijk als gedesoriënteerd naar adem happen. Wat mij van mijn sokken blaast, kan erg mooi zijn of getuigen van een doorgedreven, bijna dwangneurotisch vakmanschap. En wanneer al die elementen niet aanwezig zijn, val ik ook te overtuigen door noodzakelijkheid. Wanneer een kunstwerk dwingt om een perspectief te verschuiven - als is het maar een nanometer - dan is het noodzakelijk.

Nu de kaasschaaf op de Nederlandse kunst gezet wordt (zoals een collega het erg Hollands noemde), krijgt die kunst een inherente noodzakelijkheid opgeplakt. Lekker handig. Maar hier moet nog wat aan toegevoegd worden. Door kunst in een hoekje te zetten, er naar te wijzen en te zeggen: “Kijk hoe bedreigd de kunst is”, wordt die kunst maar een heel klein beetje noodzakelijk. De echt noodzakelijke kunst rukt met volle kracht aan tralies, deelt na een mokerslag ook een echte linkse uit, maakt de toeschouwer net iets wilder en bewuster. Noodzakelijke kunst heeft niks weg van een ‘elitaire, linkse hobby’ waarvoor ze in deze crisistijd versleten wordt.

Maar dat soort noodzakelijkheid was gisteren op de lancering van de Voordekunst-website in Amsterdam ver te zoeken. Voordekunst is een fundraising-platform. De toeschouwer die een bepaald kunstproject uitgevoerd wil zien, kan hiertoe een kleine of grote financiële bijdrage doen. Fair enough. Geen bijster origineel concept, maar wel nieuw in Nederland. En ook wel noodzakelijk, dus ik was absoluut van plan om op zijn minst het minimumbedrag van tien euro aan een project te schenken waarin ik geloofde. Hartkloppingen konden me een pak dieper in de buidel laten tasten, luidde mijn welgemeende extra voornemen.

Aan de inkleding van de avond valt niet te tornen. De bezoeker werd warm verwelkomd en kreeg meteen een glaasje prosecco in de handen geduwd: het eerste van drie gratis drankjes en dat zonder entree. Het Hirschgebouw aan het Leidseplein ademt -ondanks de verhakkelde staat waarin het zich bevindt - verhalen en geschiedenis. Toevallig hingen er in een donker hoekje al een paar indrukwekkende foto's die deel uitmaakten van een tentoonstelling die later deze week geopend zou worden.

Maar terug naar Voordekunst. Nieuwsgierig keek ik naar het openingsfilmpje dat boven een klein podium geprojecteerd werd. Niets mis mee, al is het filmpje weinig origineel en kan het ook gebruikt om een nieuwe verzekeringsmaatschappij of biermerk te promoten. De vrouw die vervolgens het project toelichtte in naam van het Amsterdams Fonds voor de Kunst, las haar uitgeschreven speech aarzelend voor. Toen de rechtse bezuinigingsmaatregelen ter sprake kwamen, keek ik nieuwsgierig om me heen. Een bejaard koppel luisterde hoofdschuddend, maar veel meer dan de kreetjes van twee afgeborstelde homootjes die elkaar op maniëristische wijze om de hals vielen, was er niet te horen. Het ontsteld gegrom dat uit het publiek opsteeg was heel stil vergeleken met de schreeuwerige commotie die op mijn werk ontstond toen besloten werd om bij elke betaling met de pinpas vijf cent aan te rekenen voor de transactiekosten. (De maatregel is na een maand aanhoudend protest afgevoerd).

Wat is het hier stil, dacht ik droevig. En hoe spijtig is het dat een noodzakelijke speech, die erg vurig zou kunnen zijn, zo gelaten klinkt. Wat valt die notoire Nederlandse mondigheid soms toch vreselijk tegen.

Na de opening ging ik vol goede moed op zoek naar een interessant kunstproject. Ik sprak een jongen aan die pannenkoeken bakte voor een grote tent. Er hingen een paar foto’s die vreemdsoortige constructies op een gekke plek toonden. De jongen, die Leonard van Munster bleek te heten, vertelde me dat hij in Amsterdam een eiland wil laten verrijzen waarop hij een plek gaat creëren waar je graag zou willen zijn. Een “onbereikbaar” eiland midden in Amsterdam Nieuw West. Best aardig, dacht ik bij mezelf. Maar echt overtuigd was ik niet, dus ik liet de kunstenaar verder pannenkoeken bakken.

Daarna botste ik op een meisje dat een muziekproject voor me wou toelichten. Het Koninlijk Concertgebouworkest wil samenwerken met de singer-songwriter Patrick Watson en zoekt daarvoor 67.500 euro. Ik wachtte tevergeefs op wat meer uitleg, maar het meisje repte met geen woord over de zware bezuinigingen die doorgevoerd zullen worden in de klassieke muzieksector. En tot wat voor muzikaal moois deze samenwerking zou zorgen, bleef ook onduidelijk.

Ik heb bijna overal mijn oor te luisteren gelegd, maar voelde geen enkele opwinding, laat staan dat ik last kreeg van hartkloppingen. Veel hostesses van dienst zagen er best kunstzinnig uit met hun asymmetrische kapsels, maar in hun uitleg ontdekte ik geen enkele passie ‘voor de kunst’. Het zou een mooie avond zijn geweest om een prijs voor bizarre, hippe kleding uit te delen, maar deze weerbarstigheid vond ik nergens terug op inhoudelijk niveau. “Sorry, maar een boek over mensen met de achternaam Cohen vind ik echt niet origineel”, hoorde ik een jongen mopperen. “Het is nochtans een best interessant concept, wierp het meisje tegen, “want het is een joodse naam.” Daarna zwegen beiden en liep de jongen weg.

Uiteindelijk heb ik tien euro gestort voor een lichtinstallatie waarmee morgenavond in het Tropenmuseum de Museumnacht geopend zal worden. Het project zelf leek me allesbehalve noodzakelijk, maar wel mooi en poëtisch. En het meisje dat naast de oude projector stond, vertelde met vuur over het lichtspel dat uit de analoge beamer zou komen die nu een beetje haperde. Toen ze me na haar redevoering de mecenasbroche opspelde, zag ik fonkelingen in haar ogen en ik wist dat dit de beste manier was om te betalen voor de prosecco en twee glazen witte wijn.

Mooi initiatief dus. Nu moet het nog echt noodzakelijk blijken. Het is droevig om dit te moeten zeggen, maar hopelijk zal over een paar jaren deze periode van kunstverkettering zinvol blijken. Fingers crossed. Misschien bent u makkelijker te overtuigen op de website van Voordekunst.

De pinguïn

2010-10-27T15:19:00.002+02:00

Als de toeschouwer zijn blik op mij laat vallen en op het gras
op mijn lusteloze vleugelslag en houding van een oude vrouw
heeft hij moeite te geloven dat ik ooit een pinguïn was.
Toch is het zo; ik ben een pinguïn aan een denkbeeldig touw.

Dat touw loopt uit de ogen van wie aan de dierentuinhekken staat.
Het verstrikte in een ver verleden de warme vezels van mijn ouders
en draait zich tot mijn dood rond mijn poten en ruggengraat;
ik dans voor u en draag uw vermaak op mijn smalle schouders.

Steeds minder droom ik van hopen ijs en bergen van sneeuw
Want de schotsen uit mijn dromen zijn wankel en heel glad
Als ik na zo een nacht het gras betreed voel ik een schreeuw
die mijn vetgevoederd lijf doormidden snijdt in het koudwaterbad.

Ik heb gisteren een bezoekje gebracht aan Artis. Altijd leuk, apen staren tijdens de herfstvakantie, maar af en toe werd ik er ook droevig van. Daarom een klein eerbetoon aan de pinguïn. In memoriam de octopus die de uitslag van de WK-wedstrijden zo goed wist te voorspellen en ook de panter uit het gedicht van Rainer Maria Rilke.

Smileys van crêpepapier

2010-10-14T22:29:00.002+02:00

Ze waren fragiel en verloren op een winderige dag al snel een deel van hun blaadjes. Maar hoewel haar mooiste exemplaren schril afstaken tegen de weelderige bloemen van de buurvrouw, verkocht ze allerminst slecht. Over goede verkoopstechnieken beschikken was minstens even belangrijk als het aantal gekleurde lagen crêpepapier waaruit de bloemen zorgvuldig waren opgebouwd.

Meer dan van het knutselen hield ze van het vergaren van een startkapitaal. Wie de ambitie had om op te klimmen tot een bloemenpotentaat, moest immers kilometers lang het strand afstruinen op zoek naar schelpen. Het kleine zusje begreep de finesses van het systeem nog niet en kwam om de zoveel tijd enthousiast met een handvol doordeweekse schelpen aanzetten. Maar dat deerde niet, ze werd steevast meegetroond tijdens de kooprondes en af en toe deden haar groene amandelogen de prijs van de bloemen een stukje zakken.

De valuta die gehanteerd werd wisselde van zomer tot zomer. Waren de kokkels schaars, dan was het een kwestie om juist deze te vinden, al moest je daarvoor soms naar het volgende kuststadje wandelen. Sommige handelaars gaven stiekem meer om de schelpen dan om de bloemen. Bij hen kon je dus de mooiste bloem ruilen voor de grootste geribbelde kokkel.

In de zomer van 1990 – het kan ook een zomer eerder of later geweest zijn – waren de kokkels niet schaars meer. Daarom schakelde het hele bloemenverkopende strand over op ‘couteaukes’- zaagvormige schepjes die echt een beetje pijn deden als je ermee in je arm sneed. De grootste zus vond het ondertussen een beetje kinderachtig, dat hele bloemengedoe. Dus liet ze de winkel aan haar zusje over. Zelf ging ze wel zaagjes zoeken, want in het knutselen was ze eigenlijk nooit zo goed geweest.

Die zomer werd de zomer plots overspoeld door luidruchtige tieners met flashy t-shirts aan, waarop grote gele smileys getekend waren. Ze brachten grote ghettoblasters mee – die pardoes neerploften in het zand. De bassen van de New Beat-muziek bliezen die zomer haar bloemen omver. Mama drukte de vingertoppen ostentatief in haar oren. Het oudste zusje vond de muziek ook maar gek klinken, maar snapte tegelijkertijd dat ze toch te jong was om er iets van te begrijpen. De ene was te oud, de andere te jong.

Afgelopen weekend gingen de paar aanwezige Belgen op de Amsterdamse housewarming compleet los. “This is the sound of C. The sound which creates a new dimension”. De overblijvende Hollanders keken verbaasd toe, en één Nederlander –het feestbeest met de melancholische ogen- riep heel luid “Fvvvvvvvvvvet, wat is dit???’ Dat is New Beat, riep ze terug. “En in die tijd verkochten we aan de kust bloemen van crêpepapier”.

A different perspective: het Nederlandse regeerakkoord

2010-09-30T23:29:00.003+02:00

Gezondheid

1. Papieren verantwoording (het recht om elke dag te douchen en dagelijks desgewenst enige tijd in de buitenlucht door te brengen) wordt anders vormgegeven en expliciet aanspreekbaar. Klachten zorgen voor permanente feedback over de kwaliteit van de persoonlijke bejegening.

2. Vergrijzing komt bij zeer ernstige klachten onmiddellijk in actie (ook via onaangekondigde bezoeken waarbij bijvoorbeeld mystery guests ingezet kunnen worden): hij of zij weet wat er speelt en houdt alles scherp in de gaten.

Onderwijs

1. Nederland heeft de ambitie om te behoren tot bestuurlijke drukte en overbodige stapeling van efficiencykortingen. Dit vraagt om versterking van de prioriteiten met een grote taalachterstand, waarbij de toegevoegde waarde zwaarder meeweegt.

2. Gouden koppen zijn mede verantwoordelijk (ook financieel) voor de taalontwikkeling van hun kinderen. Of de knappe handen met een beperking op de universiteit vinden presteren in weekeinden geen vies woord.

Buitenland

1. Andere bestuurlijke disciplines verzoeken om een bijdrage te leveren aan internationale soberheid van de NAVO. Deze missies worden in het perspectief van de band met de staat Israël en de piraten in de regio overwogen.

2. Het primaire proces van de krijgsmacht is aan vervanging toe. De F-16 komt in nauw overleg geoormerkt.

Say what? Toegegeven, ik heb het Nederlandse regeerakkoord (of godzijdank vooralsnog het concept van het akkoord) een beetje door elkaar geschud. Maar of uw mond minder openvalt bij het origineel? Dat durf ik te betwijfelen. Gelukkig heb ik me niet enkel veel zorgen gemaakt, maar ook goed gelachen met zinnen als deze:
"Van ieder die naar Nederland komt om zich hier te vestigen, mag worden verwacht dat hij of zij zich houdt aan de regels die hier gelden en actief deelneemt aan de samenleving door beheersing van de Nederlandse taal, het volgen van onderwijs en werk."

Ik mijn best zullen doen en werk volgen, ook u?

Eén maand Amsterdam: een balans

2010-09-16T21:07:00.000+02:00

Vandaag heeft ze flink van zich afgebeten. Maar dat is de uitzondering die de regel bevestigt van een drukke en aaibare maand. ‘Gesellig’ is, hoe cliché ook, het woord dat de dertig eerste dagen het best omschrijft. En hoewel de Amsterdammers veel klanken hard en stemloos maken, hoort ze wel vaker gespin uit kelen opborrelen.

Zelfs het echte poezebeest vindt het allemaal best zo (Alarm: een noordelijke aanval op de woordenschat – Belg behoed u voor het kwaad!) Eerst hoog vanop de keukenkast maar nu steeds minder - tussendoor een klein protest in ammoniak verhuld - en één keer is ze uit het raam gevallen. Maar toen iedereen vreesde dat ze ontsnapt was, om vliegensvlug naar België terug te benen, bleek ze integendeel een nest van wintertruien te hebben gemaakt in de hoge ingebouwde kast.

De muren zijn hier dunner en hoewel de dozen stilaan uitgepakt zijn, is er nog geen eigen internetverbinding. De bergen administratie vullen de gaatjes om te schrijven op. Tot rust komen heeft tot nu toe nog een ietwat kunstmatig karakter, maar de goesting waarmee ze ’s morgens naar haar werk fietst, op een Nederbelg-fiets met trommel- én terugtraprem, maakt erg veel goed.

Wel mist ze haar vrienden die ze al jaren kent. De puzzels waarvan ontbrekende stukjes met een paar lieve woorden terug te zetten zijn. Nu liggen de puzzelstukjes in de grote stad verspreid. Met haar deelt ze een geboortedatum, met hem de voorliefde voor Prince. De ene collega kent haar nicht die al eeuwen in Engeland woont, een ander weet wat het is om te verhuizen en alles achter te laten.

Kortom: ze geniet. Maar wanneer ze weer helemaal als een ik kan schrijven, is nog even af te wachten.

Lanzarote

2010-08-12T03:07:00.002+02:00

Volbloed is het niet. Wat ze voelen laat zich niet vangen door de wind, maar klappert rakelings boven de zee. Het is niet loodrecht op elkaar of met een vacuüm ertussen. En ook parallel lopen de wegen dood. “Net een huwelijksreis” zei hij met een mond vol tanden op de eerste dag. Ze lachte, want de slechtste vergelijkingen doen het hart soms kloppen als een razend paard.

Hij leest nooit uit zichzelf wat zij schrijft. Dat maakt het te moeilijk. Terwijl het simpel kan: daar stapelen de wolken zich op en daar klapt de vleugel open. Als hij nu aan het raam mag zitten, monteert hij straks wel wat planken boven het bed. Voor al die zinloze letters. Gelukkig leest zij soms ook de waarheid in één van haar boeken. “Een albatros huilt zout” dicteert ze. Als ze even later zelf huilt, kust hij niet haar tranen weg maar wrijft hij zacht zijn stoppelbaard over haar wang. Er zijn heus ergere dingen dan je land verlaten voor de liefde.

Zij verzint graag. Verhalen over vulkaankraters waarin toeristen worden opgeslokt. Of hoe ze met de nieuwe zilveren zebraschoenen van een klif zou springen. Gewoon om het effect te meten. Ze spint in stilte en het merendeel verliest ze meteen. Hij benoemt wat duidelijk is, legt uit wat nog uitleg hoeft en laat het fototoestel geen moment rusten. In veel dingen is hij haar meerdere. In zwijgen bijvoorbeeld. In begrijpen. In star herhalen ook.

’s Nachts knarst het zand tussen de lakens. Zij is blij met de sterren boven het dakraam. Hij bewondert luidkeels het geniale ontwerp van het luikje. Voor muggen is er te veel wind. En dat is iets waar beide zoetbloedigen heel blij om zijn.

Kluger Hans: verhuisactie

2010-08-02T12:23:00.002+02:00

Omdat ik meehelp met de boekhouding, staan er in mijn kamer verschillende dozen met Kluger Hansen. Het zou een beetje stom zijn om daarvoor een auto naar Amsterdam te reserveren. Daarom kan u bij mij de oude nummers (1 t.e.m. 5) tijdelijk voor een prikje op de kop tikken. Voor één nummer betaalt u 4 euro (ipv 7!), en voor 10 euro mag u drie nummers uitkiezen.

Geïnteresseerd? Stuur dan een mailtje naar marieATklugerhansDOTnet. De enige voorwaarde is dat u de nummers zelf komt ophalen. Deze actie loopt tot en met 28 augustus, de dag waarop mijn inboedel definitief naar Nederland verhuist. Vanaf dan kunnen de Nederlanders een maand lang aan dezelfde voorwaarden de resterende nummers bij mij kopen.

Ondertussen kan u ook nog steeds nummer 6 bestellen, waarin een essay over ayahuasca van mijn hand staat. Lees de inleiding hier. Een abonnement kost 25 euro.

In het archief vindt u bovendien alle nummers uit de eerste jaargang in pdf-formaat. Zo kan u thuis alvast bekijken welke nummers absoluut nog aan uw collectie toegevoegd moeten worden.

Groet
Marie

Tussen het stof en de krop in de keel

2010-08-01T15:53:00.000+02:00

Ik ben volop aan het verhuizen. En verhuizen impliceert sowieso te veel lezen (van stoffige briefjes die ondertussen tien jaar oud zijn en door middel van oude vliegen, koffieplekken en mandarijnensap aan elkaar plakken) en te weinig schrijven. Ik verhuis deze zomer voor de zesde keer in elf jaar. Maar de routine is weg, voor het eerst verlaat ik Gent. Dus verhuizen betekent nu ook nog een laatste keer te veel drinken met vrienden, tussendoor uitwaaien in Oostende, 's nachts niet kunnen slapen en met een krop in de keel beseffen hoe graag ik deze stad ben gaan zien. O la la, Gent, je t'aime. Maar dus later meer. Ondertussen kunnen jullie ook grotere verhalen lezen, van Charlotte en Martijn in Benin bijvoorbeeld, of van Ali die zich terecht druk maakt over die grote bende separafuckers.

Tot gauw.

(Oh ja: tussen vijf en tien augustus trek ik me terug uit deze hectische zomer om even op een strand in Lanzarote te gaan liggen. Pure madness, maar wel helemaal verdiend als je het mij vraagt.)

Los Perros Calientes 2010

2010-07-19T12:35:00.000+02:00

Ik ben naarstig op zoek gegaan naar een online afbeelding van de blote mevrouw die op de flyer pronkt. Maar helaas, we moeten het zonder deze eye-catcher doen. Zodoende:

Ik treed twee keer op tijdens de Gentse Feesten, in het ultragezellige café Los Perros Calientes, in de Goudstraat, om de hoek van de Minor Swing op de Ottogracht. Daar nodigen De Wolven van La Mancha traditiegetrouw iedere avond een handvol dichters en andere gekken uit. Mijn medestanders zijn:

19 juli: Amse, Philip Volckaert, Tine Moniek, Living Lines present HZMG, Jazzpoëtici en Bob Rigo

23 juli: Wannes Vande Voorde, Amse, Evi Millecam, Gustaaf De Meersman en Dirk Elst

Deze avonden gaan van start om 21u. en vanaf dan is het go-with-the-flow. Een gedetailleerd programma kan ik u niet geven, het zijn de Feesten...

Misschien tot dan?
Marie

Groot nieuws!

2010-07-08T16:29:00.000+02:00

Veertien jaar geleden liet ik dit liedje door het klaslokaal schallen tijdens mijn spreekbeurt over Brel in de les Frans. Wie had ooit gedacht dat ik dubbel zoveel later zou verhuizen naar deze stad? Ze is anno 2010 een pak netter en braver geworden. Alvast minder lyrisch dan uit dit nummer blijkt, maar dat hoef je als dichter nooit volmondig toe te geven. Het is een mooie stad, dat zeker. En na drie jaar deze stad tweewekelijks te bezoeken ben ik er echt van gaan houden. Van de grachten, boekwinkeltjes, de haring, de onwetende maar liefbedoelde visie op de Belgen, van het ontzettend warme nest waar ik terecht zal komen.

Ik geef even veel op als ik ervoor terugkrijg. De Wever ruilen we in een handomdraai om voor een andere rotte appel, de heer Wilders. Ik zal genieten van liters vla en yoghurt, maar zal geregeld halsstarrig een voorraad mayonaise in België komen opslaan. En zoeken zal ik, naar alle Nederlanders die nostalgisch genoeg zijn om uit volle borst mee te Brellen. Of nieuwsgierig te luisteren, als hun Frans even slecht is als mijn Duits.

Waarom uiteindelijk? De liefde. Wanneer? Uiterlijk augustus of van zodra er een woonplek is gevonden voor een koppel met een ietwat andere tongval en Lilith Peluda, een Belgisch-Noorse boskat wiens Portugese achternaam verder niets te betekenen heeft. (Pluizig) (TIPS WELKOM!)

En ja, ik heb er al een job. Over beter gezegd: een baan. Volgende week volgt de handtekening. Dus binnenkort horen jullie zeker meer over de nabije toekomst. Eén ding is zeker: Huiverinkt wordt letterlijk mijn enige vaste stekje deze zomer. Al maken we uiteraard nog één keer als nep-Gentse (ben je dat nog, na 11 jaar?) de Gentse Feesten mee. Met een kelder propvol oranje beessies.

En voor ik wegtrek, treed ik nog twee keer op. In Los Perros Calientes. Omdat het ook daar zo warm is. Op 19 en 23 juli.

kus x

Hup Holland Hup

2010-06-29T00:27:00.000+02:00

Omdat het ons zo vrolijk maakt:
de spier die strak gespannen staat
en doelgericht zoals het hoofd
niet knapt - een voet
op de juiste plaats in het hart getrapt,
de twee seconden twijfel voor het moment
dat stolt: de bal die tussen benen stuitert
en dan toch een hoofd of hiel vindt
achterwaarts in de netten rolt.

Dat gun ik u. Op andere wijze mag het ook.
Een dichter heeft hier niet veel meer over te zeggen.

Blame it on the full moon

2010-06-28T02:17:00.002+02:00

Mocht het een duidelijk teken van poëtisch talent zijn, ik zou het vaker doen zonder schaamte. Uren wakker liggen. Omdat ik in mijn slapeloze buik een kwartelei uitbroed. Met heel veel kleine, mooie stipjes op het breekbare glazuur. Met een inhoud die je in één keer uit kan slurpen, als je daar de moed voor hebt. Ja, in mijn wildste dromen (die ik dus nooit droom) verbluf ik de hele wereld na een slechte nacht.

Maar na drie uur kantelen, krabben en kraken is zelfs die metafoor van een belachelijk poëtisch gehalte. Want een rusteloze geest hapert op de foute momenten, verwart aanhalingstekens met bladruimte, haalt vooral veel angsten door de mallemolen.

Want beste mensen, het wordt een overvolle zomer, die heel veel kan veranderen en me een beetje bang maakt. Voorlopig geef ik nog even de volle maan de schuld. Maar dat liedje duurt niet lang meer.

een rinkelende kat

2010-06-22T13:01:00.000+02:00

Ik heb mijn haar laten knippen door een kindvrouwtje met een kattenlijf dat in een kanariegele t-shirt gespannen zat. Nadien stapte ik van het geurige kapsalon naar de groentewinkel en kocht daar maffe groeisels als cantharellen, zoete aardappelen en ook banale spaghettigroenten. Tussen de knollen dook plots het hoofd van de Dichter D. op. Hij merkte op dat mijn haar zo veel gegroeid was, het moest dus wel erg lang geleden zijn. We lachten om het misverstand en deelden maatjes en rode bessen op een terras. Later die dag was ik mijn telefoon kwijt. Vanmorgen werd ik gewekt door een rinkelende kat aan mijn voeteneind. Stil hoop ik dat het nu echt zomer is. Het minst poëtische seizoen, dat zonder brieven bovenal lachwekkend is.

(Wie wil grinniken om hoe de pers opnieuw bij de neus genomen werd, moet dit bizar voetbalverhaal eens lezen)

Mijn paranormale bijdrage in Kluger Hans 6

2010-06-21T23:06:00.000+02:00

Alerte lezers hebben waarschijnlijk wel opgemerkt dat ik een paar weken geleden heel intensief aan het schrijven was. Het resultaat van deze schrijfmarathon verschijnt deze week in de nieuwe Kluger Hans. Het zijn geen gedichten, het is geen proza en zeker geen typisch essay. Ik noem het een 'persoonlijk artikel', anderen noemen het waarschijnlijk een beetje gek. Het onderwerp kwam nooit rechtstreeks aan bod hier op Huiverinkt, al heeft het 'achter de schermen' zeker gevolgen gehad. Ook nu hou ik het onderwerp van mijn verwonderd verhaal nog eventjes geheim, maar ik kan jullie wel een stuk uit de inleiding van het zesde, paranormale nummer geven.

“Ooit geloofde ik niks. Maar omdat er steeds weer rare zaken gebeurden, waar ik mij ook maar vertoonde, heb ik dat [on-]geloof bijgesteld.” Dit schrijft Maria van Daalen in een van haar mails naar aanleiding van Kluger Hans #06. Wij geloven ook niks, maar vanuit een gezonde nieuwsgierigheid hebben wij ons afgevraagd op welke manier het paranormale een plaats inneemt in de literatuur. We leggen de lat zelfs nog iets hoger: een plaats in de literatuur zonder zweverig en ongeloofwaardig te worden. Wij mikken hierbij op het moment van verwondering, het ogenblik waarop een element van buiten de door ons gekende werkelijkheid als een niet te ontkennen feit in ons gezicht wordt geworpen en de werkelijkheid zoals je haar altijd gekend hebt, in vraag wordt gesteld.

Maria van Daalen en Marie Meeusen getuigen van een heel persoonlijke ervaring die hen anders naar de werkelijkheid heeft doen kijken. Omgekeerd laat Rozalie Hirs de stem van de sterren aan het woord in een speciaal voor dit nummer geschreven en vormgegeven gedichtencyclus. Vertalingen van Monika Rinck (Duitsland) en Zachary Schomburg (Verenigde Staten) lokken respectievelijk ontrafelde denkprocessen en elementen uit het horrorgenre binnen. En we sluiten de focus op paranormaliteit af met twee gedichten van Han van der Vegt.

Buiten de focus op paranormaliteit valt in de rubriek ‘Richting EU’ het verhaal van Eduardo Halfon. Deze in Spanje wonende Guatamalteek vertelt op een overtuigende manier een bij uitstek Europees verhaal: het verhaal van een nummer op de linkerarm van een Poolse Jood.

Nieuwsgierig geworden? De Kluger Hansen liggen binnenkort in deze verkooppunten. Als u het nummer volgende week al op uw deurmat wil vinden, stort u zeven euro op de Kluger Hans-rekening. Hoe dat in zijn werk gaat, vindt u hier.

Na de deadline

2010-06-21T00:06:00.000+02:00

in ruil voor een haarfijn gevoel
of beter nog een handvol kersen
iets wat minstens even rood en vol is
op de schaal van zoetheid

kortom daarom en met de hoop op zomer
stromen er al vast wat woorden door
vier kloppende kamers

ze happen nog na zoeken blindelings
naar wat robuust is en vrij van muizenissen
spinnenwebben want het was benauwd
en zo mathematisch dramde de taal
van verkiezingsslogans en verbeterdrang

(een oranje bol beukt door de wolken)

bizarre zoekwoorden, part x

2010-06-16T12:50:00.000+02:00

1. spillebeentjes neuken
2. kloppende halsslagader
3. zilverkleurige schoenen
4. verliefd op tomboy
5. aanrijding met een persoon eufemisme

Asjemenou.

Belgenverdriet

2010-06-14T02:46:00.000+02:00

Zou ik? Stiekem? Toch? Ja, want ik ben woorden kwijt. En behoorlijk moe.

Indifference

2010-06-11T13:52:00.002+02:00

Voor een dag van morgen

2010-06-10T16:58:00.000+02:00

Wanneer ik morgen doodga
vertel dan aan mijn lezers
hoe ik De Wever vreesde.

Vertel het aan het kind
dat in de bomen klimt
of aan ’t verstand dat uit de takken valt
hoe hij het niet verdient.

Vertel het aan een dier
dat echt genoeg is om het te begrijpen.
Vertel het in het Frans
en ook in alle andere talen.

Vertel het aan elk bloedend hart
Vertel het aan de dromen van glas
hoe boos ik op hem was

Maar zeg het ook aan zij
die toch in hem geloofden.
Ook al willen ze niet geloven
dat alleen maar een man alleen maar een vrouw
dat de een zich in de ander zo vergissen kan
als zij in hem.

Examentoezicht

2010-06-09T15:45:00.001+02:00

(voor hij/zij die me gisteren deed blozen)

Ik drentel als een kloek op houten hakken door rijen van twintig of nog niet. Wie struikelde is net iets ouder maar dat deert niet als je zit. Nog steeds de halve harten om hun nek. De knopen in het haar, de afgekloven nagels. Een hemd met onhandig lange mouwen, zorgzaam platgedrukt door een moeder die in hem haar vader ziet. In de hoofden onaffe gedachten: de fietsband die thuis klapte, het jeugdlokaal, het pittakot. Wat zijn de muren grijs. Regen druppelt zachtjes door. Een pen krast, een buik gromt. Ik wil wel in hun ogen kijken maar dat ligt niet in mijn handen dus praat ik met papier. Af en toe stuurt een waaghals me een glimp. Oh ironie! Dit zijn ernstige zaken. Een boodschap wordt op mentale draden verzonden (wie las de Kinderen van Bolderburen?) maar klatert geluidloos neer op koude muren, een ongegronde kloof. Nochtans zorgt drie keer herlezen voor heel wat graden meer. De Vlasmarkt. Het scoutskamp. Schouders die vervellen. Een lief dat omgewisseld en hoger wordt. Nog een kleurstofijsje zodat je even tien jaar jonger lijkt. Hou dat in gedachten, laat het spoelen. Over een paar dagen wordt alles anders en toch duurt niets lang. Steeds weer: blijf alert voor wat zichzelf tegenspreekt. Neem alles op de korrel. In een land van blinden is de eenoog koning. Maar ook daar valt veel aan toe te voegen.

verkiezingen bis bang bis bang

2010-06-08T13:46:00.003+02:00

het waait heel hard terwijl ik schrijf misschien omdat dit toch verloren gaat in de wolken kruipt en daar tot water groeit om op dertien juni als laatste druppel op mijn wang te plensen

er kraait geen haan naar wat ik schrijf maar toch voel ik een rilling onder veren gaan het wordt zo koud en dicht bij elkaar kruipen is gevaarlijk in dit hok wantrouw ik bijna iedereen

het gaat maar door terwijl ik schrijf ‘nicht von Heute bis Morgen, aber langsam’ slist de slang en dat maakt het nog erger als een lintworm die vanbinnen alles opvreet en wij maar kijken

ondertussen worden boten overvallen druipt er olie in wat ik schrijf de massa zwijgt en nergens kan er nog een punt komen zelfs een komma zou van valse rust getuigen die niet bestaat

dit houdt niet op dit holt me uit dit neemt mijn slaap dit stopt mijn pen dit maakt me boos dit start de inkt dit gaat niet goed dit gaat niet goed dit gaat niet goed dit houdt niet op dit stop

De massa en de politieke zus

2010-06-08T12:45:00.001+02:00

Ik ben 'In Europa' van Geert Mak aan het lezen. Wanneer ik mij echt ongerust maak, zoals nu met de nakende verkiezingsuitslag, volstaat fictie niet meer. Vluchten kan niet. Ik heb feiten nodig, informatie, non-fictie dus. Dus lees ik partijprogramma's door. En lees ik 'In Europa', in een poging te begrijpen hoe het steeds zo ver kan komen. Geert Mak vat een theorie van Walter Benjamin samen: "Massa ontstaat op het moment dat de mensen op straat elkaar niet meer in de ogen kijken". Ik blijf kijken, maar ik vind het best beangstigend te beseffen dat ze werkelijk overal zijn. Vandaag schreef ik een vriendelijk mailtje op Facebook naar een NV-A'ster die op 24 uur twee keer hetzelfde lelijke foldertje in mijn brievenbus propte. Conclusie: geen. Maar we delen wel drie vrienden, waaronder één van mijn allerbeste vriendinnen.

Ik weet nog niet in wie ik zondag mijn vertrouwen zal schenken. Maar ik geloof wel dat een grote dosis antigif nodig zal zijn. Wie ook een ruk naar links overweegt en wél in Antwerpen woont, kan misschien op mijn zus stemmen. Ik geef hieronder haar brief weer.

Beste vrienden, kennissen, familieleden en buurtbewoners,

Sommigen weten er al van. Voor het anderen klinkt het als een verrassing. Maar ik engageer mij voor de verkiezingen van 13 juni door mij kandidaat te stellen (11e opvolger) op de Kamerlijst van PVDA+ Antwerpen.
Laat ik mezelf eerst even kort voorstellen… Ik ben Irina, 22 jaar en rond mijn master Vergelijkende en Internationale Politiek aan de KULeuven af. Hiervoor heb ik een bachelor Sociologie aan de UA gestudeerd. Ik ben al een aantal jaren actief bij Comac (de studentenafdeling van PVDA+). Bovendien ben ik erg geïnteresseerd in de Noord-Zuidproblematiek.
Gezien mijn bekommernis om de samenleving, denk ik dat mijn (bescheiden) engagement in de politiek toch niet zo’n verwonderlijke stap is. We maken onzekere tijden mee. De politieke spanningen zijn om te snijden, maar ook voelen we de gevolgen van een wereldwijde economische crisis. Het politieke ‘gekibbel’ lijkt het debat over sociaal-economische thema’s wel te verdringen. Dit is uiterst gevaarlijk in tijden van economische crisis. Er dreigen asociale maatregelen getroffen te worden boven de hoofden van de mensen.
Daarom stel ik graag het programma van PVDA+ voor. In deze brief raak ik slechts enkele thema’s en standpunten van PVDA+ aan waar ik mij momenteel het beste bij aansluit. Voor het volledige programma, neem je best een kijkje op: http://www.stophetpolitiekecircus.be/programma-pvda.html.
De ‘Miljonairstaks’ zou alvast een ideale manier zijn om de rekening te laten betalen door diegenen die de crisis veroorzaakt hebben: de roekeloze bankiers en de superrijke euromiljonairs. Dit plan is realistisch en berekend. Deze taks op grote fortuinen zorgt niet enkel voor een billijke herverdeling van de middelen, maar levert ook 8 miljard euro op die op zijn beurt geïnvesteerd moeten worden in openbare tewerkstelling, sociale zekerheid, een openbaar programma van wetenschappelijk onderzoek en voor de werkingsmiddelen van het onderwijs.
Ook steun ik voorstellen om de verstandhouding en wederzijdse solidariteit in België te verbeteren door te investeren in een beter taalonderwijs (Frans en Nederlands): meer middelen voor scholen en gratis taalcursussen voor volwassenen.
Gegeven de huidige klimaatcrisis kunnen we ook niet anders dan een meerjarenplan op te stellen om o.a. het gebruik van fossiele brandstoffen (steenkool, olie, gas) sterk te verminderen ten voordele van hernieuwbare energiebronnen zoals waterkracht, windenergie, zonne-energie en aardwarmte. In deze sectoren moet flink geïnvesteerd worden via een heffing op de superwinsten van de olie- en gasmaatschappijen.

Met een stem op mij maak je PVDA+ blij! Maar vooral: het zou ons landje deugd doen! Stemmen op PVDA+ is immers geen weggegooide, maar een sociaal duurzame stem!

Irina Meeusen

Eten met vader

2010-05-27T01:17:00.001+02:00

Ik heb voor het eerst gebiecht - bij mijn vader. Dit had niks zalvend: we dronken wijn, sneden gretig de roomkaas open en doopten ons brood in zuiderse sauzen. Vloekten terwijl als oude ketters. Toen kwamen er olijven, met een scheutje moederbloed dat wild tekeer gaat. We werden er even stil van. Maar makkers, paraat, daar komt een stuk wolf in wollige vacht gedrapeerd! Spits je oren en herken de fascistentred. Ik trok de graten uit mijn vis en luisterde aandachtig. Soms klinkt het inderdaad schuifelend, verraderlijk twijfelend. Als een blad dat zich loom in de wind omdraait. Maar wees niet kleurenblind. Pikzwart is alle kleuren tegelijk. Achtentwintig jaar. En voor het eerst een biecht. Tot aan de zware chocoladetaart beschreef ik het, wrong het tussen de wanhopige politieke verhalen. Hoe zwak ik ben geweest. Hoe moeilijk het was die wildgroei op papier te bedwingen. Maar nu staat het er, binnenkort wordt het in geurige inkt gedrukt. Een straffe koffie graag. We moeten waakzaam blijven.

Facebookstatussen

2010-05-20T21:42:00.001+02:00

Marie
- schrijft schrapt knipt zucht kraakt zoekt vindt schrapt schrijft zucht slaapt niet schrijft denkt knipt vindt schrijft...
- zou het fijn vinden als er mentale keizersnedes zouden bestaan om de moeilijke inktbevallingen wat vlotter te doen verlopen.
- voelt zich als een moedige Perzische prins die, in rafels gehuld, de laatste level binnentreedt en eindelijk kan uitroepen: "Kijk! Het slot ligt binnen handbereik!"
- moet nog een titel bedenken, maar is vastbesloten deze prikkelender te maken dan het vaalrode 'We moeten weer vooruit'.

Om maar even te verklappen dat het heus niet zo stil is als het lijkt te zijn. Maar niet alles is bedoeld voor Huiverinkt!

Tot later x

Voor een keer krijgt het geen naam.

2010-05-12T15:15:00.001+02:00

Het is vooral druk in het hoofd. Het krioelt er van de mieren. Niet erg, zoemt het, niet erg. En dan plots op schrille hoogte in de nok van je schedeldak een vraag. Wat als de bloesems uitblijven? (Of zijn ze alweer weg en zag ik ze niet omdat ik te veel praatte?) Wie strooit er zout op het pad, houdt het bewandelbaar als het koud is? Vertrouw op je intuïtie, zeggen ze, behalve als ze overstuur is. Hoe je dat weet? Dat merk je wel. En als je echt niet meer kan remmen, knal dan tegen een boom. Er komt vast iemand om de schors uit je haren te vlooien, je dode ogen te openen, je stramme benen te sluiten.

Of nee. Laat maar. Verdwijn tussen de komma’s en wacht in de kromming op een dag die er staat. Strak als een uitroepteken ! Een dag met een neus voor de feiten en een lange arm. Tussen zijn vingers worden angsten fijngewreven, dood gevijzeld.

Iedereen blogt. U leest?

2010-05-09T23:13:00.000+02:00

Het is een heuse epidemie, dat bloggen. Ook Charlotte heeft sinds kort een blog. Ook zij nam de moedige beslissing om een vaste job eventjes niet als het hoogste goed te zien. Ze maakt binnenkort een grote reis door Afrika, de plek waar al jaren een deel van haar hart ligt. Daar zal ze zich inzetten voor allerhande mooie projecten. Ik hoop dat de blog de plek zal zijn waar we over haar dromen, inzet en verwezenlijkingen kunnen lezen. Dus breng haar eens een virtueel bezoekje, dat voert de druk wat op. :-)

En nog nieuws van dichtbij: Elise maakte een nieuwe blog aan en schrijft daar verder...

Wodka en baardharen

2010-05-06T21:32:00.000+02:00

Hijgend ploffen ze hun propvolle tassen op de bank. Fijn toch, dat die trein naar Oostende wil wachten op de grote broer uit Nederland. Dat is nou eens typisch, lief Belgisch. Ze zoeken adem om verder te kunnen praten. Na die paar jaar begint Gent bijna net zo thuis te voelen als Amsterdam, hoor ik hen zeggen. Mijn zwellende hart voelt zich stilzwijgend verbonden. Al is het een omgekeerde reis, ze is op veel vlakken gelijk. Het ene meisje vraagt aan het andere of ze die Irish pub kent aan het water. Aan de achterkant van de Fnac. En dat het eten zoveel duurder is. Kwetter kwetter kwater.

Vijf minuten later zwaaien beide helften van de treindeur open. Een lange man valt in één beweging op het stoeltje tegenover mij. Ik bespeur een dranklucht. Het gangpad scheidt hem van de twee dames, meer dan schaamte alvast. Want meteen staart hij hen aan als een holbewoner die twee marsvrouwtjes uit de hemel zag vallen. Zijn adamsappel gaat driftig op en neer. Met zijn vingers tokkelt hij op zijn groezelig houthakkershemd. Plots kijkt hij mij aan. Ik duik weg achter mijn boek. Pfieuw, hij lijkt zijn woorden in te slikken. Over de bladrand verschijnen twee waterige ogen en rode kaken met grote poriën. Hij lijkt een beetje op Raymond Van het Groenewoud. Maar dan ros, verslaafd en erg versleten. De plaatsvervangende schaamte groeit gestaag.

De conducteur komt langs. Hij moet de man op zijn schouder tikken, aangezien deze opnieuw volledig gebiologeerd naar vier Hollandse tieten aan het kijken is. De man protesteert. “Ge hebt mij toch zien zwieren in Baaarchem, he menier. Get mij niet gezien, maar ik goni bijbetalen want keb naar u gezwierd.” Het luchtje en de dubbele tong lijken in zijn voordeel te werken. De conducteur ruikt onraad en laat de man snel drie euro betalen, zonder meerkost. Hij werpt een snelle blik op de gele kaartjes van de meisjes, vergeet mijn ticket te vragen en maakt zich snel uit de voeten. Angsthaas. Niet hij, maar zij en ik zitten ermee!

Het ouwehoeren gaat ondertussen onverstoord verder. Plots trekt het stevigste meisje de rits van haar tas open. Ze graait een flesje wodka uit de onderkant van de tas en toont het ding gniffelend aan haar vriendin. “Dan hoeven we morgen geen geld uit te geven.”

De ogen van de man groeien. Het getokkel wordt net als zijn ademhaling heviger. Ik hou mijn hart vast. Plots roept hij “Weeral zat vandenavond!”. De meisjes kijken hem perplex aan. “Excuseer”, zegt de stiltste, “sou u dat nog een keejtje villen herhalen?” Ik word kleiner, kleiner, kleiner. Met de achterkant van mijn treinbiljet in de aanslag, zoek ik haastig naar een pen in mijn handtas. Ik schrijf liever dan te tolken. “Weeral zat vandenavond!!!!!” brult de man nog een keer. Het getokkel houdt even op. De meisjes zoeken elkaars blik, nog steeds onbegrijpend. “Dat belooft wat voor vanavond, denk ik” fluistert de magere. “Oh, zulke wilde plannen hebben we niet hoor!” antwoordt haar reisgezel vrolijk. De trein remt. Dronkenman stapt uit. De meisjes praten weer verder over winkelprijzen. De man heeft blijkbaar geen enkele indruk nagelaten.

De stevigheid van hun cocon verbaast me meer en meer, dus ik pen naarstig de spraakverwarring neer, teken dan een snor en de diepe lijnen tussen zijn neusvleugels en mondhoeken. Opgelucht haal ik adem. Tot ik mijn nieuwe overbuurman opmerk, die tijdens mijn schriftelijk verwerkingsproces moet zijn opgestapt. Hij is donker en heel erg groot. Hij trekt een baardhaar uit zijn linkerkaak, terwijl hij me strak aankijkt. Dan glijdt zijn hand naar de rechterwang. Ook daar trekt hij met geweld een haar uit zijn huid. Ik sla mijn ogen neer. Hij herhaalt de handeling. Nog eens. Agressiever. Nog eens. Harder. Van Sint-Niklaas tot Gent. En hij weet maar al te goed hoe dwangmatig hij dit doet. Hoe ik het zie. Hoe hij weigert te stoppen. Omdat hij het recht denkt te hebben. En eigenlijk ook heeft.

Uitslag poll 9: de financiële crisis

2010-05-06T19:09:00.000+02:00

Poll 9 is met zestien stemmen veruit de minst populaire poll uit de geschiedenis van Huiverinkt. Een overload aan crisisnieuws misschien? Eén vierde van de stemmers gaf in ieder geval aan vooral in contact te komen met de crisis via de media. Een ander kwart is zelf niet ongespaard gebleven. Twee mensen kregen zelf een behoorlijke klap en de meerderheid (6 stemmen of 37 procent) kent mensen die een behoorlijke klap hebben gekregen.

Eigenlijk wou ik een poll starten over de nakende verkiezingen. Maar aangezien jullie zo beperkt gebruik hebben gemaakt van jullie stemrecht bij de vorige poll, zal ik het over een andere boeg gooien! Mijn volgende poll draag ik volledig aan één boek op.

(Tussen haakjes wil ik toch even vermelden dat ik erg kwaad word van de wind die nu waait wat betreft de nakende verkiezingen. Uit protest niet stemmen? Een nutteloos statement. Huiverinkt hoopt dus dat u naar het stemhokje loopt…)

Dappere Peter

2010-05-06T18:01:00.001+02:00

Er zijn keuzes van anderen waar je als 'hobbyeske' schrijver alleen maar respect voor kan hebben. Ik bewonder mensen die, ondanks lange werkdagen en ander labeur, toch nog de tijd vinden om regelmatig te schrijven. Nog meer bewonder ik mensen die het hart laten doorwegen op het hoofd, de moed op de zekerheid, het idealisme op de gelatenheid. Mensen die hun baan gedeeltelijk opzeggen om voor broodnodige media zoals het tijdschrift Mo te schrijven. Succes, Peter! Laat die inkt maar vloeien, stromen, overweldigen!

brief aan Jacques Brel

2010-04-27T19:58:00.006+02:00

Lieve Jacques

Ondertussen kan ik er weer een beetje om lachen. Daarnet ontstond zelfs de drang om mijn lippen op het scherm te plaatsen en je grote voortanden één voor één te kussen, terwijl je met een blik op oneindig aan het zingen bent. Ik zou je uit de dood halen, het stof van je schouders kloppen en je haar fatsoeneren. Daarna zou ik je vragen om het vuur voor de barbecue alvast aan te steken. Voor het eten zouden we gaan wandelen tussen de torens van Gent (en Brugge). Die in dit land de enige bergen zijn.

Maar voor ik kon lachen waren er tranen. Eerst werd ik heel kwaad, toen ik las dat 45 procent van de De Standaard-lezers bij de nieuwe verkiezingen op NV-A zou stemmen. Heel erg kwaad. Ik werd zo kwaad, dat ik Facebook bijna vol ging kladden met heel venijnige slogans. Ik zag een groot vuur, zout in open wonden, ik zag ogen op cocktailprikkertjes en mezelf als opperpriesteres. Het was niet helemaal gezond meer, als je begrijpt wat ik bedoel. Een broodnodige maar desalniettemin erg ongezonde woede.

Ik wist dat ik jouw muziek nodig had om mijn woede over de Belgische politiek te kanaliseren. Bijna had ik alweer een linkje naar 'Les F.’ geplaatst. Maar toen besefte ik dat ik dat al eerder had gedaan, bij één van de laatste zwaar verziekte verkiezingen. Ik zocht naar een lied dat nog scherper was, nog actueler. Maar je bent daarvoor al te lang dood. Gelukkig maar. Want blij zou je er niet van worden. Het is niet meer ‘wij tegen hen’. Geen hand in hand vechten tegen een zwarte zondag. Het is een sfeer van wantrouwen geworden, want ze zitten overal. Ze kruipen, glijden, krioelen, overtuigen de massa met zogezegd gematigde en terechte meningen. Onder collega’s, onder vrienden. Overal met grote O.

Ik heb ondertussen al een eerste Kriek uitgeschonken. Dat doe ik bijna nooit, zo vroeg. Je serai soue dans une heure, je serai sans mémoire. (16:41) En we zitten ondertussen al aan 49 procent (19:27)

Nee, jij weet niet eens wat dat is, de ‘Nieuw-Vlaamse Alliantie’. Het zou ons te ver leiden om uit te leggen waar dit gespuis vandaan komt. Maar neem het van me aan: de kleinburgerlijkheid is nog hetzelfde, de arrogantie ook. Zelfs de banden met het zwarte nest zijn nog lang niet doorgeknipt. Ik werd voor het eerst echt ongerust toen een Vlaamsgezinde vriend van de Grote Boze Wolf jaren geleden aankondigde dat hij bij de volgende verkiezingen niet langer op het Vlaams Belang zou stemmen, maar op Geert Bourgeois. Dat stond toch wat netter, nu zijn vrouw zwanger was van een tweeling, het tweede huis gekocht was en de boterham steeds dikker besmeerd kon worden. En dat verhaal heeft zich eindeloos vermenigvuldigd. En niet enkel vanuit rechtse hoek. Nee, want ook de zogenaamd traditionele partijen lieten zich ‘inspireren’. De NV-A kreeg er een echte populist bij, een dikzak die het beu was om in het Mortsels partijlokaal zijn zwart-gele liederen te kelen. Ondertussen willen alle andere partijen ernstig met hem praten en vonden de kijkers hem best slim en gezellig overkomen in een tv-quiz die ‘De slimste mens’ heet.

En uiteraard houdt het daar niet op. Uit Wallonië werd een minister geleverd voor pensioenen. Ondertussen discussiëren we er al maanden over of hij nu echt een alcoholprobleem heeft of gewoon bij een andere soort hoort. In het noorden hebben we een socialistische minister van onderwijs. Hij kreeg ook al brieven van me, want al bedoelt hij het misschien goed, hij bakt er werkelijk niks van. En zelfs van die goede bedoelingen en dat socialisme merk ik niet zoveel. Groen! is best vriendelijk, de chiroleider aan top ook, maar het uitroepteken staat hen voorlopig vooral potsierlijk. De Vlaamse liberalen worden geleid door een schoon ventje. Het type tafel waarvan je niet kan eten. Hij gooide die tafel om, verliet met veel geblaas en geblaat het podium, om de dag nadien te zeggen dat het allemaal niet zo was bedoeld, maar dat er toch niks anders mogelijk was. Dus binnenkort krijgen we nieuwe verkiezingen. Just to say: ik zou echt niet weten wie mijn stem verdient. En dat gebeurt niet vaak, dat ik er zo moedeloos van word.

Wat ik je eigenlijk wou vertellen? Eerst was ik boos, op het einde moest ik er weer om lachen, maar tussendoor heb ik voor het eerst in mijn leven tranen met tuiten gehuild om de Belgische politiek. Om de compleet nutteloze hopeloosheid van dit van-kwaad-naar-erger-parcours. En hopelijk druipt er van deze brief niet dezelfde stroperigheid als van mijn laatste schrijfsels. Het is een antigif, vrees ik. Ik kijk om me heen en het enige dat op de duur nog lijkt te helpen, is een droomwereld met grote woorden. Niet van de politiek weliswaar, maar van de poëzie.

Ik ben aan het ratelen, lieve Jacques. Dat kon jij ook, maar toch klonk het altijd zo mooi. Weet je wat? Als het nodig is, schrijf ik binnenkort nog eens een brief. En wat mij betreft, mag je die brieven gerust aan anderen laten lezen. Misschien kunnen zij er meer mee dan wij.

Avec des tas de fenêtres, mon amour.
Avec des tas de fenêtres.

X Marieke

De Grote Tedere Revolutie

2010-04-25T19:20:00.002+02:00

Lang, lang geleden, in een tijd waarin grote wolven nog betrouwbaar waren, lag er een meisje met haar oor op een grote, harige borstkas te luisteren naar een lied. Het was 25 april. En dat was een dag waarop de wolf en het meisje geen tijd hadden voor strubbelingen in eigen of ander hart. Neen, op die dag zwollen hun harten en ontstond er diep vanbinnen een geluid, dat via de luchtpijp met een hevige kracht naar boven werd gestuwd. Het meisje luisterde op de borstkas heel stil naar de verhalen die de wolf vertelde, over soldaten met rode anjers in de lopen van hun geweer. Haar ogen werden vochtig toen ze ook een berichtje van haar vader kreeg, die vroeg of ze er wel aan dachten. Dat het die dag de verjaardag was van de Grote Tedere Revolutie. Uiteraard wisten ze dat, daarom maakten ze van hun handen een schelp en schepten brokken droge aarde over hun strijdbijl. En deden ze de hele dag niet veel meer dan luisteren naar de geluiden die hun lichamen maakten.

De strijdbijl van het meisje en de wolf ging echter elke dag meer glanzen en werd uiteindelijk zo scherp, dat de draad die tussen hun harten liep, bruusk doorgesneden werd. Jaren later heeft het meisje nog maar weinig pijn, maar ze heeft wel een scherpe neus voor andere wolven gekregen, die ze nu hartsgrondig kan verachten. Daar wordt ze nog steeds erg droevig om. Want hartsgrondig wantrouwen en verachten, dat is wel nodig, maar minder fijn dan luisteren naar het borrelen van een wolvenbuik. Spijtig genoeg cirkelen de wolven ook steeds om de vrouwen waar het meisje het meest van houdt. En er is veel vuur en kracht nodig om de wolven weg te jagen.

Maar vandaag luistert ze nog een keer naar het lied dat haar terug bij het oude geborrel brengt. Want 25 april is een krachtige dag, waarop er tijd is voor mooie herinneringen. Voor één keer zet ze haar roze bril op. En ze stelt zich voor dat ze ook hier voetstappen hoort weerklinken. Als ze naar buiten kijkt, ziet ze een lange stoet soldaten marcheren, met anjers in hun geweren. Ze slepen aan een touw een paar verfomfraaide wolven met zich mee, die met lede ogen hun verdiende lot aanzien. De stoet zwelt aan, kinderen dansen, de vrouwen klappen in hun handen en met een zweem van verbijstering om de lippen trekt de stoet naar Brussel. Want al dat gekrakeel, al die navelstaarderij, de valse pronk en slappe praal, het geblablablaat, daarmee moet toch eens stilaan komaf gemaakt worden. Op een Grote Tedere Manier.

Em cada esquina um amigo. Em cada rosto igualdade.

Overzicht: ieniemienie spijtig en vooral veel euforie

2010-04-20T15:56:00.001+02:00

Wat hebben we vandaag geleerd?

1. Dat onderstaand gedicht, ontstaan in de rimpels van een lange werkdag en volgens de nauwe regels erg smal en lang, niet goed genoeg bevonden werd om aan de Boekentoren in Gent te hangen.

2. Dat de teleurstelling daarover waarlijk ieniemienie is in vergelijking met het borrelend gevoel dat maar niet wegtrekt nadat ik vanmorgen hoorde:

dat Prince na acht jaar nog eens komt optreden in België!!!

Akkoord, ik zag hem drie jaar geleden nog in Londen en ook hij heeft rimpels ondertussen en hij brengt vooral veel brol uit de laatste jaren, maar live blijft hij onweerstaanbaar!

3. Dat er veel te veel mensen even extatisch reageren op het bericht als ik en dat ik mijn vingers mag kruisen en hopen dat ik donderdagvoormiddag, wanneer de ticketverkoop start, geen stagebezoeken hoef te doen!

4. Dat ik niet meer weet hoe ik hier een filmpje moet plaatsen, dus we doen het met een linkje. En dat we vandaag zes uur les hebben gegeven, dus nu ook nog even informatief blijven. Voor het vuilere en spannendere materiaal hoeft u enkel goed bevriend met mij te geraken.

toren

2010-04-20T15:40:00.002+02:00

als een blauwe knikker
voor een kind dat viel
is dit, voor een moeder
die gruis uit knieën haalt
is dit

als een windvlaag
voor wie zijn vrouw bedriegt
is dit, wie zijn kraag
wat dichter trekt
is dit

voor alle kieren
van de stad en ook
katten straatlantaarns
kortom alles tussen
de stenen en het licht

bovenal is dit
voor wat vanuit een ooghoek
verleidt en verdergaat
ietwat weemoedig
achterlaat